Column

'De geest van de barones waart nog steeds rond'

Politici willen ons laten geloven dat onze stem straks ertoe doet voor de keuzes die gemeenten maken. Geloof het niet, schrijft Lidy Nicolasen. De gemeenten zetten eendrachtig de tering naar de nering.

ractievoorzitters (VLNR) Alexander Pechtold (D66), Diederik Samson (PvdA), Kees van der Staaij (SGP), Bram van Ojik (GL) en Sybrand Buma (CDA) tijdens het verkiezingsdebat NOS Radio 1. Beeld anp

De burgemeester was een barones. De koffie werd geserveerd door een oude, bibberige butler in kop en schotel met het gemeentelijke logo. De barones was de welwillendheid zelve. Ze was haar jong gestorven echtgenoot opgevolgd, die op zijn beurt de opvolger van haar vader was geweest.

Toen het Progressief Akkoord voor het eerst een gooi deed naar een raadszetel, hielden ze hun hart vast voor de komst van de 'rooien'. Maar ook de PAK-politici bleken met twee woorden te kunnen spreken.

Het was een van de eerste raadsvergaderingen die ik versloeg, die van de gemeente Rozendaal. Het grensde aan folklore, je moest ervan houden. Ik hield er niet van. Voor mij moest politiek niet worden gesmoord in gezeglijk gekeuvel, maar gepaard gaan aan donderend geraas, debatten scherp op de snede, uitgesponnen tegenstellingen en dat alles op basis van een diep doorvoelde ideologie en theorie.

Politieke reuring
Het kleine Rozendaal is nog steeds zelfstandig en het PAK is nooit meer uit de raad verdwenen. Maar de adel is weg, zo goed als de regionale pers. De raadsleden hebben inmiddels ambtelijke ondersteuning en er is een dam opgeworpen tussen raad en college van burgemeester en wethouders zodat de raad beter kan controleren of het college zijn wensen naar behoren uitvoert. Ik betwijfel of die politieke reuring er nu wel is en of ik die nog zou missen

Wat je ook doet, moet je zelf weten, als je maar gaat stemmen, drukken de lijsttrekkers van alle politieke partijen je dezer dagen op het hart. Puur eigenbelang. Geen lijsttrekker zit te wachten op een tussentijdse opdoffer van het kiezersvolk. De uitslag is niets meer en minder dan een graadmeter, zelfs als de helft van de kiezers niet komt opdagen.

 
Voor mij moest politiek niet worden gesmoord in gezeglijk gekeuvel, maar gepaard gaan aan donderend geraas, debatten scherp op de snede, uitgesponnen tegenstellingen

Maar dat vertellen politici niet. Jouw keuze is belangrijk is voor scholing, veiligheid, woningbouw, cultuur in jouw gemeente, zeggen ze. Wil je er iets over te zeggen hebben, dan moet je je aan de spelregels houden en meedoen. Wie niet gaat stemmen, hoeft de volgende dag ook niet te zeuren dat de stoep niet op tijd wordt geveegd of dat de café's te lang openblijven.

Hosannastemming
Landelijke politici stralen als ze dit vertellen. Ze verkeren in een Hosannastemming vanwege de nieuwe economische groei. Misschien hoeven we wel niet meer te bezuinigingen, misschien kunnen de belastingen omlaag, suggereren ze. Mooi toch, zo vlak voor de verkiezingen?

Maar luister dan even naar de gemeenten. Wij moeten bezuinigen, zeggen zij. Wij hebben het geld niet en de kennis voor alle ingewikkelde taken die het kabinet zonder pardon bij ons over de schutting gooit. Ze noemen de thuiszorg voor ouderen, jeugdzorg, scholing en meer van deze taken die burgers direct raken.

Het is minstens zo opvallend dat vrijwel alle gemeenten de afgelopen jaren het meeste geld hebben gestopt in veiligheid op straat. Sport, cultuur en bibliotheken zijn het kind van de rekening geworden. Maakte het uit welke partij er aan zet was? Nee.

De gemeenten zijn de uitvoerders van het landelijke beleid waar de echte politieke keuzes worden gemaakt. Soms komt er een hoop lawaai en discussie aan te pas, maar het is eerder regel dan uitzondering dat ze in collegiaal bestuur de tering naar de nering zetten. Alsof de geest van de barones nog altijd rondwaart.

Niet stemmen dus? Kom op. Ik heb grote bewondering voor al die medeburgers die bereid zijn zich te begraven in de anonimiteit van de gemeentepolitiek vanwege het algemeen belang. Zelfs voor hen die geen zin hebben jaren te canvassen en meteen maar met een eigen partij te komen die soms Gemeentebelang heet, soms Trots, of Visie, of Eigenbelang, of zomaar Red Amsterdam. Ik zal aan ze denken als ik met het gebruikelijke gevoel van tevreden ontroering op 19 maart mijn stembiljet door de gleuf duw.

Lidy Nicolasen is verslaggeefster van de Volkskrant. Ze schrijft wekelijks een column voor Volkskrant.nl.

 
Ze verkeren in een Hosannastemming vanwege de nieuwe economische groei
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.