De man die KPN uit de schuld moet halen

De Brit Dudley Eustace is als commissaris nauw betrokken bij de schuldenreductie van KPN. Eustace heeft een goede staat van dienst als saneerder bij Philips....

Dudley Eustace verkocht op Koninginnedag van het jaar 1993 het Philipsbelang in de joint venture MEC aan de Japanse partner Matsushita. Met de opbrengst van de transactie - een slordige drie miljard gulden - redde de toenmalige financiële bestuurder van Philips het elektronicaconcern van de directe ondergang, zo gaat het verhaal. Pas later werd voor de buitenwereld duidelijk hoe rakelings Philips in die dagen langs de rand van de afgrond was gescheerd.

Het Britse rekenwonder kan deze keer in de volle spotlights aan de slag. Als commissaris-met-speciale-opdracht van KPN mag Eustace trachten de schuldenlast van het telecombedrijf op korte termijn te verminderen. Verkoop van enkele bedrijfsonderdelen moet KPN weer financiële lucht geven. Tot dusver verloopt de verkoop van de vele participaties stroef. Eustace, die het vertrouwen geniet van bankiers in de Londense City, mag proberen meer onderdelen kwijt te raken. Ook een overname van KPN door een buitenlandse concurrent zal hij onderzoeken.

Eustace (64) begon zijn carrière in 1964 bij het Britse Alcan Aluminium. Ruim drieëntwintig jaar lang bekleedde hij diverse functies bij Alcan, voordat hij in 1988 de financiële topman werd bij British Aerospace. Daar beleefde Eustace de moeilijkste periode uit zijn loopbaan, toen een aandelen;emissie van British Aerospace op een fiasco uitdraaide.

Eustace - die zich zelf overigens 'niet verantwoordelijk' voelde voor de mislukte emissie - krijgt ook bij KPN wellicht te maken met een lastige aandelenuitgifte. Het telecombedrijf overweegt een claim-emissie, waarbij bestaande aandeelhouders tegen korting nieuwe stukken kunnen kopen.

De ster van Eustace steeg snel, toen Philips-topman Jan Timmer de dan vijfenvijftigjarige manager in juni 1992 naar Nederland haalde. 'Hij was een bijzondere Brit met een brede talenkennis en een ruime internationale ervaring', zegt Timmer nu. 'Niet het type rusteloze expat die je vertelde dat het thuis altijd beter was.'

Bij aankomst in Eindhoven schrok Eustace zich rot. 'Het was een ramp. Ik dacht dat Philips de kortste benoeming uit mijn leven zou worden.' Timmer denkt daar anders over. 'Eustace kwam toen de grootste opruiming al achter de rug was. Dat hij in zijn eentje de deal met Matsushita heeft gesloten, is ook een misvatting. Ik meen dat ik de initiator was.'

Eustace reduceerde de schuldenlast in een jaar tijd van 16,2 tot 10,5 miljard gulden. Investeringen werden teruggeschroefd en 'tafelzilver' werd verkocht. Ook intern bracht de financiële man zijn boodschap duidelijk over. Het verhaal gaat dat op zijn aktentas een sticker was geplakt met de tekst I love cash. 'Concentreer je op cash, en de winst zal vanzelf volgen', was in die tijd zijn adagium. Timmer waardeert hoe de Brit 'duidelijk maakte dat achter de grote cijfers gewone centen zitten'.

Onder Cor Boonstra rukt Eustace op tot tweede man van het bedrijf. Door een kostenpost voor de verkoop van Grundig in de cijfers een jaar naar voren te halen, bood hij Boonstra bij zijn eerste volledige jaar een vliegende start.

Na zijn vertrek bij Philips in 1999 bleef Eustace in Nederland wonen, en verwierf hij commissariaten bij Aegon, Hagemeyer, KLM en Origin. In april 2000 trad Eustace op voordracht van de overheid toe als commissaris van KPN. Ruim een jaar later mag hij direct meehelpen de financiële problemen van KPN te verhelpen.

In de eerste maanden bij Philips toverde Eustace een ingenieuze financiële constructie uit zijn bolhoed. Philips verkocht voor 700 miljoen gulden aan octrooien aan de Rabobank en huurde deze rechten vervolgens weer terug. Dankzij deze sale-lease-back constructie wist Eustace de balans een fraaier aanzicht te geven en de schuldenlast te verlagen.

Mocht de Brit er binnenkort in slagen de dure UMTS-frequenties van KPN op vergelijkbare wijze te verkopen en terug te huren, dan is zijn naam als financieel wonderdokter definitief gevestigd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden