Commentaar

'De Miljoenennota is een knappe prestatie, maar de burger heeft daar nauwelijks een boodschap aan'

Het kabinet heeft weten te verhinderen dat nieuwe bezuinigingen de recessie prolongeren, schrijft Xander van Uffelen in het commentaar van de Volkskrant.

Minister van Financien Jeroen Dijselbloem (R) en Ivo Bronstring, coordinator miljoenennota van het minsterie van Financien, op Prinsjesdag met het miljoenenkoffertje, dat Dijsselbloem later op de dag aan de Tweede Kamer zal presenteren. Beeld anp

De uitgelekte meerjarenraming van het Centraal Planbureau (CPB) leest als een grote disclaimer. De doorrekening van de Miljoenennota - die vandaag openbaar wordt - bevat op tal van plekken een duidelijk voorbehoud. De voorspellingen in het verleden zijn te vaak te optimistisch geweest, zo moet het CPB erkennen. Daar komt bij dat de doorrekening van allerlei maatregelen uit aannamen bestaat, die in praktijk kunnen tegenvallen. Tot slot zijn de plannen uit de Miljoenennota slechts voornemens van het kabinet, die in onderhandeling met de oppositie in de Eerste Kamer nog kunnen veranderen.

Gegeven dit voorbehoud lijkt het kabinet er redelijk in te slagen om 6 miljard euro aan ombuigingen te vinden, zonder dat de economie veel extra schade wordt toegebracht. Zoals bekend raakt de economie verder in het slop als de belastingen stijgen of overheidsbudgetten worden bevroren. De oppositie spreekt in dit verband al snel over het 'kapotbezuinigingen' van de economie. Deze keer valt de schade echter relatief mee. Door de kabinetsmaatregelen daalt de groei in 2014 van 0,75 procent naar 0,5 procent, waar vooraf werd gevreesd dat de kabinetsmaatregelen volgend jaar zelfs tot krimp zouden leiden.

Deze relatieve meevaller is deels te danken aan ongebruikelijke maatregelen. Zo hoopt het kabinet door het vrijvallen van stamrecht-bv's extra inkomsten te generen. De rekensom oogt hier wel erg optimistisch. Inhoudelijk valt op de maatregel ook veel af te dingen. De belastinginkomsten worden in de tijd naar voren gehaald. De meevaller nu is dus de tegenvaller van de toekomst. Met een op zichzelf onverstandige maatregel weet het kabinet een ander doel (geen schade) te bewerkstelligen.

Het kabinet had er ook voor kunnen kiezen de doelstelling van 6 miljard los te laten. Hoewel het loslaten van bezuinigingen risico's met zich meebrengt (hogere rente, Brusselse boete) is dat puur economisch beschouwd nog wel te begrijpen. Maar politiek gezien lijkt dat een onhaalbare route. Daarmee moet het kabinet opereren op de vierkante millimeter. Vanuit dat perspectief bezien, is de Miljoenennota een knappe prestatie. Maar de burger die voor het vijfde jaar op rij zijn koopkracht ziet dalen, zal daar nauwelijks boodschap aan hebben.

Xander van Uffelen is chef van de economieredactie van de Volkskrant.

 
Kabinet heeft zeer beperkte beleidsruimte
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden