De man die van Robben een wereldster maakte

Laatst vond ik bij het opschonen van mijn computer een foto terug die kort voor het wereldkampioenschap in Brazilië werd genomen in hotel Huis ter Duin in Noordwijk. Links staat Gerard Joling, rechts Louis van Gaal. Ze grijnzen. Van Gaal kijkt tegelijkertijd streng, iets wat alleen hij kan.

De zanger en de voetbaltrainer houden een uitvergrote platenhoes vast. Joling, zwaar gephotoshopt en barstend van de botox, wordt geflankeerd door twee halfnaakte mannen. Van Gaal draagt een keurige lichtblauwe trui en een spijkerbroek.

Rio, heet de plaat. Een van de coupletten ging zo:

Oranje, Oranje

Van Gaal, Van Gaal, Van Gaal, Van Gaal (Kampioen)

Van Gaal, Van Gaal, Van Gaal, Van Gaal (Kampioen)

Al met al was dit nogal treurig. Ik weet nog dat de moed me destijds na het zien van deze foto definitief in de schoenen zonk. Terwijl we met een vrij waardeloos elftal op het punt stonden naar Brazilië te reizen, stond onze bondscoach te poseren naast een zingende clown, ter promotie van een kansloos lied over de 'helden van Oranje' dat nergens op sloeg:

Rio, wij gaan winnen
Rio-o-o-o-o
Met Van Gaal
De admiraal

Wat de zegetocht van het Nederlands elftal in Brazilië zo onweerstaanbaar maakte, was dat niemand erop had gerekend - en als ik zeg niemand, bedoel ik ook niemand. In Brazilië zou worden bevestigd dat Nederland als voetballand tot de tweede of misschien wel derde categorie was afgezakt, met een elftal dat grotendeels zou bestaan uit spelers uit de - niet lachen - eredivisie.

En toen werd wereldkampioen Spanje met 5-1 verslagen en werd alles anders.

De speler van het WK was Arjen Robben, geen twijfel mogelijk. Niemand in Brazilië had zoveel invloed op het resultaat van zijn land. In de laatste weken van het jaar was hij weer overal in de media en keerde de euforie terug, dankzij lyrische beschouwingen van voetbalverslaggevers die het allemaal nog steeds niet kunnen geloven.

The Guardian bood een internationaal perspectief door in de dagen voor Kerstmis een tophonderd te presenteren van de beste voetballers van 2014. De krant pakte de zaken serieus aan. Er werden 73 deskundigen uit 28 landen geraadpleegd. Elke dag werden twintig spelers bekendgemaakt.

Het begon goed, met Memphis Depay op de 96ste en Daley Blind op de 89ste plaats, maar daarna was Oranje alleen nog maar door Robin van Persie (45ste, 34 plaatsen gezakt) vertegenwoordigd.

De dag voor Kerstmis werd de toptien bekendgemaakt. Achter Cristiano Ronaldo, Lionel Messi en (protest!) Manuel Neuer, eindigde Robben op de vierde plaats. In vergelijking met 2013 steeg hij tien plaatsen.

In het juryrapport is hij toch ook weer even de voetballer die zich gretig laat vallen, maar daarna volgt een euforische beschrijving met de ene schitterende zin na de andere. Robben is die uitzonderlijke buitenspeler die beter wordt naarmate hij ouder wordt. Eindelijk wordt zijn talent wereldwijd erkend.

Het leven zou eenvoudiger zijn als hij wat vaker op zijn benen zou blijven staan, aldus de jury, maar zelfs zijn tegenstanders zullen moeten toegeven dat maar weinig dingen zo indrukwekkend zijn als een sprintende Robben die naar binnen laveert en scoort met een effectvol schot in de verste hoek.

De laatste zin is een monument: 'His performance when Holland destroyed Spain 5-1 was one for the ages.'

Louis van Gaal was de man die de omstandigheden creëerde waaronder Robben op het WK kon excelleren. Om te zien hoe groots zijn prestatie was, hebben we Guus Hiddink en zijn gammele elftal niet eens nodig. Van Gaal verzon een doeltreffende speelwijze voor een kwetsbaar elftal. Oranje liet hij boven zichzelf uitstijgen, van Robben maakte hij een wereldster.

Louis van Gaal: man van het jaar.

Paul Onkenhout is redacteur van de Volkskrant.

Reageren?
p.onkenhout@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden