reportage protestival Greenpeace

Demonstreren in ‘het hart van een van de grootste vervuilers van Nederland’

De Marechaussee verwijdert twee activisten van Schiphol. Beeld ANP

Het was ze verboden, toch is het actievoerders gelukt te demonstreren op luchthaven Schiphol. Ze kunnen er op de sympathie van de meeste reizigers rekenen −  al stapten die zaterdag gewoon in het vliegtuig. Een treinkaartje blijft immers flink duurder. ‘En uiteindelijk draait het daarom.’

Zaterdagmorgen om 11.00 uur gebeurt op Schiphol datgene wat was aangekondigd, wat de beveiliging vreesde en wat uitdrukkelijk verboden was. Desondanks kon het niet verhinderd worden: schijnbaar uit het niets duiken ineens een paar honderd actievoerders op in de hal van Schiphol Plaza, waar de treinen van en naar de luchthaven arriveren.

In optocht, begeleid door muziek, trekken de demonstranten zingend en leuzen roepend langs de borden met aankomst- en vertrektijden richting de vertrekhal voor passagiers. Voor de koffie- en worstenkraam van de Hema bouwen ze vliegensvlug een podium op. Drie activisten klimmen in de pilaren om een spandoek op te hangen.

Agenten van de marechaussee proberen nog in te grijpen, maar het is al te laat. De klimmers worden afgeschermd door mededemonstranten die zich rond de pilaren aan elkaar hebben geboeid. Een dag nadat boze boeren Eindhoven Airport blokkeren, bezetten klimaatactivisten nu de hal van de nationale luchthaven.

De actie is georganiseerd door Greenpeace met steun van klimaatactiegroep Extinction Rebellion. Greenpeace had toestemming gevraagd voor een ‘Protestival’ als protest tegen de klimaatopwarming van de luchtvaart en Schiphol in het bijzonder. Die toestemming werd geweigerd door de burgemeester van Haarlemmermeer, waar Schiphol onder valt. De actievoerders mochten wel buiten demonstreren, maar niet binnen.

De Red Rebels van Extinction Rebellion protesteren in de hal van luchthaven Schiphol. Beeld ANP

Maar het is toch gelukt, zegt campagneleider Faiza Oulahsen tevreden vanaf het geïmproviseerde podium. Het is wel ironisch, zegt ze. ‘We staan hier in het hart van een van de grootste vervuilers van Nederland. Maar in plaats van daar iets tegen te doen, worden mensen die daar vreedzaam tegen willen protesteren tegengehouden.’

Volgens berekeningen is de luchtvaart verantwoordelijk voor 2 tot 3 procent van de mondiale broeikasgasuitstoot. Maar de sector groeit zo sterk, dat dat in 2050 kan oplopen tot wel 30 procent. Hoog tijd om daar een halt aan toe te roepen, vindt Greenpeace. Maar het omgekeerde gebeurt, zegt Oulahsen. Schiphol wil het aantal vluchten uitbreiden en een nieuwe dépendance openen in Lelystad. ‘En dat terwijl we midden in een klimaatcrisis zitten die elke dag op tv te zien is.’

Rolkoffers

‘More trains, less planes’, eisen de actievoerders, die inmiddels een sit-in hebben gevormd op de vloer van de hal. Reizigers worden niet belemmerd; zij moeten zich hoogstens langs de demonstratie wurmen met hun vliegtuigkarretjes en rolkoffers. Sommigen blijven even stilstaan om filmpjes en foto’s te maken.

‘Ze hebben wel een punt’, vindt Barry die met zijn vrouw Helen Engeland voor een paar dagen is ontvlucht. ‘Laat ze daar maar even tot rust komen.’ Toch zijn zij ook met het vliegtuig naar Amsterdam gekomen. Dat is goedkoper en sneller, zegt Helen. De vlucht kostte ze 20 euro, een treinkaartje had het vijfvoudige gekost. ‘En uiteindelijk draait het daarom’, erkent Barry.

Een actievoerder van Greenpeace wordt door de koninklijke marechaussee verwijderd uit Schiphol Plaza. Beeld ANP

Xiaoling, een jonge universiteitsleraar op de terugweg naar Beijing, staat helemaal achter de actievoerders. ‘Ik vlieg zo min mogelijk, hoogstens een keer per twee jaar. In China hebben we veel goede treinen en veel fietsen.’ Een jong stel uit Dubai heeft minder begrip. ‘Als we niet mogen vliegen: hoe moeten we dan reizen?’, vraagt de man zich af. ‘Toerisme levert ook veel inkomsten op.’ In Dubai hebben ze overigens geen treinen, voegt hij daaraan toe. ‘De regering stimuleert sinds kort wel elektrisch rijden.’

Op het podium worden intussen toespraken gehouden en liederen gezongen. Er is zelfs even tijd voor een meditatiemomentje. ‘Voel de aarde’, zegt een man op het podium. ‘Je voelt je krachtig.’ De jonge worstverkoper van de Hema heeft er geen goed woord voor over. ‘Waar ze tegen demonstreren is goed. Maar dat weten we nu wel. Wat heeft het voor zin om hier twee uur te gaan staan schreeuwen?’

Ontruiming

Tegen twaalven laat Oulahsen vanaf het podium weten dat de politie de actievoerders een ultimatum heeft gesteld. Wie wil kan nu nog vrijwillig vertrekken. Wie dat niet doet, wordt gearresteerd. Enige tientallen actievoerders geven daaraan gehoor, het grootste deel blijft zitten. Korte tijd later wordt de demonstratie met roodwitte linten afgezet en begint de marechaussee met ontruimen.

Actievoerders worden een voor een uit de sit-in gehaald en naar buiten gedragen waar een bus staat te wachten om alle arrestanten af te voeren. Buiten hebben zich inmiddels ook enige tientallen demonstranten verzameld voor het podium dat daar is opgesteld. Anderen vormen een erehaag voor de demonstranten. Oulahsen blijft strijdbaar. ‘Ze mogen ons wegsturen, maar we komen terug.’

Een jonge Canadese, onderweg van Toronto naar Beijing, komt even kijken en neemt een stickers aan van een paar actievoerders met de tekst ‘Noodlanding.’ Het is niet persoonlijk bedoeld, benadrukt een actievoerster. ‘Wij zijn niet tegen reizigers, wij zijn tegen Schiphol en het beleid van onze regering om de luchthaven te subsidiëren.’ ‘Cool’, zegt de Canadese. ‘Ik vind het goed als mensen protesteren.’

De internationale luchtvaart denkt graag mee over klimaatoplossingen, zolang dat maar niet ten koste gaat van de groei. ‘Reizen is niet het probleem, maar de CO2’, klinkt het tijdens een bijeenkomst van lobbyclub IATA in Genève.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden