De krampachtige Kamp

Door zijn onduidelijke status is Kelvin het slachtoffer geworden van tegenstrijdige regelgeving.

The American Dream, zo noemt de Surinaamse Kelvin Vrede zijn opleiding commercieel medewerker bank en verzekeringswezen die hij volgt aan het ROC/ASA in Utrecht. Hij wil later dolgraag bankproducten gaan verkopen. Je ziet het Kelvin zo doen. Het is een heel beleefde jongen die erg netjes praat. Hij doet het ook prima op school. Hij haalt goede cijfers. Maar minister Henk Kamp van Sociale Zaken heeft eigenhandig de Amerikaanse Droom van Kelvin de grond ingeboord. Van hem mag Kelvin geen stage lopen en zonder stage, geen diploma.

Verblijfsvergunning

Het probleem van Kelvin is dat hij geen verblijfsvergunning heeft. Hij is nog in procedure voor een verblijfsvergunning op medische gronden. Hij heeft sikkelcelziekte, ook bekend als erfelijke bloedarmoede. In Suriname is die ziekte niet goed te behandelen, in Nederland wel. Door de behandeling in Nederland gaat het nu erg goed met zijn gezondheid. Daarom hoopt Kelvin dat hij hier mag blijven. Kelvin mag zijn procedure in Nederland afwachten. Hij is niet illegaal.

Door zijn onduidelijke status is Kelvin het slachtoffer geworden van tegenstrijdige regelgeving. Op basis van het Internationaal Verdrag Inzake de Rechten van het Kind heeft hij recht op onderwijs. Dat recht geldt namelijk ook voor kinderen zonder verblijfsvergunning. Alle kinderen in Nederland zijn verplicht om naar school te gaan. Als een leerling voor zijn 18de aan een opleiding begint, heeft hij ook het recht die opleiding af te maken. Maar voor het volgen van een stage gelden andere regels. Stages beschouwt het ministerie van Sociale Zaken als arbeid. Als vreemdelingen arbeid willen verrichten, is een tewerkstellingsvergunning nodig. En zonder verblijfsvergunning krijg je die niet. Een bedrijf dat Kelvin toch stage laat lopen riskeert een boete van zo’n 8.000 euro.

Beloofd

In Nederland zitten honderden kinderen in hetzelfde parket als Kelvin. Het vorige kabinet heeft al beloofd om het probleem op te lossen. Dat kan bijvoorbeeld door te stellen dat iedereen die het recht heeft onderwijs te volgen ook het recht heeft op een tewerkstellingsvergunning in het kader van dat onderwijs. Een aantal jaren geleden is voor asielzoekers bepaald dat zij ook stage mogen lopen als ze nog geen verblijfsvergunning hebben. Het is een kleine moeite deze uitzonderingsgrond uit te breiden. In het programma De Ombudsman hebben wij een half jaar geleden aandacht besteed aan deze problematiek. De minister van Onderwijs, Marja van Bijsterveldt, heeft toen wederom beloofd het op te lossen. Haar standpunt was duidelijk. Iedereen die een opleiding volgt, moet ook stage kunnen lopen.

Maar afgelopen week heeft Henk Kamp de Kamer laten weten dat hij de regels niet gaat veranderen. Zowel de belofte van het vorige kabinet als die van Van Bijsterveldt zijn dus niks waard gebleken. De redenering van Kamp is ontluisterend. Het onderwijs leidt op voor de arbeidsmarkt, maar leerlingen zonder verblijfsvergunning kunnen toch niet terecht op die arbeidsmarkt en dus hoef je ze ook niet op te leiden. Het is een kortzichtige opstelling. Als Kelvin straks alsnog een verblijfsvergunning krijgt, is het toch in het belang van Nederland dat hij ook is opgeleid en kans maakt op de arbeidsmarkt? Maar zelfs als hij geen verblijfsvergunning krijgt, is het beter als hij zijn opleiding kan afmaken. Daar heeft hij dan wat aan in Suriname. Zo levert de investering in zijn onderwijs nog wat op. De samenleving heeft er daarom alleen maar baat bij jongens als Kelvin stage te laten lopen.

Krampachtigheid

De opstelling van Kamp is symptomatisch voor de krampachtigheid van dit kabinet bij alle zaken die met vreemdelingen te maken hebben. De wens om op het terrein van immigratie eens flink de tanden te laten zien, heeft elke pragmatiek om zeep geholpen. Symbolische strengheid is belangrijker dan het gezonde verstand. Blijkbaar is Kamp te bang om de toorn van de PVV over zich af te roepen. Elke gelegenheid wordt aangegrepen om vreemdelingen het leven zuur te maken. De hoop is blijkbaar dat je vreemdelingen kunt wegpesten.

Hij gebruikt ook expres beledigende taal. Hij heeft het over illegale vreemdelingen. Maar Kelvin is helemaal niet illegaal. Jongeren als Kelvin hebben niks verkeerd gedaan en toch worden zij de dupe van deze misplaatste stoerheid. Het netto effect is niet dat deze jongeren vertrekken, maar dat ze gedesillusioneerd in Nederland achterblijven. Daar wordt Nederland niet beter van.

Toen ik Kelvin het slechte nieuws vertelde, was hij er stil van. ‘Dan valt alles als een kaartenhuis in elkaar.’ Zijn Amerikaanse droom is een Nederlandse nachtmerrie geworden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden