De humor ontbreekt bij afscheid Kylián

Dans..

Annette Embrechts

amsterdam Jirí Kylián is er klaar mee. Woensdagavond nam hij tijdens de opening van het Holland Dance Festival na 35 jaar afscheid als huischoreograaf van zijn Nederlands Dans Theater. Veel woorden had hij niet nodig. Hij bedankte zijn vrouw Sabine Kupferberg en Koningin Beatrix (aanwezig met Willem-Alexander, Maximá, Constantijn en Laurentien), applaudisseerde voor collega Hans van Manen, en wenste het gezelschap veel gevoel voor humor toe.

Humor en gevoel ontbraken aan de stijlvol verzorgde feestavond. Zakelijk leidster Jet de Ranitz zei drie keer ‘Jirí, we houden van je’ bij de aanbieding van een Kylián Fonds voor Innovatieve Samenwerking, maar een ludieke verrassing voor het grote boegbeeld van het Nederlands Dans Theater werd node gemist.

Het warmste applaus ging door de zaal toen de oud-dansers van het allereerste uur, 1959, één voor één bij naam werden genoemd en overeind kwamen tussen de toeschouwers. Kyliáns afscheid viel samen met de viering van vijftig jaar Nederlands Dans Theater, en dus werd er veel teruggekeken. De nieuwe artistiek leider, Jim Vincent, richtte zich speciaal tot Van Manen. Toch ontbrak tussen de drie wereldpremières van Lightfoot León, Johan Inger en Kylián (zijn laatste), een ballet van Van Manen. Met zijn brutaal gevoel voor swing zou hij de avond wellicht uit de melancholie hebben getrokken.

Terugkijken deed het duo Lightfoot León in Studio 2, een eerbetoon aan twintig jaar werken in de gelijknamige studio van het NDT: als muren konden praten, zouden de balletspiegels verhalen over bloed, zweet en tranen. Op het podium kwam die boodschap moeizaam over. De dansers van het NDT II spiegelden zich in een wegtrekkende achterwand en keken de zaal veel met de rug aan. Ze kwamen onder de spiegel vandaan, en spanden hun spieren in vertraagde acrobatiek op ijle strijkklanken van Arvo Pärt.

Ook de nieuwe huischoreograaf Johan Inger overtuigde maar matig met het diffuse groepsstuk dissolve in this. Zestien dansers renden rondjes tussen snippers, trilden zichzelf los, klapten hun puntige ellebogen uit en sprongen weer in de renstand, tegen een horizon van cirkellampen.

Kyliáns afscheidsstuk maakte nog de meeste indruk. In Mémoires d’Oubliettes (herinneringen uit een Middeleeuwse kerker met vergeten gevangenen) trokken zes dansers verstarde gezichten, verzonken in slow motion en kwamen – zoals vaak bij Kylián – tevoorschijn door talloze spleten in het achterdoek. Bij het openingsfilmpje liet de computer het afweten.

Twijfel heerst er in Den Haag over de vraag: hoe verder na Kylián? De onbestemde avond gaf daar vooralsnog geen spannend antwoord op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden