Column

De tv-homo als immer vrolijke vrouwenvriend

Hoe komt het toch dat in realityland altijd een homoman fungeert als immer vrolijke vrouwenvriend.

Clinton als 'peteman' in de TLC-serie Love at First Swipe. Beeld .

Clinton komt naast Elaine voor de spiegel staan. Samen bekijken ze de jurk die zij op zijn advies heeft aangedaan.

'Je ziet er prachtig uit', zegt Clinton.

'Ik zie eruit als mijn moeder', zegt Elaine.

'Nou, dan is je moeder chic!'

Ik stuitte gisteren op Love at First Swipe (TLC) - een make-overshow waarin vrouwen leren hoe ze hun online datingprofiel aantrekkelijker maken. De tips kwamen van ene Clinton Kelly: 'Kijk nou hoe mooi je bent!'

Nu had ik nog nooit gehoord van Clinton Kelly. Toch had ik hem eerder gezien. Clinton belichaamt een archetype dat al jaren in realityland rondwaart; laten we hem de 'peteman' noemen, naar Assepoesters petemoei.

De peteman is een sidekick van de presentator en staat de kandidaten persoonlijk bij tijdens hun weg naar zelfontplooiing en/of strijd.

Tim Gunn uit Project Runway is een peteman. De twee Jays uit America's Next Top Model zijn petemannen. In Say yes to the dress, RuPauls Drag Race en The Rachel Zoe Project komen verschillende petemannen voorbij en in Nederland stond peteman Fred van Leer het afgelopen seizoen de kandidaten van Hollands Next Top Model bij.

De peteman is immer stijlvol en vaak uitgesproken ijdel. Hij is snel en gevat ('Make it work!') - maar soms ook hard ('Girl, get your game on!'). De peteman kan lekker gek doen ('Roekoe roekoe!'), en omdat hij meestal geen onderdeel van de jury is, vertrouwen kandidaten hem graag hun problemen toe - zo is de peteman nar en vertrouwenspersoon inéén.

En o: de peteman is steevast homoseksueel.

Niet dat het expliciet over zijn geaardheid gaat, de peteman praat nooit over zijn privébestaan. Toch is zijn homoseksualiteit niet onbelangrijk, sterker: het lijkt een voorwaarde voor zijn betrekking.

In Hollands Next Top Model was het steevast Fred die de kandidates 's ochtends wekte. Elke aflevering sloop hij hun verduisterde slaapkamer binnen - 'Néé', hoorden we de meisjes kreunen: 'Roekooooe!' riep Fred, sjorrend aan de dekens. Dat hadden kijkers vast niet gepikt van een heteroman.

Ik moet toegeven: Fred van Leer, Tim Gunn en de Jays behoren tot mijn favoriete realitypersona's. Maar de peteman beantwoordt ook aan een stereotype: de mannelijke homoseksueel als immer vrolijke vrouwenvriend, ontdaan van zijn seksualiteit en uitsluitend actief binnen het domein van mode en stijl.

Toen ik Clinton gisteravond met die jurk in de weer zag, dacht ik aan de lancering eerder deze maand van everygirlneedsagay.net. De site is inmiddels gehackt, maar betrof een platform waar vrouwen een 'gay best friend' konden opdoen: 'als winkelmaatje en vertrouweling'. Er kwam kritiek uit de online LGBT-community: 'Gay people aren't here for anyone's amusement!'.

Het stereotype idee van de gay als ideale best friend kan best eens aan de petemannen van tv zijn ontleend. En daar zit een probleem. De peteman is een nar, hij mag zeggen wat hij wil. Maar de nar mag dat alleen omdat hij overal buiten staat. Dat hoéft niet vervelend te zijn: de positie van buitenstaander is vaak een comfortabele. Het is alleen niet altijd de meest gelijkwaardige.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden