De vurige dans van de vuurvogel

Met een beetje goede wil zou je het een componisten-dubbelportret kunnen noemen, het ING Zomerconcert dat het Concertgebouworkest onder leiding van Riccardo Chailly afgelopen donderdag speelde....

In een tweeluik, bestaande uit een vroeg en een later werk van Beethoven vóór, en Stravinsky na de pauze, kregen beide componisten fraai reliëf.

In dit eerste Zomerconcert van drie van ING, de vaste sponsor van het orkest, week de toon nogal af van de luchtige zomerprogrammering in het Concertgebouw waaraan Robeco zijn naam geeft. Meteen al met de sombere Ouverture Egmont werd de vakantiestemming daadkrachtig afgestraft.

Dit stukje vaderlandse geschiedenis, culminerend in de onthoofding van graaf Egmont en de opstand van het Nederlandse volk, is een curieus staaltje programmamuziek van de revolutionaire Beethoven, gecomponeerd voor Goethes gelijknamige treurspel.

De Eerste Symfonie was van een heel wat minder indringend kaliber, maar dat lag ook aan de uitvoering. Noest ploegde het orkest voort, totdat het markante derde deel Chailly eindelijk verleidde tot enige muzikale actie.

Toch had de zaal met deze saaie Beethoven aanmerkelijk minder moeite dan met Agon, het laatste ballet dat Stravinsky schreef. Ietwat weerbarstige atonale muziek, waarin op oude dansen geïnspireerde delen elkaar ogenschijnlijk zonder veel samenhang opvolgen. Herkenbare motieven als een typisch Engels luitloopje, een renaissance-cadens of een fragmentje basso continuo schieten als duveltjes uit doosjes, maar het was te weinig om het beschaafd morrende publiek voor dit werk te winnen.

Hoezeer Chailly zich ook inspande om de verrassende klankkleuren in het orkest, dat steeds in andere quasi-solistische combinaties speelde, uit te buiten.

Dan kwam de Suite die Stravinsky samenstelde uit zijn eerste ballet De Vuurvogel beter over. In dit behaagzieke stuk gaan alle registers open: de dans van de vuurvogel is vurig, de dans van de te bevrijden prinsessen elegant, de scène waarin de boze tovenaar wordt verslagen vol ketelmuziek, de Berceuse een en al weemoedige fagotklanken en de Finale een feestelijk pandemonium. Chailly gaf het publiek de volle laag.

Zijn orkest speelt onder de zomervlag van ING vandaag nog een Frans programma, en donderdag de Tweede van Mahler.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden