De reëel bestaande moraal is een dubbele moraal

Dubbele moraal

'Ik vrees dat we geneigd zijn te geloven dat dat waarvoor we ons schamen is wat we zijn', zegt psychoanalyticus en schrijver Adam Phillips in een interview van Jan Postma, deze week in De Groene. Lees dat interview en lees Phillips.

De gedachte dat schaamte ons ware ik onthult, illustreert hoe sterk schaamte is. Geen wonder dat Phillips meent dat shaming, het beschamen van anderen, wreed is. Hij zegt: 'Wreedheid is nooit het antwoord.' Als straf wreedheid is, is het een fout antwoord. Phillips noemt dit 'een moraal van vernedering'.

De wreedheid die in de moraal verborgen zit, is problematisch. Beter gezegd: het probleem is dat moraal als excuus wordt gebruikt om te vernederen.

Het populisme kan worden begrepen als de wens om niet meer vernederd te worden. Zeer begrijpelijk.

Dat veel populisten zelf nog wel willen vernederen, is geen paradox. De reëel bestaande moraal is een dubbele moraal.

Meer over