'De man die niemand kent' wordt leider van Argentinië

De onbekende Nestor Kirchner moet een politiek-economische chaos in Argentië zien te overwinnen. Hij moet buitenlandse schulden aanpakken en ingrijpende belastingmaatregelen treffen....

Het vervolg is bekend; zijn tegenstander, ex-president Menem, trok zich woensdag terug uit de race. En nu wordt 'de man die niemand kent' Argentinië's nieuwe president. Hoewel Kirchner over een week wordt geïnstalleerd, behandelt iedereen hem al als de grote machthebber.

De vertegenwoordiging van Kirchners provincie in Buenos Aires wordt overspoeld door politici die steun komen betuigen en hopen op een baan. 'Macht trekt macht aan', aldus een veelzeggend commentaar van de man die het kan weten, president Eduardo Duhalde.

Daarom ziet opinie-peiler Manuel Mora y Araujo niet veel aanloopproblemen voor Kirchner. 'Hij moet onderhandelen en coalities sluiten zoals iedere gekozen politicus met een minderheid in Europa dat ook doet.' Voor zijn politieke steun moet Kirchner bij het parlement en de gouverneurs van de provincies zijn.

Kirchners eigen Peronistische partij heeft een meerderheid in het parlement. Maar de partij is uiteengevallen nu in deze verkiezingen drie Peronisten elkaar te vuur en te zwaard hebben bestreden.

De andere partijen verkeren in crisis of zijn zo nieuw dat moeilijk te voorspellen is hoe zij zich gaan gedragen. Het veld ligt open. Temeer daar er in de tweede helft van dit jaar verkiezingen zijn en de macht zowel in de provincies als in het parlement in januari andere gezichten krijgt.

Kirchner had in de afgelaste tweede ronde 78 procent kunnen halen, maar die score zou hij vooral te danken hebben gehad aan het feit dat hij gezien werd als el mal menor, het 'minste kwaad', tegenover Menem. Volgens opiniepeiler Mora y Araujo heeft Kirchner 45 procent steun in de samenleving. Dat is een aanzienlijk krediet: de populairste politicus van afgelopen jaar kwam nooit boven de 40 procent uit. Maar Mora y Araujo waarschuwt: 'Kirchner krediet is tijdelijk. Totdat hij met zijn eerste wetsontwerp komt.'

Makkelijk zal het niet zijn. De nieuwe president moet een positieve draai gegeven aan vier jaar bittere recessie, twee jaar chaos en de grootste schuldencrisis die een natie ooit heeft getroffen.

Een van de dringendste problemen is de onvermijdelijke verhoging van de bevroren nutstarieven. De geprivatiseerde nutsbedrijven worden door veel van Kirchners kiezers gezien als gewetensloze winstmakers.

Het andere probleem is de buitenlandse schuld. In augustus moet Argentinië een deel van de zestig miljard openstaande schuld betalen. De links georiënteerde Kirchner heeft in zijn campagne geroepen dat hij niet kost wat kost betaalt, maar hij zal wel moeten wil Argentinië vers geld kunnen tappen. De economie die stormachtig groeit de laatste maanden staat droog en heeft dringend nieuwe kredieten nodig.

Probleem drie is een ingrijpende belastinghervorming. Een confrontatie met de gouverneurs lijkt onvermijdelijk. De federale overheid wil namelijk niet langer opdraaien voor de schulden van de provincies. Andere problemen op de lange agenda: hervorming van de banken, de niet afgeloste (en ook bevroren) hypotheken, het corrupte justitiële apparaat en de politie.

Argentijnen verwachten van hun nieuwe president vooral werk. Een op de vier Argentijnen zit zonder. Kirchner blijkt een aanhanger van de ideeën van de Britse econoom Keynes. Hij wil de koopkracht stimuleren door de BTW te verlagen en banen scheppen met werkverschaffing in de bouw. Over het geld voor de bouwprojecten onderhandelde hij met succes deze week - als ware hij reeds president - met de Interamerikaanse Ontwikkelingsbank.

Volgens José Claudio Escriba columnist van La Nacion, denken de Amerikanen dat Kirchner zijn periode niet uitzit, gezien de complexiteit van de problemen die op de nieuwe president wachten. Een jaar zouden ze hem geven. Zelf zegt Kirchner: 'Ik ben hier gekomen om viereneenhalf jaar te blijven, zoals in de wet staat.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden