Deal kabinet en gemeenten over vluchtelingen: 500 miljoen extra voor integratie

Het kabinet en de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben een akkoord bereikt over de noodzakelijke extra financiering van voorzieningen voor erkende vluchtelingen. Onder het motto 'blijven is meedoen' trekt het kabinet daarvoor de komende twee jaar ruim 500 miljoen euro 'nieuw geld' uit. Dat moet vooral ten goede komen aan onderwijs en banen.

Remco Meijer
De laatste asielzoekers verlieten deze week tentenkamp Heumensoord om naar andere opvangcentra te gaan. Het terrein is nodig voor de Nijmeegse Vierdaagse. Beeld anp
De laatste asielzoekers verlieten deze week tentenkamp Heumensoord om naar andere opvangcentra te gaan. Het terrein is nodig voor de Nijmeegse Vierdaagse.Beeld anp

Over zowel de periode 2015-2016 als 2016-2017 moet Nederland zo'n 43 duizend statushouders laten integreren in de samenleving. Van deze 86 duizend nieuwkomers is een deel al in de maatschappij ingestroomd, wordt een ander deel nog verwacht en zitten er 16 duizend in een azc te wachten op huisvesting.

In november sloten kabinet en VNG over deze ongekend hoge instroom van vluchtelingen een bestuursakkoord, waarin afspraken werden gemaakt over onderdak voor asielzoekers en het beschikbaar stellen van woningen voor vergunninghouders. Het uitwerkingsakkoord van donderdag is daarop een vervolg.

Onderhandelingen

'Wij weten uit ervaring dat een geslaagde integratie altijd afhangt van drie dingen: taal, werk en het verinnerlijken van waarden', zei minister Lodewijk Asscher (Integratie) bij de presentatie van de afspraken. 'Die lessen uit het verleden moeten we toepassen. We moeten ook flexibel met deze instroom omgaan. Een ict'er stuur je niet naar Urk en een visser niet naar Eindhoven, maar juist andersom.'

De Utrechtse burgemeester Jan van Zanen voerde namens de VNG de onderhandelingen. Hij zei: 'Wij maken heel veel kosten om de talenten van deze nieuwe mensen te benutten. Dat mag niet ten koste gaan van bestaande voorzieningen. Het is erg belangrijk voor het evenwicht in de samenleving dat niet het idee ontstaat: waarom zij wel en ik niet?'

Om te stimuleren dat vergunninghouders zo snel mogelijk Nederlands leren en eerder integreren, wordt de 'voorinburgering' in asielzoekerscentra geïntensiveerd. Er komen meer uren taalonderwijs, en cursussen over de Nederlandse samenleving en arbeidsmarkt worden geïntensiveerd. De bijstand die gemeenten moeten uitkeren, wordt door het Rijk voorgefinancierd.

Lees ook

Als gemeenten niet aan hun taakstelling voldoen, dreigt een tekort aan opvangplekken, waarschuwde Dijkhoff eerder deze maand.

Maar zonder extra geld kunnen de grote steden de extra opvang onmogelijk bieden, schreven acht wethouders van de vier grote gemeenten half april in de Volkskrant.

Brandbrief

Voorts regelt het akkoord afspraken over veiligheid en gezondheidszorg. Dan gaat het om screening en vaccinatie van vluchtelingen. Ook wordt de begeleiding van Alleenstaande Minderjarige Vreemdelingen (AMV's) verlengd tot na hun 17de levensjaar, de zogenoemde 'warme overdracht'.

Nog op 18 april stuurden de vier grote gemeenten een brandbrief naar het Rijk over de onderhandelingen. Zij vonden dat het proces te traag verliep en dat 'onverantwoorde situaties' zouden kunnen ontstaan. Rabin Baldewsingh, wethouder sociale zaken in Den Haag, zei toen tegen de Volkskrant: 'Er is door het Rijk een beroep gedaan op onze solidariteit. Nu is het aan het kabinet om het gezond verstand te gebruiken.'

Het opleveren van huizen voor erkende vluchtelingen verloopt nog altijd moeizaam. Daarover zei minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) donderdag: 'Er is door gemeenten sinds november hard aan getrokken en er zit nu veel in de pijplijn. Ik heb er alle vertrouwen in dat dat goed komt.' Van Zanen: 'Het is taaie en complexe materie, waarbij van belang is dat we comfort geven aan de Nederlandse samenleving als geheel.' Gemeenten die vaart maken met huisvesting krijgen eerder de beschikking over de extra middelen. Van Zanen: 'De vergoeding volgt de vergunninghouder.'

Het geld is vrijgemaakt door te schuiven met budgetten in het kader van de Voorjaarsnota, waarover het kabinet vandaag in de ministerraad verder spreekt.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden