De vele pijnlijke vragen aan Mark Rutte

Minister Opstelten en staatssecretaris Teeven zijn weg. Maar daarmee zijn nog lang niet alle vragen beantwoord. De Kamer richt haar pijlen nu op premier Rutte, die vanavond verantwoording aflegt in een debat. Wat zijn de belangrijkste vragen voor de premier?

Ivo Opstelten en Mark Rutte tijdens een debat in de Tweede Kamer Beeld anp
Ivo Opstelten en Mark Rutte tijdens een debat in de Tweede KamerBeeld anp

Waarom heeft Teeven niet meteen aan Opstelten gezegd wat hij nog wist?

Teeven heeft 'onvoldoende herinneringen' aan de deal met Cees H. om te weten hoeveel geld er precies mee gemoeid was. Dat is de uitkomst van een onderzoek dat Opstelten gelastte toen de Tweede Kamer maar bleef doorvragen over het exacte bedrag dat Cees H. kreeg: gaat het nou om de 1,25 miljoen gulden die Opstelten noemde, of om de 5 miljoen van de advocaten van H.?

Toch blijft het vreemd dat die onduidelijkheid überhaupt kon ontstaan. Uit de stukken die nog circuleerden op het ministerie van Justitie was inderdaad die 1,25 miljoen af te leiden. Maar waarom waarschuwde Teeven zijn minister niet voor het debat: luister, die 5 miljoen, die zou ik niet te stellig ontkennen? Hij heeft misschien 'onvoldoende' herinneringen om het precieze bedrag te kunnen opdreunen, maar heeft hij echt niet onthouden dat het om meer dan één miljoen gulden ging?

Als Teeven dat had gezegd, had hij Opstelten kunnen behoeden voor een fout. Waarom deed hij dat niet? Of is Opstelten het vergeten?

null Beeld anp
Beeld anp

Het vertrek van Opstelten en Teeven

Meer lezen? Het debat vanmiddag gaat dus door met premier Mark Rutte. Ondertussen is er 'geen sprake van crisis bij de VVD'.

Opstelten sneuvelde op een onderschatting van het precisiewerk dat de Haagse politiek is geworden, schrijft Ariejan Korteweg (+).

De politieke loopbaan van Fred Teeven is een uiterst turbulente geweest. En nog veel meer verhalen, vindt u hier.

Heeft Opstelten de Tweede Kamer bedrogen?

De twee coalitiepartijen, VVD en PvdA, stonden er vorige week op dat er meteen op de dag na de onthullingen van Nieuwsuur over de deal met Cees H. zou worden gedebatteerd. Als dat was gebeurd, had Opstelten geen tijd gehad om een nieuwe 'zoekslag' te maken. Het is de vraag of het bewijs dan boven water was gekomen.

Wilde Opstelten de Tweede Kamer opnieuw in het ongewisse laten? Maar waarom deed hij dan in de tijd die de oppositie afdwong toch een 'uiterste inspanning' om het betalingsbewijs te laten vinden? En waarom nu pas?

Eén van de verklaringen die wordt genoemd is dat hij dan veel geld had moeten uitgeven, om een bureau in te huren dat vergane bestanden uit het verleden weet te traceren. Misschien was het de zuinige VVD'er in Opstelten, die de belastingbetaler niet wilde opzadelen met zo'n grote uitgave voor zo'n kleine zaak uit een ver verleden. Maar dan is de vraag: waarom veranderde Opstelten deze week ineens van gedachten? Voelde hij aan dat zijn ontkenning niet langer houdbaar was?

null Beeld epa
Beeld epa

Hoe kon het dat het betalingsbewijs nu ineens wel te vinden was?

Daarover licht Opstelten in een brief aan de Tweede Kamer een tipje van de sluier: er is externe expertise ingehuurd. Daardoor konden er bestanden worden geopend die eerst ontoegankelijk waren. Of is er behalve een technische ook een politieke verklaring?

Waarom stapten Opstelten en Teeven gisteren al zelf op?

D66 en ChristenUnie spraken er maandag meteen schande van: waarom maakten Opstelten en Teeven hun aftreden bekend, zonder dat ze zich in de Kamer verantwoordden? Het zou kunnen dat de VVD een moeilijk, slepend debat in verkiezingstijd wilde voorkomen. Nu was het aftreden ook pijnlijk, maar ging het om een korte, hevige pijn.

Met een, in de ogen van de oppositie, nare bijwerking: de kans dat de details van de betaling aan Cees H. bekend worden is nu stukken kleiner. De twee bewindslieden hielden het maandag bij een uiterst korte verklaring. Daarmee versterken ze de indruk dat er veel geheim moet blijven - dat ze inderdaad iets te verbergen hebben.

null Beeld anp
Beeld anp

Heeft een ambtenaar van Justitie Opstelten en Teeven een mes in de rug gestoken?

Het betalingsbewijs dat de tv-rubriek Nieuwsuur heeft gezien, komt van het departement van Justitie, houden de journalisten die de details van de deal onthulden vol. Dat betekent dat de bewindslieden pootje zijn gelicht door hun eigen mensen. Maar waarom? Door een persoonlijke vete? Of kon iemand het niet meer aanzien hoe de minister en staatssecretaris zich verborgen in een mist van geheimhouding?

Er verdwijnt immers wel meer op Justitie: het telefoongesprek tussen de van corruptie verdachte VVD'er Jos van Rey en Fred Teeven, belastende informatie in de affaire rond topambtenaar Joris Demmink.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden