Defensie zet duizenden militairen eruit

Bij het ministerie van Defensie vallen de komende jaren mogelijk zo'n tweeduizend gedwongen ontslagen. Dat zegt CDA-staatssecretaris Van der Knaap in een toelichting op de begroting....

Defensie zal proberen overtollig personeel over te hevelen naar sectoren als politie, zorg en onderwijs. Vrijwillig vertrek van oudere werknemers (burgers vanaf 57 jaar, militairen van 53 en 54) wordt gestimuleerd. Er liggen voor andere vrijwilligers premies klaar die kunnen oplopen tot negen maandsalarissen.

De behoefte aan nieuw, vooral jong personeel blijft echter bestaan. Defensie zal uiteindelijk circa 65 duizend mensen tellen, tegen ruim 70 duizend nu. Nederland wil de krijgsmacht vrijwel volledig inrichten voor vredesoperaties en andere vormen van crisisbeheersing in den vreemde.

Ook de 'gereedschapskist', het materieel, wordt aangepast. Minder tanks (het aantal wordt teruggebracht van 180 naar 110), minder fregatten (van 14 naar 10), minder gevechtsvliegtuigen (van 137 F 16's naar 90 parate toestellen), het afstoten van alle Orion-vliegtuigen voor onderzeebootbestrijding, minder zwaarbewapende Apache-helikopters (van 30 naar 24).

Maar de resterende Apaches worden wel gemoderniseerd, in de loop van de kabinetsperiode valt een besluit over de aanschaf van de Joint Strike Fighter als opvolger van de F 16, de luchtmacht krijgt nog een DC 10-transportvliegtuig, en de marine waarschijnlijk kruisraketten. Per saldo 'wordt de gevechtskracht versterkt', aldus VVD-minister Kamp. 'Expeditionair' is het sleutelwoord. 'Alles moet snel inzetbaar zijn' in vaak verre oorden, zoals recent Afghanistan en Irak.

Nederland wil niet alleen op grote schaal blijven meedoen aan militaire missies, het wil ook arme landen daartoe in staat stellen. 'Buitenlands beleid, defensie en ontwikkelingssamenwerking liggen steeds meer in het verlengde van elkaar', heet het. De CDA-ministers Van Ardenne (Ontwikkelingssamenwerking) en De Hoop Scheffer (Buitenlandse Zaken) creëren een 'stabiliteitsfonds'. Daaruit kan geld worden geput voor bijvoorbeeld Afrikaanse troepen die op hun eigen continent meedoen aan vredesoperaties. Gedacht wordt ook aan training van Afghaanse regeringssoldaten.

Hoeveel geld er in het fonds wordt gestopt, is nog onbekend. Van Ardenne moet het komend jaar met 250 miljoen euro mínder zien uit te komen dan dit jaar, omdat haar budget is gekoppeld aan de economisch groei.

Buitenlandse Zaken (BZ) komt er vrij genadig af in de algehele bezuinigingswoede, maar volgens De Hoop Scheffer zullen toch enkele ambassades en/of ander diplomatieke posten moeten worden gesloten. Mogelijk gebeurt dat in landen die Van Ardenne wil schrappen van de lijst van meest-begunstigde ontwikkelingslanden. Ruim twintig landen en gebieden hebben momenteel een speciale ontwikkelingsrelatie met Nederland. Ook wil Van Ardenne het aantal sectoren beperken waarop Nederland de hulp toespitst. In de toekomst gaat het nog om: onderwijs, milieu, bevolkingspolitiek, aids, water en gezondheidszorg. Bedrijven en particuliere organisaties worden financieel geprikkeld een deel van het werk van de overheid over te nemen.

Een kleine zeventig miljoen euro heeft BZ uitgetrokken voor de organisatie van het Nederlands voorzitterschap van de Europese Unie, in de tweede helft van 2004. Het kabinet vraagt zich nog af of het sponsors zal aantrekken. Hoe dan ook, het wordt een 'historisch voorzitterschap', aldus VVD-staatssecretaris Nicolai (Europese Zaken). Het laatste Nederlandse voorzitterschap, want er komt waarschijnlijk een einde aan de traditie dat EU-landen beurtelings een half jaar de leiding hebben.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden