Deal EU en Turkije: 'kan grote stap voorwaarts zijn'

De Europese Unie en Turkije hebben een pact gesloten om de illegale migratie naar Europa een halt toe te roepen. Dat maakte EU-president Donald Tusk zondag na afloop van het overleg tussen Turkije en de EU-lidstaten in Brussel bekend.

De Turkse premier Ahmet Davotuglu en de president van de EU, Donald Tusk, omarmen elkaar. Beeld afp

Europa heeft de hulp van Ankara nodig omdat honderdduizenden vluchtelingen vanuit Turkije illegaal de grens met Griekenland oversteken. In ruil voor de Turkse steun is Europa bereid tot concessies.

De EU-landen stellen 'een eerste 3 miljard euro' beschikbaar voor een betere opvang van vluchtelingen in Turkije. Er verblijven nu ruim twee miljoen mensen uit Syrië en andere oorlogsgebieden, vaak in beroerde omstandigheden waardoor een deel alsnog doorreist naar Europa.

Ook kunnen Turken vanaf volgend jaar oktober al visumvrij gaan reizen naar de EU, mits Turkije zich kan houden aan de eisen die worden gesteld aan paspoorten.

Bovendien worden de toetredingsgesprekken van Turkije tot de EU versneld. 'Dat betekent niet dat Turkije nu sneller lid van de EU zal worden', zegt Volkskrantcorrespondent Marc Peeperkorn vanuit Brussel. 'Volgend jaar wordt er 'een aantal hoofdstukken geopend' wat betekent dat er wordt gepraat over een heel pakket aan wetgeving op een bepaald gebied. Er is heel wat voor nodig voor zo'n hoofdstuk ook wordt gesloten. En er zijn nog heel wat hoofdstukken te gaan.'

Volgens Peeperkorn kan het akkoord 'een grote stap voorwaarts betekenen als de instroom van migranten hierdoor echt omlaag gaat. 'De asielopvang in Nederland kost alleen dit jaar al naar verwachting 1 miljard euro.'

'Niets in de EU te zoeken'

'Het Turkije van nu heeft niets in de EU te zoeken', schrijft Raoul du Pré in het commentaar van de Volkskrant

De Turkse premier Ahmet Davutolgu (rechts) en de president van de Europese Unie Donald Tusk. Beeld reuters

Vrijwillig opnemen

Op 15 december presenteert de Europese Commissie het voorstel om een substantieel aantal Syrische vluchtelingen in Turkije over de EU-landen te herverdelen. Commissie-ambtenaren noemen als richtgetal 400 duizend vluchtelingen maar benadrukken dat het er ook 300- of 500 duizend kunnen worden. Deelname aan dit plan is op vrijwillige basis.

Het verzoek aan de Commissie voor dit plan komt van acht landen (Duitsland, de Benelux, Zweden, Finland, Oostenrijk, Griekenland) die alle kampen met een grote instroom van vluchtelingen. Vooral Duitsland zint op een duidelijk gebaar naar Ankara, onder voorwaarde dat de Turkse regering daadwerkelijk meewerkt om de stroom migranten in te dammen die via Turkije naar Europa komen. Als drukmiddel wordt het aantal mensen dat alsnog illegaal Europa binnenkomt van het herverdeelquotum afgetrokken.

De lidstaten staan tot nog toe zeer afhoudend tegenover 'Brusselse asielquota'. Van de (verplichte) afspraak tot spreiding van 160 duizend vluchtelingen die in Griekenland en Italië zitten, komt weinig tot niets terecht: pas 159 personen zijn sinds juli naar een ander EU-land overgebracht. Premier Rutte benadrukte zondagavond dat alle 28 EU-landen aan eventuele nieuwe spreidingsplannen moeten meedoen.

Lees ook:

Turkije neemt illegale migranten terug in ruil voor afschaffen visumplicht

In Izmir is elke vluchteling een klant. Ironisch genoeg houdt Duits geld deze smokkeleconomie mede draaiende. (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.