Column

'De VVD juicht verdubbeling opbrengst heling toe'

Veel kleine ondernemers - die hardwerkende Nederlanders van de VVD - leggen met dank aan de VVD-idealen via deze race to the bottom het loodje, schrijft columnist Thomas von der Dunk.

Mark Rutte.Beeld anp

Blijft Nederland dankzij Olli Rehn een al te pijnlijke afgang bespaard? Als geen ander had Den Haag er immers tot voor kort op gehamerd dat alle Europese landen zich strikt aan de drie procent norm moesten houden, en daartoe de Brusselse begrotingstsaar in het leven helpen roepen die Den Haag nu zélf steeds vaker op zijn dak krijgt. Want drie procent is inderdaad drie procent, en voor Dijsselbloem raakt die steeds verder uit zicht.

Hoeveel hoon zal premier Rutte II vanuit het buitenland ten deel vallen, nu hij de door Wilders gedicteerde stoere toon van premier Rutte I tegenover knoflooklanden moet laten varen, omdat hijzelf in de categorie van gebroken begrotingsbeloftes is beland? Rehn bleek afgelopen week genadig - de economie kapot bezuinigen hoeft niet - maar een premier Rutte III kan in de toekomst buitengaats wel beter elke hoge toon achterwege laten.

Belastingontwijkingsparadijs
Ook op een ander financieel vlak staat Nederland er bij de Europese partners steeds gekleurder op: als door VVD-staatssecretaris Weekers gekoesterd belastingontwijkingsparadijs. In ruil voor een beetje werkgelegenheid voor trustkantoren hier en wat extra centen in onze staatskas faciliteert onze fiscus dat multinationals in het land waar zij daadwerkelijk hun winst maken gratis van de collectieve infrastructuur profiteren.

De hardwerkende gewone burger in Engeland of Italië, de bijzondere mensensoort waarvoor de VVD altijd beweert op te komen als het om Nederlanders gaat, betaalt als gevolg van dit parasitaire gedrag aan de fiscus dus méér. In feite treedt de Nederlandse staat zo als heler van in het buitenland gestolen belastinggeld op.

Recent verscheen er een door de het Holland Financial Centre betaald rapport van SEO-directeur Barbara Baarsma. Het werd door VVD en ondernemingsorganisatie VNO juichend ontvangen: brievenbusfirma's kosten het buitenland minder dan beweerd en brengen bij ons anderhalf miljard extra in het belastinglaatje. Nu heling dubbel zo veel blijkt op te leveren, zijn zij daarom nog minder voor optreden tegen belastingdieven geporteerd. Dat is, alsof de heler van de dit voorjaar in België geroofde diamanten zegt: er is minder gestolen dan eerst gedacht, en het brengt mij meer op, dus dat is winst voor twee!

Weekers: 'Ik kan de banen niet missen, ik kan de inkomsten niet missen'. Dat vinden de meeste andere helers ook.

Rekenmissers
Inmiddels kan hij echter vermoedelijk mevrouw Baarsma en haar SEO toch wel missen al kiespijn, nu een aantal vooraanstaande economen haar rekenmethodes als dubieus hebben doorgeprikt. Ze zit er een factor drie naast, liet Sweder van Wijnbergen fijntjes weten - er zijn scholieren vanwege kleinere rekenmissers voor hun eindexamen economie gezakt. Nu het SEO-rapport weinig waard lijkt, en vooral de opdrachtgever naar de mond lijkt te praten, keert het voorbarige gejuich zich tegen de juichenden zelf.

De morele houdbaarheid van het totale vrijemarktdenken van de VVD staat ook op andere terreinen onder druk. Bij grote bedrijven graait de top weer als vanouds. Aegon-directeur Alexander Weynaendts kreeg er een ton bij vanwege 'de gestegen kosten van levensonderhoud in Nederland'. Inderdaad, de vis is ook voor multimiljonairs onbetaalbaar geworden.

FNV-voorzitter Ton Heerts terecht: 'Je moet wel enorme lef hebben om als topbestuurder te zeggen: Ik heb veel en wil nog meer, en jij moet minderen. Daar gaat onrust van komen'. Maar ja: de heilige markt.

In de voetbalsector hetzelfde: Lionel Messi is nu aangeklaagd voor belastinggesjoemel. Plots wordt ook begrijpelijk waarom Bram Moszkowicz zichzelf zo graag met de stervoetballer vergeleek: een geestverwant.

Vrijemarktidolatrie
Intussen koopt de beruchte mediacrimineel Robert Murdoch dankzij de door de VVD bejubelde vrije tv-markt de Nederlandse voetbaluitzendrechten op, zodat de hardwerkende Nederlander straks fors voor het bekijken van zijn dagelijkse portie Ajax-Feijenoord zal moeten dokken.

In de winkelbranche tenslotte neemt de uitverkoop steeds groteskere vormen aan, nadat Nederland vanaf de jaren tachtig onder invloed van de neoliberale vrijemarktidolatrie de totale regelloosheid heeft omarmd. De permanente uitverkoop zorgt ervoor dat klanten steeds minder kleren voor de normale prijs kopen, omdat die even later toch wel in de uitverkoop belanden. En waar de ene winkelier zo tot uitverkoop overgaat, wordt de volgende daar feitelijk eveneens toe gedwongen.

Veel kleine ondernemers - die hardwerkende Nederlanders van de VVD - leggen zo met dank aan de VVD-idealen via deze race to the bottom het loodje. Die kunnen die idealen intussen vast missen als kiespijn.

Wie de VVD zélf intussen heel snel als kiespijn bleek te kunnen missen, was Zijne Koninklijke Lakei Fred de Graaf. Net als de steevaste arrestatie van brave republikeinse demonstranten maakt de hele rel weer eens duidelijk hoezeer Den Haag in een kramp schiet zodra het om de Oranjes gaat.

Wildersfobie
Le menagerie du roi, zo heette de Eerste Kamer ooit onder koning Willem I. Haar nu gestruikelde voorzitter wilde er kennelijk alles aan doen om die faam bij het aantreden van koning Willem IV in ere te herstellen. Als geen ander leefde hij zich al bij voorbaat in een mogelijke koninklijke Wildersfobie in. Zelfs de voorzitter van de Bond van Oranjeverenigingen sprak daarom kritisch van een 'hermelijnenge-voel'. Dem Führer entgegen arbeiten, zo heette soortgelijk onderdanengedrag ooit in Nazi-Duitsland.

Het gedoe rond het lidmaatschap van het Comité Inhuldiging herinnert aan een hoogoplopende ruzie tussen enkele hofdames van Frederik de Grote omtrent de vraag wie welke plaats in het koninklijke cortège innemen mocht. Het Salomonsoordeel van de koning: de domste dient voortaan voorop te gaan. Toen had plotseling niemand meer haast.

Thomas von der Dunk is cultuurhistoricus en columnist van Volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden