De grote roker op het middenveld

De Engelse vereniging FreeChoice, die zich inzet voor het recht op roken, stelde enige tijd geleden het rokers-wereldelftal samen. Dino Zoff op doel....

Aanvoerder van de rokers: Gerson de Oliveira Nunes.

Ach, Gerson.

Wanneer mensen mij vragen wie ik de grootste voetballer vind, Maradona, Cruijff of Pelé, dan antwoord ik altijd braaf Maradona. Was ik maar niet zo'n slampamper van een meeloper! Durfde ik maar wat eerlijker voor mijn mening uit te komen! Liet ik me maar niet zo intimideren door de apostelen van het Pelé-Cruijff-Maradona-genootschap!

Want eigenlijk is Gerson mijn held aller tijden.

Gerson rookte tijdens zijn actieve periode twee pakjes per dag. Daarna drie. In de rust van de wedstrijd stond een verzorger hem altijd in de spelerstunnel op te wachten met een brandende sigaret in de hand, zodat Gerson de rookpauze optimaal kon benutten. Wat me ook zo aansprak bij Gerson: hij had een immense hekel aan trainen.

Voor het WK van 1970 had ik nooit van Gerson gehoord. (Uit historisch onderzoek blijkt dat hij tijdens het WK van 1966 één duel meedeed, Brazilië - Hongarije: gemist.) Gerson voetbalde in 1970 voor FC Sao Paulo - Braziliaanse voetballers speelden destijds nog gewoon in Brazilië, dus hij kwam bij ons nimmer op televisie.

Bij het WK droeg hij nummer 8 en vormde hij samen met Clodoaldo (5) en Rivelino (11) - bijgestaan door Pelé (10) en Tostao (9) [- een wonderbaarlijk middenveld.

Brazilië speelde bij het WK van 1970 zes wedstrijden, toen waren ze kampioen. Gerson kreeg in de eerste wedstrijd, die tegen Tsjecho-Slowakije (4-1), last van een dijbeenblessure en werd in de 74ste minuut vervangen. Tegen Roemenië (3-2) en Engeland (1-0) was hij er niet bij. In de kwartfinale tegen Peru (4-2) werd hij, in de 67ste minuut, weer vervangen. De halve finale (Uruguay, 3-1) en finale (Italië, 4-1) speelde hij helemaal mee.

Je hoeft die uitslagen maar even te bestuderen, en je ziet dat niet Pelé (zes volledige wedstrijden), maar Gerson de grote man was bij de Brazilianen.

Ik was dertien jaar en zoog het voetbal op als een spons, dus ik ga ervan uit dat ik de 321 WK-minuten van Gerson alle heb gezien en niet toevallig even de andere kant opkeek toen hij weer eens de bal betoverde. Na het WK heb ik hem niet meer zien spelen.

Zoals algemeen bekend was het WK van 1970 het mooiste aller tijden en is er nooit meer een elftal op de wereldvelden verschenen dat vergelijkbaar was met het Brazilië van dat jaar - nee, ook Ajax 1972 en Oranje 1974 niet. Zo'n elftal doet zich helaas maar één keer per schepping voor. Jammer jongens, hadden jullie maar eerder geboren moeten worden.

In 321 minuten heeft Gerson zich voor de rest van mijn leven als een voetbalwonder in mijn geheugen genesteld - die snor van Rivelino (450 minuten) zal ik trouwens ook niet licht vergeten.

Daarmee is het speciale karakter van het WK afdoende aangetoond. Bij een WK, en alleen daar, kan een speler zich binnen 322 minuten naar onsterfelijkheid voetballen, vooral in het hoofd van dertienjarige jongetjes. Inmiddels heb ik ook mijn elfjarige dochter van Gersons heldendaden op de hoogte gesteld, zodat zijn voortleven hopelijk nog minimaal tachtig jaar is gegarandeerd.

Op de FIFA-site staat de pre-selectie voor het WK-Dream Team. Ik was opeens bang dat hij er niet bij zou staan, bij de 150 topspelers van alle WK's waaruit je een keuze mag maken. Ik bedoel, 1970 is lang geleden. Je kunt je in de tussentijd zomaar allerlei dingen in het hoofd hebben gehaald die helemaal nooit zijn voorgevallen.

Je vrienden zijn er aan gewend geraakt. 'Als-ie heeft gedronken begint-ie over ene Gerson. WK 1970. Soort voetballende sigaret. Waandenkbeeld, vermoedelijk. Gewoon knikken en gelijk geven. Verder niet ernstig.'

Maar daar stond-ie, gelukkig: Gerson de Oliveira Nunes.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden