'De Filipino's lachten me uit toen ik zei dat ik eten ging inslaan voor de storm'

Het begon met een 'Nederlandse storm'. Het waaide wel, maar zó hard nou ook weer niet. Totdat er ramen begonnen te springen en voorwerpen in de rondte vlogen. Het eerste wat de op de Filipijnen woonachtige Maartje Ruijgt (33) zag toen ze de deur van haar appartement opendeed, waren mensen die onder een brug zaten. 'Die zijn waarschijnlijk hun huizen verloren.'

Inwoners van Cebu die hun huis zijn kwijtgeraakt. Beeld epa
Inwoners van Cebu die hun huis zijn kwijtgeraakt.Beeld epa

Nee, echt bang was ze niet. Het centraal gelegen Cebu City lag er op donderdag nog erg zonnig en vredig bij. Pas 's avonds begon het te waaien. 'Ik maakte nog grappen, zo van: is dít het?', zegt Maartje Ruijgt, die sinds april in Cebu woont, waar ze een 'cultural exchange'-bedrijf runt en Filipijnse au pairs traint. 'We waren door de overheid goed gewaarschuwd. Cebu lag in een gebied dat was ingeschaald in categorie 3, het zwaarst getroffen gebied - dat de Eye wordt genoemd - lag in categorie 4. Maar de Filipino's lachten me echt uit toen ik zei: ik ga even flink wat boodschappen doen, want de storm komt er zo aan. Dat is blijkbaar een hele Nederlandse gedachte, om je op zoiets voor te bereiden.'

Pas donderdagnacht, tegen twaalven, begon het flink te waaien en regenen in Cebu. Ruijgt maakte zich ook op dat moment nog weinig zorgen. Ze woont in een betonnen appartementencomplex, op 50 meter hoogte. 'Ik ben maar gewoon gaan slapen', klinkt het vrolijk door de telefoon. Rond 7 uur 's ochtends werd ze wakker en hoorde ze de wind rondom haar woning gieren. Het regende bovendien keihard. Later op de ochtend hoorde ze ook deuren klapperen van de appartementen boven haar. Sommige ramen begaven het. Bomen knakten. Voorwerpen werden door de wind meegevoerd en knalden met hels kabaal tegen de muren op.

'Rond tienen viel het telefonienetwerk en de elektriciteit uit', vertelt Ruijgt. 'Ik ontving nog net een sms van mijn werkpartner. Die zei: het heftigste komt zo nog. Hij was beter op de hoogte dan ik, omdat we hier geen toegang hadden tot de nieuwskanalen. Vervolgens heeft het zo'n 30 tot 45 minuten écht hard gewaaid. Hoe dat klinkt? Dat is lastig te omschrijven, maar denk je de storm in die jullie laatst in Nederland hadden. De geluiden van harde windstoten, maar dan 10 keer erger.'

De verwoesting in Cebu City, waar Maartje Ruijgt woont. Beeld ap
De verwoesting in Cebu City, waar Maartje Ruijgt woont.Beeld ap
null Beeld ap
Beeld ap

Gehurkte mensen onder een brug
Toen Ruijgt 's middags voor het eerst naar buiten durfde, zag ze een aantal gehurkte mensen onder een brug bij de rivier. 'Die zijn waarschijnlijk hun huizen kwijtgeraakt. Zoals altijd met dit soort rampen zijn de armen de dupe. Als een boom van 50 jaar oud al knakt, dan houden die huisjes gemaakt van platen en hout het al helemaal niet. De schade door de wind en de wateroverlast is enorm.'

Lijken op straat, zoals de gruwelijke beelden uit Tacloban (de hoofdstad van het zwaarst getroffen eiland Leyte) laten zien, is Ruijgt gelukkig niet tegengekomen. 'Wel zijn er al een aantal keer Filipino's zingend langs mijn huis gekomen. Een lokaal gebruik. Er wordt niet gebedeld, maar gezongen in de hoop dat je ze eten geeft.'

Dat is op dit moment ook het voornaamste probleem: een gebrek aan eten en drinkwater. Hulptroepen kunnen het gebied door de grootschalige verwoesting moeilijk bereiken en supermarkten hebben geen water meer voorhanden. 'Bovendien doen de ATM's het niet, dus toen ik gisteren boodschappen wilde doen, dacht ik opeens: shit, ik heb helemaal geen geld. Dat zijn van die dingen waar je dan even niet aan gedacht hebt.'

Communicatielijnen liggen plat
Buiten het gebrek aan voedsel, medicijnen, water en huisvesting, is er nog een probleem: de communicatielijnen liggen al een paar dagen plat. Ruijgt: 'Er kan in het binnenland niet met elkaar gebeld worden, telefoons kunnen door de stroomuitval niet opgeladen worden en er is nauwelijks verbinding met internet. Familieleden kunnen elkaar daarom niet op de hoogte stellen van hoe het met ze gaat. Dat is heel tragisch.'

Ondanks de zekerheid dat de Filipijnen nog veel vaker getroffen zullen worden door natuurrampen - de ligging kan wat dat betreft niet ongunstiger zijn - wil Ruijgt er voorlopig niet weg. 'De cultuur is fantastisch. Mensen helpen elkaar waar ze kunnen. Ze delen alles. Wat dat betreft kun je het beste op de Filipijnen zitten als er zo'n ramp gebeurt.'

Tacloban, de zwaar getroffen hoofdstad op het eiland Leyte. Beeld afp
Tacloban, de zwaar getroffen hoofdstad op het eiland Leyte.Beeld afp
Lijken aan de kant van de weg in Tacloban. Beeld getty
Lijken aan de kant van de weg in Tacloban.Beeld getty
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden