De voetbalrellen in Rome illustreren op pijnlijke wijze iets groters

De Twaalfde man

'Met Feyenoord naar Rome, wat een geschenk', was woensdag in de Volkskrant de optimistische kop boven het opgetogen verslag van de massale uittocht van Feyenoord-supporters naar Rome. Het was een leuk stuk, maar ik begon me steeds meer zorgen te maken.

Voor de eerste keer in tien jaar nam Feyenoord na de winter nog deel aan een Europa Cup-toernooi. Rome is een aantrekkelijke, goed bereikbare bestemming. Toegangskaarten voor de wedstrijd tegen AS Roma waren eenvoudig te verkrijgen, zonder twijfel ook voor degenen die in Nederland een stadionverbod hebben. En Feyenoord heeft een verleden.

Er hing iets in de lucht, maar niemand benoemde het. Dit moest een geschenk worden, een opbeurende gebeurtenis in de nationale voetbalcrisis, waarna de barbaren in Rome de boel kort en klein sloegen.

Het Italiaanse persbureau ANSA vergeleek de rellen met 'Il sacco di Roma.' Sacco betekent plundering. Op 6 mei 1527 trokken Duitse en Spaanse huurlingen moordend en verkrachtend en, zo neem ik aan, pissend en vernielend door Rome. Het ging ook hier om een legioen met een geduchte reputatie. Het waren andere, meer recente tijden die deze week herleefden, die van het voetbalgerelateerde geweld.

De plaag ontstond in de jaren zeventig en is sindsdien nooit volledig onder controle gekomen, zoals de nieuwe uitbraak bewijst. Er staan altijd weer nieuwe hooligans klaar. Het scenario blijft hetzelfde, alleen de acteurs veranderen. Een column als deze heb ik vaker geschreven.

Meestal refereer ik even aan de wedstrijd Haarlem - FC Utrecht uit 1976 toen ik samen met mijn vriendin op de staantribune aan de westzijde moest vluchten voor politie te paard. De paarden werden ingezet om de Utrechtse hooligans in het gareel te krijgen. Ik zat nog op school, het maakte veel indruk. Soms geef ik in de column toe dat ik het sindsdien niet onprettig vind als FC Utrecht een wedstrijd verliest, iets wat mij altijd op een paar boze mailtjes van supporters komt te staan en mij dwingt toe te geven dat dit inderdaad nogal kinderachtig is.

Daarna is het tijd om korte metten te maken met politici die van de golf van verontwaardiging gebruik maken om te scoren, zoals deze keer CDA-leider Sybrand Buma, die vindt dat het paspoort van hooligans moet worden ingenomen. Nadat de club in kwestie zich in keiharde bewoordingen van de barbaren heeft gedistantieerd en de diverse bonden reacties hebben gegeven, wordt het stil.

De rellen in Rome waren van een ongekende heftigheid, dacht ik in eerste instantie. Eeuwenoude monumenten die worden gesloopt, pissen tegen standbeelden, het ongebreidelde geweld van mannen die er precies uitzien zoals je je hooligans voorstelt: hier was inderdaad het woord barbaren op zijn plaats. Later realiseerde ik me dat het allemaal niet nieuw was. Het is vaker gebeurd, alleen zijn de rellen niet eerder zo gedetailleerd in beeld gebracht.

Geen detail is ons bespaard gebleven. Alles is gefotografeerd en gefilmd, alles is online gezet. Op internet staan honderden foto's van de rellen en tientallen filmpjes. Allemaal roepen ze hetzelfde gevoel op: schaamte en verbijstering, en woede en machteloosheid. We stonden op de eerste rij op het Piazza di Spagna.

Eerder in de week was een filmpje van een incident in Parijs razendsnel verspreid. Er was te zien hoe supporters van Chelsea tot drie keer toe voorkwamen dat een zwarte man in de metro stapte. Intussen zongen ze dat ze racistisch zijn. Niemand op het perron schoot de man te hulp. Net zoals met de rellen met de hooligans die zich voordoen als Feyenoord-supporters, wordt hier op uiterst pijnlijke wijze iets veel groters geïllustreerd. Dit is geen voorbeeld van racisme in het voetbal, zoals het slagveld in Rome geen voorbeeld van voetbalgeweld is. Was het maar zo eenvoudig.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.