De nationale sport PVV'ers doorgronden is uitgespeeld. Wat is de uitkomst?

Achter elk kutmens schuilt een persoon met angsten, dromen en worstelingen

Haro Kraak. Foto de Volkskrant

Hoe vaak bent u de afgelopen maanden geïnterviewd over uw stemkeuze? Jurist Xandra Lammers minstens vier keer. Ze is namelijk een hoogopgeleide PVV-stemmer. Wat het higgsdeeltje is voor wetenschappers, is Lammers voor journalisten: iedereen zoekt ernaar en je kan er alles mee verklaren.

Lammers was één van de vier hoogopgeleide PVV'ers die drie weken geleden groot in de Volkskrant werd geportretteerd. VPRO-boy Tim den Besten bood haar onlangs een bloemetje aan in zijn korte documentaire All you need is het spijt me, waarin hij sorry zegt tegen PVV-stemmers die hij eerder kutmensen noemde bij Paul de Leeuw. Dat mocht hij overigens best, vond Lammers. 'Want ik ben van de vrijheid van meningsuiting.'

Het mag gezegd: wel zo consequent.

De Belgische VRT kreeg vorige week van Lammers een rondleiding door IJburg, de nieuwbouwwijk die volgens haar mislukt is en waarover ze een kritisch blog schrijft. In de reportage liep ze langs zo'n typisch Nederlands, keurig aangelegd voetbalveldje waar kinderen van een jaar of 10 een balletje trapten. 'Je ziet de tekenen van verval', zei ze. 'Dit zijn al die jongeren die problemen veroorzaken.'

'Deze kleintjes?', vroeg de Vlaamse verslaggever verbaasd. Nou nee, misschien waren het toch anderen.

Dinsdagavond, de laatste kans om nog wat onbehagen aan te boren voordat we naar de stembus gaan, peilde ook Wierd Duk, de afgelopen jaren uitgegroeid tot thermostaat van het gefrustreerde electoraat, Lammers' stemming in WNL Opiniemakers. Haar was een prachtige toekomst in IJburg beloofd, zei ze, maar het werd een zwarte wijk.

'Waarom is dat erg?', vroeg Duk, kennelijk toch in staat om mensen met wie hij het eens is wat tegengas te geven. Lammers: 'Deze mensen integreren vaak niet. De kloof is te groot. De levensstijlen zijn te verschillend.' Ze werd inmiddels regelmatig NSB'er of kankerhoer genoemd in de wijk. 'Denk je ook echt dat Wilders de problemen kan aanpakken?', vroeg Duk. Dat wist ze niet zeker. 'Het helpt natuurlijk al dat hij ze benoemt.'

Heel gek: de #hoedan-vraag kon niemand beantwoorden.

VPRO-boy Tim den Besten in zijn korte documentaire All you need is het spijt me.

Nog interessanter dan een hoopopgeleide PVV-stemmer is een PVV-stemmer met een migrantenafkomst. Duk kwam er toevallig eentje tegen toen hij Rita Verdonk interviewde op het Plein in Den Haag: een Brabantse Koerd die vond dat het leven voor hardwerkende Nederlanders onmogelijk werd gemaakt. Verdonk tuitte genoeglijk haar lippen: raak.

Ook Tim den Besten had beet. Hij ging op bezoek bij een Iraakse jongen die vroeger in Bagdad was gepest door moslims en nu PVV ging stemmen. 'Als Wilders dertig jaar eerder een kans had gekregen dan had jij hier niet gestaan', zei Den Besten voorzichtig. Maar hij was oorlogsvluchteling, wierp de jongen tegen, waaruit bleek dat hij het A4'tje van de PVV niet echt had bestudeerd.

De nationale sport PVV'ers doorgronden is na vandaag vermoedelijk uitgespeeld. De belangrijkste uitkomst hadden we van tevoren kunnen voorspellen: achter elk kutmens schuilt een persoon met angsten, dromen en worstelingen.

Lees ook:

Video #fightthefear moet moslims en PVV-stemmers met elkaar verzoenen

Een filmpje en campagne - onder de noemer #fightthefear - moet PVV-stemmers en moslims met elkaar in gesprek brengen om negatieve stereotypering te doorbreken.

Commentaar: Tragiek van de PVV: provoceren = niet meepraten

Hoe ongemakkelijk ook: elke partij heeft het recht om te zeggen dat met Wilders niet geregeerd kan worden.

Op zoek naar de zwijgende PVV-stemmer

Kiezers van de PVV in peilingen de grootste partij zijn echt niet allemaal luidruchtige mannen uit Almere of Steenbergen. Olaf Tempelman gaat op zoek naar 'de beter opgeleide' of 'de niet-schreeuwende' Wilders-stemmer. (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.