De exotische lieveling van het Amerikaanse publiek

Als de jury heeft geluisterd naar de voorkeur van het Amerikaanse publiek, dan is Michelle Kwan (21) vannacht olympisch kampioen kunstrijden geworden....

OP HET IJS oogt ze, met haar 1.58 en 48 kilootjes, als een poppetje, klein en breekbaar, maar in werkelijkheid is Michelle Wing Han Kwan de grootste ster van de Amerikaanse ploeg. Voor niemand is meer aandacht dan voor 'La Kwan', zoals ook voor geen onderdeel meer interesse bestaat dan voor het kunstrijden bij de vrouwen.

Als de Amerikaanse tv-zender NBC honderden miljoenen fourneert voor de rechten van de Winterspelen, dan is dat niet voor de bijnummers van het kunstrijden. En Kwan, dochter van Hongkong-Chinese ouders, vormt daarin, zeker in het ultra-chauvinisme waarmee het evenement wordt begeleid, de voornaamste attractie.

Haar optreden dinsdag in de korte kür, een herhaling van haar '98-optreden op pianomuziek (3 in D mineur) van Rachmaninoff, was illustratief. Alle andere schaatsenrijdsters, van talentje Cohen tot runner-up Sloetskaja, vormden de opmaat voor het optreden van Kwan.

De televisie toonde haar op training, in de catacomben, bij de laatste delen van haar warming-up, het voorzichtige nagelbijten: het olympische toernooi was even de Michelle Kwan-show en daar kon niet anders dan een plaatscijfer één uitrollen. Haar presentatie-cijfers moesten haar redden.

De oogst aan knuffelberen en bloemen was in elk geval het hoogst. De mensen gooien graag, zeker nadat bekend werd dat Kwan kinderziekenhuizen bezoekt om alle pluchen beesten onder de patiëntjes te verdelen.

Het optreden in Salt Lake City zal en moet goud opleveren, om het fraaie sportverhaal van Michelle Kwan het best mogelijke slothoofdstuk te geven. Over de Californische rijdster zijn reeds 26 boeken uitgebracht, met titels als Heart of a Champion, Born to Skate, The Winning Attitude, Quest for Gold en Skating Dreams, maar de ultieme biografie wacht nog op uitgave.

Het verhaal van Kwan is de klassieke story van het meisje dat op haar vijfde begint met schaatsen en op haar achtste op televisie ziet dat landgenoot Brian Boitano goud haalt bij het kunstrijden in Calgary. Ze neemt zich voor de Olympische Spelen te halen en zes jaar later is ze reeds opgenomen in de Amerikaanse ploeg.

In Lillehammer '94 is ze reserve, voor het geval Tonya Harding toch geschorst zou worden wegens haar aandeel in de aanval met ijzeren staaf op concurrente en landgenote Nancy Kerrigan. De dertienjarige moet haar ogen hebben uitgekeken bij zoveel achterklap en vals spel in haar sport.

Vier jaar later is ze gereed om, in Nagano, het goud te incasseren. Ze is wereldkampioen geworden in 1996, een succes dat ze daarna nog driemaal zou herhalen, en ze wordt betere geacht dan haar Amerikaanse concurrente Tara Lipinski. Kwan kan zich echter niet losmaken van de spanning, arriveert laat in Japan, heeft last van een stress-fractuur in de voet en denkt op haar reputatie het goud te kunnen incasseren. De frisheid van Lipinski doet de rangorde omkeren en Kwan met zilver naar huis terugkeren.

Het had een voortijdig einde van de carrière kunnen vormen, zeker in vroeger tijden als amateurrijdsters overstapten naar het profcircuit. Kwan bleef de ISU-wedstrijden trouw en leefde als een student op de UCLA in Los Angeles. Ze heeft een geschat sponsorinkomen van drie miljoen dollar per jaar.

Als verliezer werd ze de 'darling' van het publiek. Ze kon niet anders dan een nieuwe aanval op het olympisch goud beloven. Het Amerikaanse publiek wilde haar zien op de eigen Winterspelen. Voor haar beroemdheid hoefde ze het niet te doen. Ze is na Carole Heiss de meest succesvolle kunstrijdster uit de geschiedenis op WK-toernooien; ze was recordkampioen in eigen land. Ze werd gelijk met de tenniszusjes Williams opgenomen in de Sports Hall of Fame van de Verenigde Staten.

Het naderen van de Winterspelen van Salt Lake City bracht toch spanning bij Kwan teweeg. De regerend wereldkampioene ontsloeg eerst haar choreografe Lori Nichol, in oktober moest haar coach sinds tien jaar, Frank Carroll, eraan geloven. Ze bestelde jurkjes van vijftigduizend dollar om de jury nog eens extra te beïnvloeden.

Zo is Michelle Kwan, als eerste olympische favoriete uit de geschiedenis, het toernooi ingegaan zonder coach. Vader Danny speelt haar fanatiekste supporter, maar verstand van schaatsen heeft hij niet werkelijk. Als het allemaal lukt, dan is de exotische Kwan de kampioene van de eigen kracht en de bibliotheek weer uitgebreid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden