De weg naar een brede linkse coalitie bleef lang geplaveid met halfslachtigheid en lauwe kopjes koffie

Van Ad Melkert, een PvdA-leider van heel vroeger, mochten ze zich bij de sociaal-democraten niet te veel encanailleren met de concurrerende broeders ter linkerzijde, die van de SP. Later kwamen er leiders die dat juist wel wilden, of juist weer niet, of misschien een beetje, maar dan ging iemand anders weer in een boze e-mail schrijven dat samenwerking een heilloze route was. En zo bleef de weg naar een brede linkse coalitie geplaveid met halfslachtigheid en lauwe kopjes koffie.

De Wet van Links is eigenlijk heel simpel: wanneer ze in die contreien klein zijn, en in het verdomhoekje zitten te kniezen, en geen idéé hebben hoe ze nu weer kiezers moeten zien te verleiden, dan willen ze wel. Dan wil de SP naar bed met de PvdA en dan vraagt GroenLinks of ze een beetje willen inschikken, zodat ze erbij kan.

En wanneer er eentje zicht heeft op het regeringspluche - in de oude verhoudingen was dat altijd de PvdA, maar oude zekerheden bestaan allang niet meer - dan is alle kameraderie op slag vergeten en is het ieder voor zich en de arbeider voor ons allen.

In Pluche, haar terugblik op twaalf jaar volksvertegenwoordiging namens GroenLinks, beschrijft Femke Halsema haar gesneefde pogingen tot het smeden van een links front. Een kopje koffie met Wouter Bos (PvdA) en Jan Marijnissen (SP) voor een batterij camera's - na een kwartiertje had iedereen heel dringend iets anders te doen. Een etentje tussen die drie met een bokkige Marijnissen en een voetbalanekdotes tappende Bos. Het was niks, het zou nooit wat worden.

Later nam Job Cohen de boel over bij de sociaal-democraten. Hij ging slijmen bij de SP, hobbelde een beetje onwennig achter Emile Roemer aan, liet zich verlokken tot gezamenlijke uitjes waarbij hij half verscholen achter een sanseveria ongelukkig stond te wezen. Een en ander ontlokte het toenmalige Kamerlid voor de PvdA Frans Timmermans een wonderschone e-mail over de kern van het probleem. De PvdA is er, aldus Timmermans, om de onderklasse te laten stijgen en tegelijk de middenklasse perspectief te bieden, voor het 'scheppen en onderhouden van solidariteit vanuit de middenklassen'. De SP is er voor het gisteren-was-alles-beter-socialisme waar de middenklasse niks van hebben moet (Om brieven voor te zijn van mannen, altijd mannen, die mij in zes belerende kantjes gaan uitleggen dat de SP hier walgelijk wordt geframed: ik parafraseer nog steeds Frans Timmermans).

En nu hebben ze elkaar weer eens gevonden. Geheel conform de Wet van Links: ze stellen numeriek niet zoveel voor en de bovenliggende partij is ditmaal GroenLinks, een club die van oudsher meer genegen is tot linkse coalitievorming. Er is nu zelfs een gezamenlijk alternatief plan voor het regeerakkoord. Iets met afschaffing van het eigen risico in de zorg, een extra belasting voor miljonairs en andere knetterlinkse wensen. Niet iets dat werkelijkheid gaat worden wegens geen meerderheid, en vermoedelijk ook niet iets dat werkelijkheid kán worden, maar dat weten we niet zeker want het is niet doorgerekend door het Centraal Planbureau.

Klaver, Roemer en Asscher tijdens het debat over het Regeerakkoord in de Tweede Kamer Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Maar dat geeft niks. Lodewijk Asscher repte van 'een wervend, vrolijk alternatief, in plaats van met elkaar bezig te zijn'. Alles is beter dan dat tobberige en rancuneuze gevit op elkaar van voorheen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden