De harde werkers achter Balkenende en Bos

De formatie van een CDA/PvdA-kabinet is op zijn hoogtepunt. Onderhandelaars zijn het eens over een lijst met harde bezuinigingen. Maar Balkenende en Bos doen het niet alleen....

Cees van der Knaap (52), CDA

Rol: Belangrijk klankbord van Balkenende.

Achtergrond: Demissionair staatssecretaris van Defensie. Was tijdens Paars II als Tweede-Kamerlid woordvoerder Sociale Zaken en daarvoor onder meer bestuurder van de christelijke vakcentrale CNV.

Intentie bij formatie: Staat zeer sceptisch tegenover de samenwerking met de PvdA. Wond zich hogelijk op over de weigering van de PvdA de oorlog in Irak te steunen. Vond dat het met de VVD en de LPF sowieso veel makkelijker ging.

Opvallende uitspraak: 'Een vakbondsactie is het mooiste wat er is. Tien keer actie roepen, dat vinden de mensen fantastisch en ikzelf ook. Ze laten brullen, dat is een heerlijk gevoel.'

Ferd Crone (48), PvdA

Rol: Rekenaar en pragmaticus.

Achtergrond: Econoom, oud-FNV'er en milieuman bij het ministerie van VROM. In 1994 door Felix Rottenberg naar Den Haag gehaald om de fractie te vernieuwen. Noemt zichzelf marktsocialist. Werd de eerste financiële man nadat Rick van der Ploeg en later Wouter Bos naar het kabinet waren vertrokken. Toont zich nu een knutselaar die voor elk financieel probleem een oplossing zoekt.

Intentie bij de formatie: Wil meedenken over bezuinigingen om in 2007 begrotingsevenwicht te bereiken, maar niet tegen elke prijs. De minima moeten buiten schot blijven. Als beloning hoopt Crone op een staatssecretariaat.

Opvallende uitspraak: 'Zij (de CDA'ers) hebben ook moeite 15 miljard bezuinigingen te vinden.'

Joop Wijn (33), CDA

Rol: De financiële rechterhand van Balkenende. Vilein en hard onderhandelaar.

Achtergrond: Econoom en jurist. Staatssecretaris van Economische Zaken in het kabinet Balkenende I. Tweede-Kamerlid sinds 1998. Voerde het woord over asielbeleid. Was daarvoor onder meer investment manager bijABN Amro. Pikant: was vorig jaar ceremoniemeester bij het huwelijk van PvdA-leider Bos.

Intentie bij formatie: Begon enthousiast, maar werd in rap tempo sceptisch omdat de PvdA volgens hem te weinig wilde bezuinigen. Lijkt sinds kort toch vastberaden er het beste van te maken.

Opvallende uitspraak: 'De politiek beschouw ik als een tijdelijke onderbreking van mijn loopbaan in het bedrijfsleven.'

Jet Bussemaker (42), PvdA

Rol: Links georiënteerd partij-ideoloog. Adviseert Bos op sociaal-economisch terrein.

Achtergrond: Politicoloog. Tweede-Kamerlid sinds 1998 en daarvoor onder meer docent aan de Universiteit van Amsterdam. Prominent voorvechter van de vrouwenemancipatie.

Intentie bij formatie: Een kabinet zonder de VVD. Was ook tijdens Paars al fervent pleitbezorger van samenwerking met het CDA, liefst in een progressief kabinet met ook GroenLinks erbij. Denkt gevoelige sociaal-economische onderwerpen zoals de WAO beter met het CDA te kunnen regelen.

Opvallende uitspraak: 'Het zou heel mooi zijn als we kunnen gaan regeren, maar als het alleen maar tegen heug en meug moet, kies ik liever voor de oppositie.'

Maxime Verhagen (46), CDA

Rol: Secondant en vervanger van Balkenende bij formatie.

Achtergrond: Werd 'de paap' genoemd in Leidse Minerva-kringen. Was fractievoorzitter in Oegstgeest, later ook beleidsmedewerker in de Tweede Kamer. Werd in 1989 europarlementariër, keerde in 1994 terug naar de Kamer. Harde justitie- en asielwoordvoerder. Volgde Balken & ende vorig jaar op als fractieleider.

Intentie bij de formatie: Het belang behartigen van de rechtervleugel in het CDA om het electoraat niet richting VVD te drijven. Schroomt niet harde taal te gebruiken.

Opvallende uitspraak: 'Vertrouwen verdwijnt niet van de ene op de andere dag, maar komt ook niet van de ene op de andere dag terug.'

Bert Koenders (44), PvdA

Rol: Buitenlandspecialist van de PvdA. Verdedigt zij aan zij met Bos het lastig uit te leggen Irak-standpunt van zijn partij tegenover het CDA. Is daarom prominent aanwezig aan de onderhandelingstafel.

Achtergrond: Politicoloog en econoom. Sinds 1997 in de Tweede Kamer. Was daarvoor onder meer werkzaam bij de Verenigde Naties en als fractiemedewerker bij de PvdA.

Intentie bij deze formatie: De PvdA via regeringsdeelname weer greep geven op het buitenlands beleid. Vindt VVD en CDA te pro-Amerikaans en te weinig kritisch tegenover Israël. Hoopt op een eigen plek in het kabinet.

Meest gehoorde uitspraak: 'Ons standpunt over Irak is helder en consistent.'

Stephan Schrover (33), CDA

Rol: Zegsman van Balkenende en Verhagen, ventileert vrij ongeremd de negatieve gevoelens van de CDA-fractie over de onderhandelingen.

Achtergrond: Was woordvoerder van het bisdom in Utrecht, stapte enkele jaren geleden over naar het ministerie van Financiën. Zijn baas daar, Gerrit Zalm, gaf hem de bijnaam 'de Kardinaal'. Schrover regelde als grap een bezoek bij de paus, maar Zalm haakte af. De katholieke Verhagen vroeg hem vorig jaar als zijn woordvoerder.

Intentie bij formatie: Blijft herhalen wat de inzet is. Legt compromissen zoveel mogelijk in het voordeel van het CDA uit.

Opvallende uitspraak: 'We hebben nu (tijdens de statenverkiezingen) geen enkele behoefte om op landelijke issues in te spelen.'

Marco Esser (31), PvdA

Rol: Politiek adviseur en 'spinner' van Wouter Bos.

Achtergrond: Politicoloog. Kwam in 1998 op de afdeling voorlichting van de PvdA-fractie. Werkte voor de campagne van Melkert in 2002. Schreef de speech van Jeltje van Nieuwenhoven waarin zij opriep Den Haag te 'onthanen'. Werd eind 2002 vertrouweling van Bos. Schrijft toespraken.

Intentie bij de formatie: Geen overlevering aan het CDA. Vindt dat PvdA'ers de achterban onder ogen moet kunnen komen. Schreef brief op de PvdA-site over Irak-afspraak die het CDA opnieuw de gordijnen in joeg.

Opvallende uitspraak: 'Mijn schoonvader gaf me de beste raad voor deze formatie: aan sommige problemen moet je niets doen. Die lossen zich vanzelf op.'

Bert Koenders (44), PvdA

Rol: Buitenlandspecialist van de PvdA. Verdedigt zij aan zij met Bos het lastig uit te leggen Irak-standpunt van zijn partij tegenover het CDA. Is daarom prominent aanwezig aan de onderhandelingstafel.

Achtergrond: Politicoloog en econoom. Sinds 1997 in de Tweede Kamer. Was daarvoor onder meer werkzaam bij de Verenigde Naties en als fractiemedewerker bij de PvdA.

Intentie bij deze formatie: De PvdA via regeringsdeelname weer greep geven op het buitenlands beleid. Vindt VVD en CDA te pro-Amerikaans en te weinig kritisch tegenover Israël. Hoopt op een eigen plek in het kabinet.

Meest gehoorde uitspraak: 'Ons standpunt over Irak is helder en consistent.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden