De ziel van Ajax

Omdat ellende niet verkoopt, is de Ondergang van Ajax in de literatuur en zelfs lectuur een ernstig verwaarloosd onderwerp. (De hoofdletter is hier zeer op zijn plaats....

Paul Onkenhout

Jammer is dat. Ellende in de sport is leuker dan vreugde, intrigerender ook en spannender. Een voetbalclub die altijd wint gaat snel vervelen.

De halve boekenkast staat vol met vaak snel in elkaar geflanste werkjes over Ajax als topclub, met patserige titels en auteurs die ook zo nodig even moesten.

Ajax was populairder dan Freek de Jonge en René Froger samen, in het tweede deel van de jaren negentig, en de heren uitgevers zagen daar wel brood in.

Maar de Ondergang in beeld brengen of beschrijven, ho maar.

Yvonne Witte heeft dat wel gedaan, in het fotoboek In de catacomben (Veen; fl 19,90). Althans, je zou kunnen denken dat ze het heeft gedaan. Met fotografen weet je het maar nooit en met foto's al helemaal niet.

Een ander zal misschien zeggen dat Witte een tamelijk willekeurige keuze heeft gedaan uit de verzameling foto's die ze in de jaren 1995-2000 geduldig bij Ajax opbouwde. Gevoel voor details en de specifieke rituelen van het voetbal heeft ze zeker.

Witte werd in 1971 geboren op Texel. De vermelding van de geboorteplaats is in dit verband niet geheel onbelangrijk. Amsterdam zou ronduit verdacht zijn. Wéér zo eentje die zo nodig moet, denk je dan. Maar de vaak gespeelde adoratie van zovelen is haar gelukkig vreemd.

(Misschien heeft het ook geholpen dat ze een vrouw is. Vrouwen zien in voetbalstadions andere dingen dan mannen.)

Ajax van 1995 tot 2000: jazeker, de tijden veranderen en wat geweest is, is geweest.

Supporters die tegen struiken pissen.

Patrick Kluivert.

Jari Litmanen.

Danny Blind.

De morsige verkoper van het programmablad.

Edgar Davids.

Frank en Ronald de Boer.

Allemaal verdwenen.

Het mooist wordt de Ondergang verbeeld op de laatste foto in het boek van Witte. De zijkant van een huis. Verwaarloosd tuintje. Groen uitgeslagen stoeptegels. Een Amsterdams straatnaambordje is nog net zichtbaar.

Voor het raam hangt een vaantje van de Champions League-finale Ajax-AC Milan uit 1995, het onbetwiste hoogtepunt van de club. Twee rode, plastic kuipstoeltjes die aan de muur zijn bevestigd, trekken de meeste aandacht.

Op de stoeltjes staan, nogal oneerbiedig, witte potten met planten. 'Stoeltjes van De Meer in de Ploegstraat in Betondorp.'

Stadion De Meer werd de Arena en Ajax ging, nog steeds gadegeslagen door Yvonne Witte, op zoek naar een nieuwe ziel. Fijn boekje.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden