De planning van perfectionist Stanley Kubrick

Precisie - dat is de belangrijkste karakteristiek van The Killing, de film waarmee regisseur Stanley Kubrick in 1956 doorbrak en die nu door het Filmmuseum opnieuw wordt uitgebracht....

Kubrick had eerder enkele korte films gemaakt, en twee in eigen beheer geproduceerde speelfilms. Met The Killing, over een overval op een renbaan, kreeg hij zijn eerste kans bij een Hollywoodstudio. Hij liet de gelegenheid niet onbenut.Wat de meesterlijke film noir onderscheidt van vergelijkbare producties is deels de knappe vertelstructuur, maar vooral die precisie: een ongekende aandacht voor details, voor symmetrie in beeld en voor zorgvuldig uitgewerkte camerabewegingen.

De nauwgezette uitvoering is niet alleen een stijlkenmerk, maar ook het terugkerende thema van de film.

De overval, die plaats moet vinden tijdens de cruciale zevende race van een drukke dag op de renbaan, is een gezamenlijke actie van een groep misdadigers, die steeds vanuit een ander perspectief wordt gevolgd. Een huurmoordenaar schiet een paard neer om chaos onder het publiek te veroorzaken; een dronkeman veroorzaakt een gevecht om de aandacht van de beveiliging te trekken; een kassier laat tegelijkertijd de overvallers binnen. Alles moet op het juiste moment gebeuren in het concept van de door Sterling Hayden gespeelde gangster die met ijzeren wilskracht de anderen probeert te controleren.

Elke nieuwe episode in The Killing begint met een vertelstem die eerst benadrukt hoe laat het is - op de minuut. Dat geeft de film een strak basisritme, en de spannendste scs ontstaan vervolgens wanneer toevalligheden de gereguleerdeopzet dreigen te verstoren.

De uitkomst van de misdaadplot lijkt zelfs te willen zeggen dat elke poging plannen te maken en gebeurtenissen te beheersen door menselijke onvolkomenheden en het noodlot tot mislukken is gedoemd. Maar dat is een les die Kubrick zelf niet trok; hij werd in latere jaren alleen maar obsessiever, een regisseur die eiste dat acteurs scs tientallen of honderden keren overdeden en elk aspect van zijn films persoonlijk overzag.

De mislukte perfecte misdaad in The Killing was het startpunt van de loopbaan van de grootste perfectionist uit de filmgeschiedenis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden