De meisjes van Transvaal komen eraan

Over de adembenemende opmars van Rabia Yildiz en haar vriendinnen.

Van links naar rechts: Merve, Ulku, Rabia, Fadime.

Ik zou nog eens naar allochtonenland komen, waar de zielige vrouwtjes wonen. 'Wérden ze hier maar onderdrukt', grijnsde Rabia Yildiz, thuis in de Haagse wijk Transvaal, met een schuine blik op haar moeder Fatma. Die liet net een stoet nieuwsgierige vrouwen binnen, ze kwamen mij bekijken. Fatma maakte foto's, deed me een hoofddoek cadeau ('tegen de kou'), bracht sarma en broodjes ('Mijn moeder kneedt haar börek liefst op mijn proefabonnement van NRC', zei Rabia). Intussen vertelde Fatma dat het inderdaad erg saai was, de hele dag binnen zitten met maar een paar maanden basisschool, zoals zij. Dat deed ze dan ook niet, ha ha! En doei, Fatma, buurvrouwen en tantes in ganzenpas naar buiten. Die zien we vanavond pas terug, lachte Rabia.

Ik leerde Rabia Yildiz (21) vorig jaar kennen op de Erasmus Universiteit in Rotterdam, waar ze rechten studeert. Ze vertelde hoe ze daar had moeten wennen aan alle autochtone Nederlanders, want die zag ze nooit thuis in 'allochtonenland' Transvaal - haar woordkeus, alweer grijnzend. Rabia was de eerste in haar Turkse familie die ging studeren, haar vader en haar broer zijn betonvlechter.

Ik was toen op zoek naar Denk-aanhangers. Rabia had zich weliswaar aangemeld als vrijwilliger bij Denk, maar legde uit wat haar intussen dwars zat: zij zag Denk helemaal niet 'verbinden', zoals ze het er zelf graag noemen (+). Rabia zag de kloof met autochtone Nederlanders alleen maar groeien. Dáárvoor had ze zich dus niet van Transvaal naar de universiteit gewerkt. Denk én de media moesten wat minder op zichzelf gericht zijn en eens verder kijken, zei Rabia.

Haar eigenwijsheid maakte wat los. Kamerleden mailden me naar aanleiding van dat stuk en dongen naar haar hand. D66 spoorde Rabia op eigen houtje op en won. Voorzitter Kevin Brongers van de Jonge Democraten vroeg haar mee naar evenementen en toonde zich 'een heel goede gastheer, ik had meteen een klik met die mensen, ik kon zó makkelijk met ze praten'. Dus nu is Rabia lid van zowel D66 als de Jonge Democraten, het combilidmaatschap. En ze gaat mee canvassen.

Ik wilde weten hoe de verkiezingscampagnes intussen landen in Transvaal. Rabia had voor de gelegenheid wat familie en vrienden uitgenodigd: haar nichtje Ulku (19), die nog op school zit en als cassière werkt. Haar vriendin Fadime Deveci (22), vierderjaars lerarenopleiding richting maatschappijleer. En haar vriendin Merve Kamil (19), tweedejaars bestuurskunde aan de Haagse Hogeschool, bekostigd achter de kassa van Albert Heijn. Merve wil net als Rabia doorstromen naar de universiteit en daarna topambtenaar worden.

Broodjes gekneed op NRC.

Fadime weet alles van de verkiezingen, ze onderwijst haar leerlingen erover. Haar familie neigt naar Denk, 'want dat is hier nu de rage'. Denk gaat langs alle moskeeën en culturele instellingen, zei Fadime, 'waar ze mannen kunnen opdragen thuis te vertellen dat ze Denk moeten stemmen'. Fadime ging in de contramine. Zij troggelt machtigingen af van haar ouders en anderen, 'want ik vind Denk extreem onnodig'. Haar leerlingen legt ze uit wat 'het algemeen belang' betekent. En dat je trouwens ook niet op Jesse Klaver hoeft te stemmen omdat hij toevallig half Marokkaans is.

Ik begin over de PVV. 'HOE DAN!?", roepen Rabia, Merve en Fadime in koor, naar de leus uit het tv-programma Zondag met Lubach, waar ze altijd naar kijken. Té grappig. Natuurlijk lijden ze ook minder onder Wilders dan Marokkaanse Nederlanders, zegt Merve. Hij zegt 'minder Marokkanen'. Zij zijn Turks, 'ons raakt het niet'.

Ze gaan naar tot laat in de avond naar lezingen en borrels aan hogeschool en universiteit. Ze zouden wel in Rotterdam willen wonen, díe stad is pas modern, maar later, want thuis bij je moeder kun je je hart luchten. Een autochtone medestudent zei laatst tegen Rabia dat ze het 'niet langer dan een dag bij haar moeder uithield' - Rabia wist niet wat ze hoorde. Zij gaan gewoon pas uit huis als ze trouwen. Fadime: 'Dat is bij óns doe effe normaal.'

Dan praten we over de brief van gymnasiast Ivar Staal, die woensdag in deze krant beschreef hoe hij zich in het 'hokje van de intellectuele bovenklasse' voelt vervreemden van de kinderen met wie hij opgroeide. Herkennen ze dit? 'Ik merk wel dat we andere interesses krijgen', zegt Rabia. 'Ergens rijmt het niet meer, maar ik vind iedereen nog aardig.'

We kunnen dus paniek blijven zaaien, of we kunnen het eens wat vaker hebben over de enorme afstand die de stille Rabias, de Merves, de Fadimes en de Ulku's van Nederland met adembenemende snelheid en overtuiging overbruggen. 'Wij zijn de opkomende generatie', verklaarde Rabia.

Bescheiden uitgedrukt.

Rabia Yildiz.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden