De prijs van de War on Terror is te hoog

Ook in het artikel van Robert Kaplan (O&D, 2 april) wordt bij de analyse van de crisis in de Arabische wereld Al-Qaida weer meerdere malen genoemd. Bij het lezen van dit voortreffelijke verhaal bekruipt mij het onrustige gevoel dat we sinds 9/11 niet meer in staat zijn een geopolitieke crisis te analyseren zonder Al-Qaida hierbij te betrekken.


Lopen de vrije westerse democratieën niet ongewild in de fuik van deze terreurorganisatie? De klassieke gewelddadige terreurdreiging is niet meer waarneembaar, maar de reactie op deze terreurdreiging, de War on Terror, dreigt een verwoestende werking te hebben op het 'Vrije Westen'.


Oorlogen in Irak en Afganistan zijn begonnen om Al-Qaida een thuisbasis te ontnemen. Dit in de veronderstelling dat je een volatiele terreurorganisatie een thuisbasis überhaupt kunt ontnemen. Beide militaire interventies hebben veel slachtoffers geëist, zowel onder militairen als burgers. Het is cynisch dat de slachtofferaantallen een veelvoud zijn van de slachtoffers gevallen bij het totaal aan terreuraanslagen de afgelopen tien jaar. Beide oorlogen hebben een ontwrichtende uitwerking gehad, niet alleen op de Iraakse en Afgaanse maatschappij maar ook op de westerse democratieën.


De aandacht van regeringsleiders wordt gebonden door beide oorlogen, terwijl de wereld die aandacht hard nodig heeft voor de beheersing van de financiële crisis. Regeringen hebben in toenemende mate problemen met de financiering van deze oorlogen en korten als gevolg daarvan op investeringen in de toekomst als onderwijs en infrastructuur en op investeringen in de zorg en ontwikkelingssamenwerking.


De hoofdprijs die door het 'Vrije Westen' wordt betaald voor de War on Terror is echter veel hoger en veel verontrustender. Deze hoofdprijs is is de teloorgang van de waarden waarop onze maatschappij is gebaseerd. Alle informatiestromen worden opgeslagen en een deel ervan wordt permanent gemonitord. Sterker nog, in het normale verkeer worden we meer en meer in de gaten gehouden, zodat kan worden nagegaan wanneer we waar geweest zijn. We leveren de privacy-waarde in als onderdeel van de War on Terror.


Het meest verontrustend is dat ook de menselijke waardigheid in het geding is. Terreurverdachten worden door het 'Vrije Westen' op basis van uitsluitend verdenking gemarteld. Als dit niet gedaan kan worden door eigen diensten dan wordt het outgesourced naar landen waar het met de menselijke waarden niet zo nauw wordt genomen.


Guantanamo Bay is nog steeds niet gesloten en een voorgenomen sluiting op korte termijn is niet meer aan de orde. Verdachten zitten jarenlang achter slot en grendel zonder enige vorm van proces of van juridische bijstand. Hiermee gaat niet alleen moreel gezag verloren van een leidende natie, maar ook het morele gezag van regeringsleiders.


Al-Qaida speelt het slim met een langetermijnstrategie. Onder het motto van terreurdreiging tracht het de fundamentele waarden en de economische kracht te ondermijnen van het 'Vrije Westen'. De prijs die wordt betaald met de War on Terror wordt te groot. Dit leidt via de achterdeur tot de verwezenlijking van de Al-Qaida doelstelling: de teloorgang van het 'Vrije Westen'.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden