Derdewereldaanpak in Breda

Ontwikkelingsorganisatie Cordaid bestrijdt nu ook actief armoede in Neder-land. In Breda zijn de eerste coöperaties voor werklozen in bedrijf.

VAN ONZE VERSLAGGEEFSTER MARJON BOLWIJN

BREDA - De zes kinderen van Rabia Nouhi scheppen bij vriendjes en buurtgenoten op over hun werkende moeder. Vorige week nog kwam een vriendin van haar puberdochter voor een onderonsje in de keuken bij de 44-jarige Marokkaanse Nederlandse. 'Werkt u echt?', fluisterde ze vol ongeloof.

Rabia Nouhi geeft leiding aan de negen vrouwen die het nieuwe wijkrestaurant en cateringbedrijf bestieren in de Bredase wijk Geeren. Een achterstandswijk met een hoge werkloosheid en veel verborgen armoede. Aangejaagd en geadviseerd door Cordaid hebben woningcorporaties, gemeenten en andere partijen twee coöperaties opgericht voor langdurig werkloze bewoners. Die gaan samen ondernemen, met als doel hun eigen inkomsten te verdienen.

De kokende en bakkende vrouwen zijn verenigd in ONS Coöperatief. Dertien zogenoemde 'scharrelondernemers' hebben samen De Vrije Uitloop opgericht. Van een hovenier tot een kunstenares die 'rouwtextiel' maakt van kleding van overledenen. Ze delen een bedrijfsruimte, administratiekosten en steunen en stimuleren elkaar.

Deze zomer werd bekend dat de katholieke ontwikkelingsorganisatie Cordaid, die zich inzet tegen armoede in Afrika, India en Zuid-Amerika, ook de armoede in Nederland wil aanpakken. Want ook hier is het aantal mensen dat onder het bestaansminimum leeft sterk gestegen.

Armoededeskundige Lei Delsen, hoogleraar van de Radboud Universiteit, was het daar niet mee eens. Hij vindt het ondersteunen van scharrelondernemers oneerlijke concurrentie voor kleine zelfstandigen die met moeite het hoofd boven water kunnen houden.

Maar Rabia is blij te kunnen werken. Ze hoopt met een goed lopend wijkrestaurant en cateringbedrijf een inkomen boven het minimumloon te kunnen verdienen en dan ook eens nieuwe in plaats van tweedehands kleren voor haar kinderen te kunnen kopen. Ze leeft met haar man en zes kinderen van een bijstandsuitkering van 1.245 euro netto per maand. 'Ik voel mij minder arm nu ik iets doe voor mijn uitkering. Gezonde mensen horen niet thuis op de bank te zitten.'

Voorlopig werken de leden van de coöperaties met behoud van uitkering. Zodra er winst wordt gemaakt, belanden de verdiende euro's op een spaarrekening. Daarvan kunnen de leden een opleiding betalen. Dat is de opzet van coöperaties: de deelnemers verenigen zich in een coöperatie om met het verdiende geld in zichzelf te investeren; een opleiding of een eigen bedrijf.

De stap om zelf iets te ondernemen is voor een deel van de armen te groot en bovendien beschikken ze vaak niet over de benodigde kennis en contacten die nodig zijn om een eigen bedrijfje op te zetten, licht Kristel Ashra van Cordaid toe. In die leemte voorziet de ontwikkelingsorganisatie. Ook heeft zij alle benodigde partijen bij elkaar gebracht om het samenwerkingsverband van de grond te krijgen.

Erna Smeekens , namens de ideeële Stichting Tientjes betrokken bij de oprichting van de twee coöperaties in Breda, heeft in Guatemala gezien dat deze aanpak van Cordaid werkt. 'Ik was diep onder de indruk van de manier waarop inheemse vrouwen, die helemaal niks hadden, in hun eigen levensonderhoud leerden te voorzien door de samenwerking in een coöperatie. Dat kunnen we hier ook.'

In Nederland ziet Cordaid vooral kansen voor dienstverlening en duurzaam, lokaal geproduceerd voedsel. Naast het wijkrestaurant is een braakliggend terrein. Daar moet volgend jaar een nieuwe coöperatie aan de slag kunnen met stadslandbouw. 'Het restaurant kan daar producten afnemen en zo help je elkaar vooruit', zegt Ashra van Cordaid.

Door de week maken en serveren de vrouwen lunches à 3 euro en diners voor 3,50 euro. De Ghanese, Oost-Europese, Nederlandse en Marokkaanse vrouwen leren elkaars gerechten te maken. De groep van negen is verantwoordelijk voor het schoonhouden van het restaurant, de inkopen, de maaltijden en het serveren. Ze huren het pand van een woningbouwvereniging. De ruimte kunnen ze commercieel verhuren voor bruiloften en partijen.

De leden van de coöperaties krijgen komend jaar begeleiding van Cordaid en de woningcorporatie in de bedrijfsvoering en zorg voor de panden waar ze werken. Die steun wordt geleidelijk afgebouwd zodat ze binnen twee jaar op eigen benen kunnen staan.

Jos Hendrickx van de betrokken woningcorporatie AlleeWonen hoopt dat deze nieuwe vorm van armoedebestrijding een 'boost' geeft aan de hele wijk en meer werklozen inspireert zelf werk te creëren. 'Je kunt je verwonderd afvragen of dit ontwikkelingshulp in Nederland is. Ik zie het als kennisoverdracht van de derde wereld naar Nederland.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden