De rust bij PSV in crisistijd doet geforceerd aan

De landskampioen van de afgelopen twee seizoenen staat er in de nationale competitie miserabel voor. Maar paniekvoetbal wordt in Eindhoven niet gespeeld, zo lijkt het....

Van onze verslaggever Paul Onkenhout

Paniek lost niets op, zei PSV-voorzitter Van Raaij zaterdag na de vierde competitienederlaag van zijn club. Maar wat lost dan wel iets opt Trainer Gerets van zijn taken ontheffen wellicht?

Meer nog dan door elleboogstoten of de opmars van koploper Ajax wordt het eerste deel van de voetbalcompetitie gekenmerkt door de val van PSV. De 'kleine recessie' waar Van Raaij eerder over sprak, is een ernstige crisis geworden, in de ogen van neutrale waarnemers althans.

Kalm blijven is echter het devies in oost-Brabant. Zelfs op tussentijdse aankopen wordt niet gezinspeeld. Van Raaij sprong in het weekeinde in op de actualiteit en verwees naar de opstand binnen het CDA, volgens hem een voorbeeld van paniekvoetbal. Maar in die partij gebéúrt tenminste wat.

De rust die in Eindhoven wordt bewaard, is bijna ongeloofwaardig en doet geforceerd aan. PSV zal in de periode dat niet wordt gespeeld, vanwege de interlandwedstrijd van Nederland tegen Andorra, de koppen bij elkaar steken. En dat is het.

Maar of het ook genoeg zal zijn?

Terwijl daar alle aanleiding toe is, staat de positie van Gerets nog niet ter discussie. Collega's als Adriaanse, Van Marwijk en Van Dijk zullen hem daarom benijden.

Overal wordt de trainer als eerste verantwoordelijk gesteld voor de resultaten, maar niet in Eindhoven. Het klinkt vriendelijk allemaal, maar het strookt op geen enkele manier met de ambities van de club die op nog geen kwart van de competitie de landstitel al uit het hoofd heeft gezet.

De resultaten van PSV bewijzen dat de motivatietechnieken van Gerets zijn uitgewerkt. Alleen in twee van de drie duels in de Champions League werd de tegenstander (Galatasaray en Lazio Roma) fanatiek over de kling gejaagd.

De positie van Gerets is echter nog steeds sterk, om drie redenen. Hij leidde PSV in de voorgaande twee seizoenen naar de landstitel.

Bovendien is PSV - door met hem een contract voor onbepaalde tijd af te sluiten dat moet leiden tot een positie als technisch directeur - met handen en voeten aan Gerets gebonden. Zo'n werknemer wijs je niet zomaar even de deur. Daar komt bij dat hij zeer goed bevriend is met de man die in Eindhoven aan alle touwtjes trekt, Van Raaij.

Toch doet het wat kneuterig aan, die onvoorwaardelijke steun voor de trainer. Loyaliteit en vertrouwen zijn zeer te prijzen, maar de veertiende plaats op de ranglijst en de hoeveelheid tegendoelpunten (vijftien, meer dan welke andere eredivisieploeg ook) zijn veelzeggende bewijzen voor het falen van spelers én coach.

De ene club is de andere niet. Adriaanse stond al na een gelijkspel van Ajax in de eerste wedstrijd tegen Roda JC en een nederlaag tegen Celtic in de Champions League-voorronde op de nominatie te worden ontslagen - ook al ontkent de in verlegenheid gebrachte directie dat nu met klem.

Een opzienbarende Houdini-act bood Adriaanse uitkomst. Ajax won vijf maal op rij, met de zege op Feyenoord in Rotterdam als spectaculairste resultaat. Een vergelijking met de wedstrijden die Ajax vorig seizoen tegen dezelfde zes tegenstanders speelde, zegt veel over de gewijzigde strategie.

Toen Adriaanse nog krampachtig vasthield aan het 'oude' speelsysteem met vleugelspelers, verzamelde Ajax in de zes duels dertien punten, drie minder dan in het huidige seizoen. Opvallender nog is het verschil van het doelsaldo: toen 25-10, nu 13-3.

Adriaanse zal de cijfers boven zijn bed hebben gehangen, evenals de stand in de eredivisie: 1. Ajax, ongedeeld en voor de eerste keer in twee jaar. Het heeft er toe geleid dat de discussies over het speelsysteem zijn verstomd. Bovendien heeft de directie de trainer aan de borst gedrukt, noodgedwongen.

Hij heeft eieren voor zijn geld gekozen, de trainer van Ajax. Voorheen te vuur en te zwaard verdedigde principes doet hij nu met een stalen gezicht af als verouderd en onbruikbaar.

Het is alsof - om in navolging van Van Raaij een vergelijking met de politiek te trekken - hij van de ene op de andere dag van Groen Links naar de VVD is overgestapt. Wie kanttekeningen bij die ommezwaai plaatst, maakt volgens Adriaanse deel uit van een complot om hem ten val te brengen.

De plaats in de vuurlinie van Adriaanse is overgenomen door Van Marwijk. In Rotterdam is 'het grote zwartepieten begonnen', zoals de regionale pers maandag meldde. Over de te volgen tactiek wordt voortdurend gebakkeleid en de (tactische) kwaliteiten van sommige spelers wordt door anderen, Van Hooijdonk vooral, in twijfel getrokken.

Terwijl Gerets rustig aan herstel kan werken, neemt de druk op Van Marwijk dagelijks toe. Toch staat Feyenoord deze week keurig op de derde plaats, met maar liefst negen verliespunten minder dan PSV. Rotterdam (en Amsterdam) of Eindhoven, het is en blijft een wereld van verschil.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden