De overbesturing van de Randstad te lijf

Drie vergaderingen op een dag over hetzelfde onderwerp: vier commissarissen van de koningin en vier burgemeesters presenteren een manifest tegen de 'bestuurlijke spaghetti'....

'Als ik uit het raam van mijn werkkamer kijk, kan ik Amsterdam zienliggen. Met dat kleine gebied daartussen bemoeien zich twee provincies,twee stadsgewesten, zeven kleinere gemeenten en een verdeeld rijk. Dat iste veel. Dat moet anders', zegt Boele Staal, commissaris van de koninginin Utrecht.

De 'bestuurlijke spaghetti' is zo groot, verhaalt burgemeester Cohen vanAmsterdam even later, dat hij geregeld drie keer op een dag vergadert overde ontsluiting van Flevoland. 'Eerst met de gemeente Almere, dan met hetRegionaal Overleg Amsterdam en dan met de provincies. Drie vergaderingenover één onderwerp en wat is het resultaat: niemand die het weet.'

Deze voorbeelden maken duidelijk dat er nu echt een einde moet komen aande 'bestuurlijke dichtheid' in de Randstad. Daarom hebben de burgemeestersvan de vier grote steden en de vier commissarissen van de koningin in deRandstadregio's (waartoe Flevoland wordt gerekend) woensdag in Den Haag oppersoonlijke titel een heus manifest gepresenteerd.

Op een persconferentie lichtte deze 'Holland Acht', die eerst de bendevan acht heette, nog eens toe waarom de Randstad zo snel mogelijk eeneenvoudiger en daardoor slagvaardiger bestuur moet krijgen. 'Iedereen ismet zijn eigen dingen bezig en te weinig met het grote geheel. Als we opdeze manier verder gaan, komt de internationale concurrentiepositie van deregio in gevaar', aldus Jan Franssen, commissaris van de koningin inZuid-Holland.

Het is matig gesteld met die positie, zo wees onderzoek uit. In 1999stond de Randstad nog op de vijfde plaats van de Europese grootstedelijkeregio's, maar vier jaar later is ze afgezakt naar de negentiende plek. Ookwat betreft de bereikbaarheid en de groei van de arbeidsproductiviteitbungelt de Randstad ergens onderaan. 'Alleen als we intern orde op zakenstellen, komen we weer in de topvijf terecht', meent Franssen.

Deze boodschap wordt toegejuicht door het bedrijfsleven, dat de gevolgenvan die 'stroperigheid' dagelijks zegt te voelen. 'Zodra je ergens in deRandstad een spade in de grond wilt steken, moet je een ronde maken langstalloze instellingen met versnipperde bevoegdheden en lange procedures',zegt Bert Mooren, directeur van VNO-NCW West. Hij grapt over de snelweg A4'die binnenkort zijn vijftigjarig jubileum viert als discussiepunt'. Moorenpleit onder meer voor één loket dat de ruimtelijke regie voert in deRandstad. 'Andere landen hebben dit allang.'

Met een kant en klaar plan is de Holland Acht bewust niet gekomen. 'Wehebben allemaal onze eigen belangen die we weer tegenover elkaar zoudengaan verdedigen', verklaart Annie Brouwer-Korf, burgemeester van Utrecht.'En het is niet de bedoeling dat wij maandenlang zitten te vergaderen omdatwe vinden dat de regio slagvaardiger moet worden bestuurd.'

Daarom willen de Randstadbestuurders dat het kabinet een onafhankelijkecommissie instelt die nog voor de Tweede-Kamerverkiezingen in 2007 met eenvoorstel komt, zodat het in de kabinetsformatie meteen kan wordenmeegenomen. Zo moet het droevige lot van de stapel eerdere adviezen overde Randstad worden voorkomen.

In de commissie moeten deskundigen plaatsnemen die geen eigen belanghebben bij een bestuurlijke reorganisatie. Want een oplossing zou weleensten koste kunnen gaan van de Holland Acht zelf. Als bijvoorbeeld de vierprovincies worden opgeheven ten gunste van één provincie, de Randstad,zijn enkele commissarissen hun baan kwijt. Dat moet dan maar, zegt Franssen. 'Als mijn stoel wordt opgeheven voor iets dat beter is voor deregio en beter voor Nederland, dan maak ik graag plaats.'Pagina 13: Commentaar

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden