De roes die 'Período Villa Villa' heet De La Guarda dwingt op Festival aan de Werf tot reikhalzen

De hoofdattractie van Festival aan de Werf in Utrecht wil geen theater heten. Período Villa Villa van de Argentijnse groep De la Guarda is een 'feestelijke droom', ingegeven door een kennismaking met het Catalaanse gezelschap La Fura dels Baus, meer dan tien jaar geleden....

NIET geschikt voor kinderen jonger dan 8 jaar.

Een opmerking in het programmablad van Festival aan de Werf over Período Villa Villa van de Argentijnse groep De La Guarda. Het klinkt als de bijsluiter van een agressief medicijn. Zo zal de gebruiker het totaaltheater van De La Guarda, dé hoofdattractie van het Utrechtse festival, ook ervaren. Als een paardenmiddel. Met achthonderd man in een grote tent zonder zitplaatsen rest de toeschouwer weinig anders dan de kuur af te maken. Hij was gewaarschuwd. De La Guarda: 'The show does not narrate a story at all. It goes directly to the body, to the senses, to the soul.'

Na een tournee door Frankrijk en Duitsland komt het Argentijnse gezelschap voor het eerst naar Nederland. De La Guarda is de belangrijkste gast van Festival aan de Werf, dat vanmiddag wordt geopend. Tot eind mei biedt het festival op meerdere podia een aantal eigen producties (waaronder De huwelijksfuik van A. Moonen en Christine van Stralen, Vampirella van Sophie Hoeberechts, Z van Harm van Geel), reprises (Bernadetje van Victoria, Hattie McDaniel van Frank Wijdenbosch) en buitenlandse voorstellingen uit Ierland, Spanje, Frankrijk en Zweden. In het Paviljoen op de Neude is elke avond muziek en in het Annie M.G. Schmidt Huis presenteren beeldend kunstenaars hun werk.

Período Villa Villa is géén theater. De festivalkrant mijdt angstvallig het woord 'voorstelling'. Het is een 'feestelijke droom' en de groepsleden zijn geen spelers maar 'performers'. En hun geestelijke vader is het Catalaanse gezelschap La Fura dels Baus, dat in 1984 het Zuid-Amerikaanse continent aandeed. In een besloten tent joegen de Catalanen het publiek de stuipen op het lijf. Met elektronische muziek, totale duisternis en zelfs kettingzagen. Een openbaring voor de Argentijnse theatermakers, die prompt besloten zelf explosieve shows te brengen.

Een van de nieuwe groepen die het licht zag, heette La Organización Negra. Abseilen, acrobatiek en muziek werden onderbracht in één show. In 1993 splitste een paar leden zich af en formeerde De La Guarda, waarin ook dansers werden opgenomen. Sinds twee jaar presenteert de formatie van veertien man eigen spektakelstukken. Komende week zal blijken of de groep op eigen benen staat en niet de shows van de Catalaanse pioniers, vorig jaar nog in Den Bosch, dunnetjes overdoet.

De La Guarda onderscheidt zich in elk geval in de presentatie. La Fura pleegt haar shows deels in uniform uit te voeren, wat sommigen als 'fascistoïde' ervaren. Volgens Petra Blok, theaterprogrammeur van Festival aan de Werf, hoeft het publiek bij De La Guarda daar niet huiverig voor te zijn. 'La Fura dels Baus was agressief. Als publiek moest je uitkijken en je eigen hachje redden.' De La Guarda drijft het publiek niet met kettingzagen in een hoek. Maar net als bij La Fura kan het publiek zich niet onttrekken aan het gevecht met de elementen dat de Argentijnen voeren.

Período Villa Villa begint met stilte voor de storm. Een reusachtig vel papier vormt het plafond van de vijftien meter hoge tent, ditmaal geïnstalleerd op de Neude in Utrecht. Door het papier heen zijn de schaduwen te volgen van figuren aan bungeekoorden. Halfnaakt blijken ze te zijn, als ze op hun kop door een gat in het plafond schieten. Dan scheurt het vel. De hemel verandert in een hel die letterlijk neerdaalt op de toeschouwers, rookwolken, ballonnen en speelgoedbeesten uitspuwend. De veilige afstand tussen performers en publiek is weg. Chaos heerst nu in de tent.

De storm gaat liggen, voor even, om met bulderend geweld weer terug te komen. De wetten van de zwaartekracht trotserend, rennen twee vrouwen lichtvoetig over de wanden van de tent. De vertedering die de toeschouwer in zich voelt opkomen, maakt plaats voor ontzetting wanneer een vrouw te pletter slaat tegen diezelfde wand.

Wat wil De La Guarda hiermee zeggen? Niets. En dat is wat Blok als programmeur zo beviel aan de groep, het ontbreken van elke pretentie. 'Met die feesttoeters relativeren ze de show enorm.' Ze zag de show vorig jaar tijdens een festival in Bordeaux. 'Het is een zintuigelijke ervaring, een roes.'

Met Período Villa Villa mikt het Festival aan de Werf niet per se op het grote publiek. Oudere theaterbezoekers zullen niet op De La Guarda afkomen, beseft ook Blok. 'De groep is vooral voor jong publiek interessant.' Voor haar staat voorop dat het festival het open karakter moet behouden. 'We zijn altijd een festival geweest waar je tussen alles door kunt lopen.'

De vermetelen die het aandurven Período Villa Villa bij te wonen doen er goed aan de Argentijnen na te volgen in een uitvoerige warming-up. Een uur lang naar boven kijken is geen pretje voor je nek.

Período Villa Villa door De La Guarda, van 26 t/m 30 mei in Paviljoen Neude, Utrecht. Het Festival aan de Werf duurt van 22 tot en met 31 mei. Dagprogramma's verkrijgbaar in het Paviljoen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden