De heertjes gaan weer samen op pad

's Werelds beste dubbel uit de jaren negentig treedt nog één keer op in Rotterdam. Paul Haarhuis en Jacco Eltingh vrezen geen afgang. 'We zijn toch de nummers één van de wereld geweest?'

Alsof ze de tijd eigenhandig hebben stilgezet, betreden Paul Haarhuis (44) en Jacco Eltingh (40) de baan in het tenniscentrum in Almere voor een training met spelers uit Jong Oranje. Dertien jaar geleden werd het beste dubbel ter wereld ontbonden, toen Eltingh vanwege een chronische knieblessure moest stoppen. Volgende maand keren ze op het toernooi van Rotterdam nog één keer terug in het dubbelspel. Eltingh: 'Mart Smeets zou zeggen: de heertjes gaan weer op pad.'


Het idee voor een tijdelijke hereniging van het Nederlandse koningskoppel ontstond toen de spelers van de gouden generatie op uitnodiging van oud-bondscoach Stanley Franker een promotiereis maakten door zijn vaderland Suriname.


Eltingh: 'Een journalist opperde dat het leuk zou zijn om nog een keer te dubbelen, omdat we de ballen nog aardig raakten. Krajicek zei dat het misschien aardig was om terug te keren in Rotterdam. We hebben er wel enkele weken over nagedacht. Het grappige is dat ik Paul moest overhalen. Je zou het tegenovergestelde verwachten, want die gozer tennist altijd.'


Haarhuis: 'Ik was inderdaad de scepticus van ons tweeën. We zijn niet meer gewend elke dag op topniveau te spelen. Dat moeten wij toch niet willen? Ik moet er niet aan denken in Ahoy met 6-1, 6-1 op mijn kloten te krijgen. Daarna bedacht ik me dat het leven te kort is om je telkens af te vragen waarom je dingen niet zou willen.'


Eltingh: 'Ook wij vroegen ons af of we dit nog aankunnen. Is het wel realistisch? Valt het uit te leggen? We beseffen terdege dat we in Rotterdam niet voor de lol een balletje komen slaan. Het zou de verkeerde toon zijn. We hebben een wildcard gekregen voor een ATP-toernooi, dan moeten we dat niveau op zijn minst benaderen.'


Haarhuis: 'De olympische gedachte is verzonnen door een vent achter een bureau die nooit iets gepresteerd heeft. Hij wilde ook een erfenis nalaten en bedacht een slogan: meedoen is belangrijker dan winnen. Zo hebben wij het tennis nooit beleefd, het staat haaks op onze filosofie. Ik wil dat potje in Ahoy wel winnen.'


In Melbourne spelen Haarhuis en Eltingh tegen generatiegenoten als Guy Forget, Henri Leconte en Mats Wilander. En ze verliezen opnieuw van hun oude rivalen Todd Woodbridge en Mark Woodforde. Eltingh, telefonisch vanuit de Rod Laver Arena: 'Nou verloren, laat ik zeggen dat we ons in de supertiebreak als goede gasten hebben gedragen.'


En lachend: 'We voelen ons in Melbourne twee opa's uit de Tennis Muppet Show. Maar volgens mij is het nog wel leuk om naar te kijken.'


Haarhuis: 'Het is een gek idee dat we in Melbourne weer elke dag op de baan staan. Maar diep in mijn hart ben ik altijd tennisser gebleven.'


Met de hem typerende ironie vertelde toernooidirecteur Richard Krajicek tijdens de presentatie van het deelnemersveld in Rotterdam dat 'Haarhuis altijd fit is en Jacco heeft beloofd fit te worden'. Eltingh, lachend: 'Beter had Richard het niet kunnen omschrijven. Paul heeft een andere lichaamsbouw dan ik, is van nature fit en speelt ook vaker.'


Eltingh moest zijn carrière in 1998 voortijdig beëindigen vanwege chronische knieklachten. 'Ik heb er nu nog geen last van. Ik moet die knie niet elke dag belasten. Maar dat is ook niet de bedoeling.'


Eltingh beschouwt de comeback met Haarhuis tevens als een ode aan hun gezondheid. Ze zijn allebei flink ziek geweest. Bij Eltingh is de oorzaak nooit gevonden. 'De artsen weten nog steeds niet of ik een virus heb meegedragen of dat ik een bacteriële infectie had opgelopen. Ik heb nog altijd dagen dat ik wat vermoeider ben, het leek ook op de ziekte van Pfeiffer.


'Nu ik weer veel aan het sporten ben, voel ik me fitter en nemen de klachten af. In 2009 heb ik drie weken in bed gelegen en kon ik niks. Daarna begonnen de onderzoeken. Ik ben helemaal binnenstebuiten gekeerd zonder dat de medici iets konden vinden. Het was knap frustrerend. Je hele leven draait om een onbekende ziekte. Ik voelde aan mijn lichaam dat er iets mis was. Maar ik kon er geen greep op krijgen.


'In september 2010 heb ik besloten te stoppen met al die onderzoeken. Het leverde niets op en ik ging langzaam vooruit. Het blijft onprettig dat de ziekte me kan blijven achtervolgen. Maar ik negeer het nu en accepteer soms een mindere dag.'


De bruingebrande Haarhuis straalt als altijd de eeuwige jeugd uit. Maar de littekens op zijn buik verraden een moeilijke periode in zijn leven. Eind 2009 werd bij de Brabander een tumor verwijderd. 'Ik kreeg vijf jaar geleden last van hartritmestoornissen, die gepaard gingen met paniekaanvallen. Werd ik 's nachts wakker met het idee dat ik geen adem kon halen. Ik hoorde mijn hart als een gek tekeer gaan.


'Bondsarts Babette Pluim heeft me onderzocht. Aan mijn hart lag het niet. Ik dacht: het zal wel stress zijn. Ik sukkelde enkele jaren door. Het kwam soms terug, dan bleef het weer een tijdje weg. In 2009 had ik na ons seniorentoernooi in Eindhoven pijn in mijn linkerarm. Ik bleef last houden, bleek ik een acute trombose te hebben in de linkerschouder.


'De internist vertelde me dat ze iets raars hadden gezien op de foto. De bijnier was veel te groot, wel vijf centimeter. Na diverse tests kwamen de medici tot de conclusie dat ik een tumor in de onderbuik had. Ze kwamen er dus toevallig achter.


'Ik ben er nog steeds relaxed onder, al was de operatie veel pittiger dan ik had verwacht. Ze zijn toch wel vijf uur met me bezig geweest. De operatie werd een paar keer onderbroken, omdat mijn bloeddruk veel te hoog was. Het duidde op een kleine hartinfarct. Ik heb zelfs een dag op de intensive care gelegen en nog een week aan de hartbewaking.'


Grijnzend: 'En nu heb ik er vier gaatjes bij in mijn lichaam. Ik heb er bewust heel luchtig over gedaan, alsof het een enkeloperatie was. Mijn vrouw Anja heeft misschien de helft meegekregen van hoe zwaar het werkelijk voor me was. Maar na die ervaring had ik wel zoiets van: joh, ga lekker genieten in Rotterdam.'


Haarhuis en Eltingh wonnen samen 39 toernooien in het dubbelspel, waaronder alle Grands Slams, en veroverden twee keer de wereldtitel. Zijn de voormalige nummers één van de wereld niet bang dat ze worden ontmaskerd als oude mannen met een te optimistisch zelfbeeld? 'Natuurlijk hebben we alle reacties afgewogen', zegt Eltingh. 'Maar we kijken vooral naar onszelf. Wij willen niet voor schut staan. Als we in Rotterdam worden afgeschoten, wat winnen we er dan mee?'


Haarhuis: 'Vanzelfsprekend zullen we stront over ons heen krijgen van mensen die zeggen dat onze tijd allang is geweest. Ik hoorde ook dat wij met onze grote ego's weer zo nodig op de voorgrond moesten treden. Lekker laten kletsen, denk ik dan.'


Eltingh: 'We hebben er ook bewust voor gekozen om te spelen voor de Richard Krajicek Foundation. Maar we zouden het nooit doen als we niets meer hadden te zoeken in een ATP-toernooi. Wie ons kent weet dat we deze opdracht uiterst serieus nemen. We zijn ervan overtuigd dat we een hele goede wedstrijd kunnen spelen. We zullen niet afgaan in Rotterdam.'


Haarhuis: 'Voor ik mijn ja-woord gaf aan Jacco en Richard Krajicek heb ik diverse mensen gepolst. Ik heb niemand gehoord die vond dat we het niet meer moesten doen. Ik werd juist aangemoedigd nog een keer met Jacco te dubbelen.'


Eigenlijk kunnen we alleen maar winnen, zegt Eltingh. 'Wat kunnen we dan verliezen? Onze reputatie? Op basis van één partij in Ahoy? We beroven niemand van een wildcard en kunnen als dubbelteam nog een toegevoegde waarde zijn voor het toernooi.


'Het is voor ons ook de laatste kans. Als we nog één keer een toernooi willen spelen, is het nu in Nederland. En we zijn echt niet van plan een tweede carrière te beginnen.'


Is het geen diskwalificatie voor het tennis dat twee veertigers in Rotterdam weer vrolijk aansluiten bij de profs? Eltingh: 'Wat zou het slechtste scenario kunnen zijn voor het tennis? Dat veel mensen komen kijken in Ahoy? Dat we veel aandacht krijgen voor onze eenmalige rentree? Volgens mij is het allemaal niet slecht voor het Nederlandse tennis.'


Haarhuis: 'Als Jacco en ik in Rotterdam de halve finales bereiken, mag je me nog eens vragen of het internationale tennis er wel goed voorstaat. Ik denk dat het niet gaat gebeuren. En we maken ook geen serieuze comeback als we het toernooi winnen.'


Eltingh: `Het is ook geen afgang voor de anderen als we per ongeluk een rondje winnen. Zonder arrogant te willen zijn: we zijn wel de nummers 1 van de wereld geweest. We zijn niet zomaar een team. De topspelers in het dubbelspel zijn vier, vijf jaar jonger dan ik. Bhupati, Paes, Knowles, Nestor, Zimonjic; wij hebben nog tegen die jongens gespeeld.'


Met de Rus Jevgeni Kafelnikov aan zijn zijde verloor Haarhuis in 2003 op Roland Garros zijn laatste Grand Slamfinale in het dubbelspel van de Amerikaanse broers Bryan, die nog steeds de nummers één van de wereld zijn.


Haarhuis: 'Dan gaat het toch kriebelen. Het is niet zo dat onze tegenstanders van vroeger zijn weggeblazen door een nieuwe generatie spelers met wie wij ons niet durven meten. Ik ben juist benieuwd wat wij nog kunnen tegen de huidige top in het dubbelspel.'


Eltingh: 'Je kunt op relatief late leeftijd nog goed dubbelen, omdat je nu eenmaal kleinere hoeken moet maken. Het is lichamelijk minder inspannend. In het enkelspel hebben wij op onze leeftijd nul kansen meer.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden