Column

'De verontwaardiging over het vuurwerk is de beloning, de aandacht, het nieuws'

Zoals Zwolle de Bekerfinale speelde tegen Ajax, zo moet Oranje beginnen aan het WK, betoogt columnist Peter Middendorp. 'Eindelijk zien we onszelf, onze kansloosheid en beperkingen. Eindelijk oog voor de tegenstander.'

Vuurwerk verstoort de Bekerfinale tussen PEC Zwolle en Ajax. Beeld anp

In het begin van de bekerfinale tussen Ajax en Zwolle gooiden Ajaxsupporters vuurwerk op het veld. Rookbommen. Tweemaal, vlak na elkaar, zodat de wedstrijd tijdelijk moest worden gestaakt. Commentatoren, verslaggevers en analytici konden er vervolgens de hele avond niet over uit dat ze het vuurwerk 'naar de eigen keeper' hadden gegooid.

Bruggink. Van Halst. Jansen. Van Gangelen. De Boer. 'Je eigen keeper'. Ze gooiden vuurwerk naar de eigen keeper. Vol ongeloof schudden ze het hoofd. 'Het was gewoon een aanslag', zei Bruggink. 'En dat', benadrukte hij nogmaals, 'op de eigen keeper'.

Wat werd met die woorden eigenlijk uitgedrukt of onthuld? De gekte van de gooiers? Hun oeverloze domheid? De diepte van de morele voetbalput? Was het minder erg geweest, een hele opluchting, als ze het naar de keeper van Zwolle hadden gegooid?

Ze slopen de boel
Er was veel morele verontwaardiging bij de verslaggevers en ook een sterke geneigdheid paal en perk te stellen. We moesten definitief staken. Waarom niet? Het antwoord leverden ze zelf: het kan niet. Als je voetbalsupporters zonder wedstrijd naar huis laat gaan, slopen ze de boel. Daarom kun je ze niet verhinderen de boel te slopen.

Zelf denk ik niet dat het vuurwerk een aanslag op de eigen keeper was - hij moest wel een metershoog afro-kapsel hebben voordat enig brandgevaar zou ontstaan. Het werd op het veld gegooid. Om de zaak te verstoren. De verontwaardiging is de beloning, de aandacht, het nieuws. Dat we zeggen: de Ajaxsupporters zijn het gekst van allemaal.

Wat meer opviel: niemand vond het erg. Het voetbalfeest ging onverdroten voort. Vrolijk, uit alle kelen, klonk het twintig minuten lang: 'Wie niet springt, is een jood.'

Het was de eerste keer dat het me trof. Normaal hoor je het niet zo goed, maar nu, zonder wedstrijdlawaai, kwam het twintig minuten luid en duidelijk door. Vaders, moeders, kinderen - samen: 'Wie niet springt, is een jood'. Niemand nam aanstoot. Niemand dacht: wie zijn wij eigenlijk? Staan wij niet heel erg voor lul?

Schaamte
In de rust - Ajax was inmiddels weggespeeld - zei Bruggink bij Fox: 'Dit is nou de consequentie van het vuurwerk. Ajax was in de war.' 'Nee,' zei Van Halst, 'Ajax schaamde zich. Ajax speelde met schaamte.'

Zou het? Zakte Ajax door schaamte en verwarring in? Of vierden zij - bijna kampioen, mooi weer, al één keer fraai gescoord - alvast een beetje feest? Ik vrees het laatste. Er waren zondag maar elf mensen bewust van zichzelf, de eigen domheid en beperkingen - de Zwollenaren waren tot de tanden gemotiveerd.

Deskundigen zeggen dat het niks wordt met Oranje op het WK. We zijn te slecht, kunnen er niets van. Ik heb met opluchting van die somberheid kennisgenomen. Eindelijk zien we onszelf, onze kansloosheid en beperkingen. Eindelijk oog voor de tegenstander. Zoals Zwolle de bekerfinale speelde, zal Oranje beginnen aan het WK.

We moeten onszelf eens wat meer leren haten. De bekerfinale heeft geleerd: met een lampje hoeven we niet naar redenen te zoeken.

Peter Middendorp is columnist voor de Volkskrant. Twitter @Petermiddendorp

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden