Opinie

'De zoektocht naar het slimste kind van Nederland is een dom idee'

Er zijn pedagogische vraagtekens te plaatsen bij het geplande televisieprogramma 'SlimmerIQen', schrijft Pascal Cuijpers. 'Kinderen lijken een luxeartikel te zijn geworden om mee te kunnen pronken.'

Leerlingen die in 2009 meededen aan de zogeheten Toptoets van de Technische Universiteit Eindhoven. Beeld anp

Binnenkort kunnen we ons gaan verwonderen over hoe geweldig het is om als kind een IQ te hebben van meer dan 130. We kunnen gaan zien hoe jonge slimmeriken de meest ingewikkelde sommen en getallenreeksen weten op te lossen en de meest complexe vraagstukken tot een goed einde weten te brengen.

Zo'n vijftien geselecteerde 'Einsteintjes in de dop' gaan namelijk met elkaar de strijd aan om de prestigieuze titel van 'het slimste kind van Nederland.' Na het zien van het promotie-optreden van presentator Peter van der Vorst in het programma 'RTL Late Night', plaats ik echter mijn vraagtekens bij het pedagogische aspect en de invloed van het programma 'SlimmerIQen' op de kinderen die deze kijkcijferhit zullen (moeten) ondergaan.

 
In een promofilmpje van de Amerikaanse versie van het slimmerikenprogramma is te zien hoe de deelnemertjes op een onverantwoorde en haast slaafse manier worden klaargestoomd voor de televisiebattles

In een promofilmpje van de Amerikaanse versie van het slimmerikenprogramma is te zien hoe de deelnemertjes op een onverantwoorde en haast slaafse manier worden klaargestoomd voor de televisiebattles. Alles wordt eraan gedaan om zo slim mogelijk voor de dag te komen. We zien rennende, schreeuwende en nog net niet schuimbekkende ouders in beeld die, gewapend met stopwatches, hun kind 'aanmoedigen' om zo snel mogelijk antwoord te geven op vragen en kwesties die in mijn ogen 'onkinds' zijn. Scheikundige periodieke elementen worden er bijna letterlijk ingeramd en ze moeten zo snel mogelijk schaken, onder luid gejoel van pa en ma.

Drill instructor
Het heeft iets weg van een bootcamp, waarin ouders in hun gedrevenheid de ouderlijke taak verwisselen voor die van 'drill instructor.' Er zal immers gepresteerd moeten worden, totdat ze er bij neervallen. Opgeven is geen optie. Want is het niet zo dat hoogbegaafde kinderen barsten van de energie, extreme vastbijtertjes zijn en in hun perfectionisme niet van opgeven weten?

 
Opgeven is geen optie. Want is het niet zo dat hoogbegaafde kinderen barsten van de energie, extreme vastbijtertjes zijn en in hun perfectionisme niet van opgeven weten?

Het maakt weer eens pijnlijk duidelijk dat sommige ouders tot veel in staat zijn wanneer het om de eer en het aanzien van hun kinderen en zichzelf gaat. Kinderen lijken een luxeartikel te zijn geworden om mee te kunnen pronken. Een statussymbool dat veel goedmaakt van wat ze zelf ooit hadden willen zijn. Uitblinken is de norm geworden. Excelleren de tendens.

Excelleren zul je!
Het ergste is dat de media en de hedendaagse politiek dit stimuleren. Zo is onze Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap namelijk ook groot voorstander van excelleren in het onderwijs en het aanmoedigen van de excellente leerling. Weg met die zesjescultuur, die lang tijd heerste in ons land. Goed blijkt niet meer goed genoeg te zijn. Excelleren zul je! Hij zal dan waarschijnlijk ook het aanstaande slimmerikenprogramma van RTL4 weten te waarderen.

Ik hoop van harte dat de ouders van de slimmeriken die mee gaan doen aan het RTL4-programma zullen excelleren in hun taak aan de zijlijn. Door te begeleiden en op een gezonde en ontspannen manier te stimuleren. Een ouder die het kind de vrijheid en keuze geeft om niet te moeten, maar te mogen kiezen waar het zich prettig bij voelt. Ongeacht of dat een kampioenenrol als schaker is, of als stuntelende keeper in een verliezend voetbalteam.

Pascal Cuijpers is docent beeldende vorming en faalangstreductietrainer.

 
Het maakt weer eens pijnlijk duidelijk dat sommige ouders tot veel in staat zijn wanneer het om de eer en het aanzien van hun kinderen en zichzelf gaat
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden