De kist gaat in twintig trage passen

Het stoffelijke overschot van Prinses Juliana is woensdag van paleis Soestdijk naar paleis Noordeinde vervoerd. De koninklijke familie blijft op het overbekende bordes achter....

De kastanjeboom die recht voor paleis Noordeinde staat, heeft al groene knoppen. Iets verderop, voor het standbeeld van koningin Wilhelmina, liggen woensdagochtend enkele bosjes bloemen. Voor het paleis staan rond elf uur slechts enkele tientallen belangstellenden als de zwarte Cadillac met het stoffelijk overschot van prinses Juliana vertrekt van paleis Soestdijk.

Wie niet beter weet, zou denken dat er een al vergeten Oranje wordt overgebracht. Maar nog geen uur later zijn er enkele duizendenwachtenden. Hun geroezemoes valt stil als zestien blauwe motoren van de Koninklijke Marechaussee zacht brommend het cour d'honneur van paleis Noordeinde oprijden.

De persoonlijke chauffeur van de overleden prinses parkeert de Amerikaanse lijkwagen enkele meters voorbij de rode loper. Uit de eerste volgauto stappen Juliana's dochters. Koningin Beatrix en prinses Irene stappen rechts uit, prinses Margriet en prinses Christina links.

Zo is ook hun opstelling tussen de pilaren van de entree van het paleis, de pilaren waartussen de leden van het Koninklijk Huis op de derde dinsdag van september sinds 1984 dagjesmensen en Hagenaars toezwaaien. Het is ook het bordes waar een stralende Juliana in 1936 haar verloofde prins Bernhard aan het Nederlandse volk toonde.

Terwijl de acht dragers van de Koninklijke Luchtmacht hun exercitie strak en waardig uitvoeren, kijken Beatrix en Irene droevig naar het ritueel. De kist komt langzaam uit de auto, totdat alle dragers door hun kniezijn gezakt. Ze leggen de kist op hun schouder en lopen in een pas waarvoor volgens militairen geen naam bestaat.

Dan houden ze stil voor de rode loper. De vier dochters van de oude koningin doen een stap terug en in twintig trage passen is de kist in het paleis. Voorbij de drempel torsen de dragers het stoffelijk overschot boven hun macht. Ze laten de kist weer zakken en brengen die naar de chapelle ardente, waar later die dag de politiek-bestuurlijke bovenlaag van de Nederlandse samenleving de laatste eer bewijst aan prinses Juliana. Vanaf vandaag neemt de bevolking afscheid van de moeder van de natie. In een vlaag van rebellie had Juliana het misschien wel andersom gewild: eerst haar volk, dan de regenten.

Met de overbrenging van het tweede stoffelijke overschot na prins Claus in 2002 lijkt Den Haag bijna te wennen aan dit fenomeen. Er zijn maar kleine verwijzingen naar de overbrenging van koningin Wilhelimina in 1962 van paleis Het Loo naar paleis het Lange Voorhout. Die was wereldnieuws, omdat Wilhelmina in een witte lijkwagen werd vervoerd.

Nu zijn er witte hortensia's naast de trappen en is er crkleurige kleding van prinses Irene, prinses Margriet en prinses Christina. Als hoofd van de familie is koningin Beatrix in het zwart. De afgelopen dagen is paleis Soestdijk bevolkt door de koninklijke familie. Het paleis waar hun moeder en grootmoeder 67 jaar woonde. In het midden van het land, en niet in het regeringscentrum.

Voor de vier dochters die hun moeder begeleiden op haar voorlaatste rit, was paleis Soestdijk in de jaren van hun puberteit een oord waar de spanning tussen hun ouders voelbaar was. Het was het paleis waar ze later hun geliefden voorstelden aan Juliana en prins Bernhard.

Zeventien familieleden blijven achter op het bordes van paleis Soestdijk als de zwarte Cadillac naar Den Haag rijdt. Het paleis waar de zonen van Beatrix en Margriet als kleine prinsen met hun vlaggetjes naar de vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld zwaaiden, dat in een bonte stoet op 30 april de jarige koningin feliciteerde.

Nu staat te midden van de jonge Oranjes de enig overgebleven schoonzoon, Pieter van Vollenhoven, leunend op zijn wandelstok. Hij werd dinsdag na een herniaoperatie ontslagen uit het ziekenhuis. De kinderen van prinses Christina zijn er niet, prinses Margarita evenmin. En met het oog op zijn zwakke gezondheid is prins Bernhard binnengebleven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden