De Eerste Kamerverkiezingen van minuut tot minuut

De uitslag van de verkiezingen voor de Eerste Kamer is bekend. Een team van vk.nl was vandaag in Den Haag en deed verslag. Lees hier wat er gebeurde van minuut tot minuut.

De Eerste Kamer Beeld anp

18.09 uur: Lees hier waarom een einde aan het huwelijk tussen SGP en ChristenUnie hen een zetel kost.

18.07 uur:
Wordt SGP'er Gerrit Holdijk de machtigste man van het Binnenhof? Lees het hier.

17.58 uur:
Bij de Eerste Kamerverkiezingen zijn CDA'er Peter Essers en PvdA'er Janny Vlietstra er op basis van voorkeursstemmen op eigen houtje in geslaagd om zetel te bemachtigen. Dat blijkt uit de voorlopige uitslag.

Door het grote aantal stemmen voor Vlietstra valt oud-Tweede Kamerlid en huidig wethouder in Almere Adri Duivesteijn buiten de boot. Essers haalde het omdat de kiesdrempel in de provincie Noord-Holland lager uitvalt dan verwacht door een ongeldig uitgebrachte stem.

17.30 uur:
Woensdagmiddag wordt de definitieve uitslag bekendgemaakt door de Kiesraad. Deze zal niet afwijken van de vandaag bekend geworden voorlopige uitslag. Alleen als de Kiesraad een eventueel protest van D66 goedkeurt, zou dit gevolgen kunnen hebben.

17.26 uur:
Lees hier de belangrijkste reacties van diverse politici.

17.24 uur:
Reactie Geert Wilders via Twitter: 'Uitslag positief, geen meerderheid maar met SGP voldoende basis voor meerderheden. Lakmoesproef blijft realisatie punten uit gedoogakkoord!!'

17.21 uur:
Een VVD'er in de provincie Utrecht heeft waarschijnlijk gestemd voor het CDA. Volgens VVD-fractievoorzitter Frits Barneveld Binkhuysen 'per ongeluk'. Hij zegt verbaasd te zijn. Van tevoren was in de fractie afgesproken om op de eigen partij te stemmen. 'We zijn nu aan het kijken hoe dit kan', liet hij na afloop weten. Hij denkt niet dat er opzet in het spel is.

In Utrecht gingen zeven stemmen naar het CDA, terwijl er maar zes afgevaardigden van de partij in Provinciale Staten zitten. Tien stemmen gingen naar de VVD. De Statenfractie van de VVD bestaat in Utrecht uit elf personen.

17.18 uur:
Chef van de Haagse redactie Raoul du Pré: 'Uiteindelijk is alles in evenwicht. Iedereen heeft gedaan wat er van hem werd verwacht. Al dat rekenen levert dus niets op. De ongeldige stem van D66 heeft geen gevolgen voor de verhoudingen tussen oppositie en coalitie.'

17.14 uur:
SGP'er Holdijk: 'Ik zit al sinds 1986 in de Eerste Kamer en heb nog nooit zoveel journalisten gezien.'

17.10 uur:
Eén Brabants VVD-Statenlid heeft bij de verkiezingen voor de Eerste Kamer gestemd op de PVV. Fractievoorzitter Mieke Geeraedts heeft dat na afloop bevestigd.

Geeraedts legde uit dat vanuit het landelijk partijbureau van de VVD was uitgerekend dat één Brabantse stem op de PVV het beste was voor de steun aan het kabinet. Vanuit Den Haag is de Brabantse VVD-fractie zondag geïnstrueerd om één stem op de PVV uit te brengen.

17.05 uur:
Statenlid Wim Cool van de D66-fractie in Noord-Holland heeft een ongeldige stem uitgebracht door niet met rood potlood te stemmen. De fractie van D66 verliet de vergadering direct nadat commissaris van de Koningin Johan Remkes de uitslagen van Noord-Holland had voorgelezen. Ook vier jaar geleden ging het mis bij de verkiezingen voor de Eerste Kamer in Noord-Holland. Het Statenlid Cheryl Braam van GroenLinks bracht toen een ongeldige stem uit.

17.04:
SGP'er Holdijk: 'De meerderheid voor een voorstel is niet vanzelfsprekend omdat wij nu de 38ste zetel hebben. Wij wegen bij ieder voorstel de voors en tegens. Een sleutelpositie? Dat zal nog moeten blijken.'

16.56 uur:
Reactie van PvdA-leider Job Cohen: 'De regering haalt geen meerderheid, dit betekent dat ze echt afhankelijk zullen zijn van PVV en SGP. Het kabinet wordt als het ware gegijzeld door de PVV en de SGP. Bij het CDA hadden ze al buikpijn over de samenwerking met de PVV en ik kan me voorstellen dat liberalen het met de SGP niet allemaal fijn vinden.'

16.51 uur:
De NOS heeft een mooi overzicht van alle per provincie uitgebrachte stemmen.

16.49 uur:
Jan Nagel van 50Plus mag blij zijn. Hij heeft een zetel veroverd met zijn partij. Ook de OSF krijgt een zetel die door de nummer twee van 50Plus wordt ingenomen. Missie geslaagd.

16.46 uur:
De SGP mag dan een sleutelpositie lijken te krijgen in de Eerste Kamer. Allereerst is er droefenis bij lijsttrekker Gerrit Holdijk. 'We zijn van twee naar één zetels gegaan. Voor het eerst moet ik in mijn eentje zitten.' Holdijk gaf ook aan dat dit zijn laatste termijn als SGP-senator wordt.

16.42 uur
Dit is de voorlopige uitslag van de verkiezingen voor de Eerste Kamer:

VVD: 16
PvdA: 14
CDA: 11
PVV: 10
SP: 8
D66: 5
GroenLinks: 5
ChristenUnie: 2
SGP: 1
PvdD: 1
OSF: 1
50PLUS: 1


16.41 uur De VVD en het CDA worden vanaf nu 'gegijzeld' door de PVV en de SGP, meent Job Cohen van de PvdA.

16.39 uur
De SP is niet van plan de zetel die het heeft gekregen dankzij de verkeerde stem van een D66-Statenlid terug te geven. 'Er moet gewoon een ander kiesstelsel komen.'

16.32 uur
Marleen Barth, fractievoorzitster van de PvdA, vindt het 'heel kwalijk' dat het kabinet zo nauw zal gaan moeten samenwerken met de SGP. 'Als het aan de SGP lag, had ik hier niet mogen staan. Vrouwen mogen geen korte rokken dragen, hun haar niet knippen. Ik vind het heel treurig dat de VVD zijn liberale principes zo in de uitverkoop doet.'

16.31 uur
Elco Brinkman, fractievoorzitter van het CDA: 'Wij doen zaken met iedereen die met ons zaken wil doen in het landsbelang. De SGP is een degelijke partij. Er werd weleens gezegd dat de oude waarden en normen voorbij zijn, wel, die zijn niet voorbij.'

16.30 uur
VVD-fractievoorzitter Hermans: 'Een meerderheid was natuurlijk leuker geweest, maar dit biedt ook mogelijkheden. Partijen weten nu dat er met ons te praten valt.

16.29 uur
De reactie van de SP, die door een fout van een D66-Statenlid een extra zetel behaalt. 'Dit is niet leuk natuurlijk.

16.26 uur
De fout van D66, niet met een rood potlood stemmen, heeft de partij een zetel gekost. Die gaat nu naar de SP. Fractievoorzitter Roger van Boxtel is woedend. Hij wil wellicht naar de Kiesraad gaan op bezwaar aan te tekenen. 'Dit snapt niemand.'

16.25 uur De uitslag: VVD op 16, CDA op 11, PVV op 10, SGP op 1.

16.23 uur
Coalitie van VVD, CDA en PVV behaalt geen meerderheid, maar wel met de SGP. Dan komen de partijen uit op 38 zetels.

16.21 uur De einduitslag komt nu

16.20 uur
Inderdaad een stem te weinig in Noord-Holland, daarom komt D66 er eentje te kort. Verder verliep alles volgens plan.

16.19 uur
Een Statenlid van D66 kon het rode potlood niet vinden, lag achter een richeltje, en heeft toen een pen gepakt en het hokje ingevuld. Dat mag niet, en dus is de stem ongeldig verklaard. 'Hij is er kapot van', zei de fractievoorzitter van D66 tegenover de NOS.

16.16 uur
Het is natuurlijk speculeren, maar de verkeerd ingevulde stem voor D66 in Noord-Holland kan gevolgen hebben voor de restzetels, zegt ook PvdA-fractievoorzitster Marleen Barth.

16.15 uur
Volgens vk.nl-verslaggever Sebastiaan Timmermans klinkt nu in de Kamer. 'Dit redt het kabinet.' Of het echt zo veel gevolgen heeft, moet nog blijken, maar Noord-Holland is een provincie met een enorm stemgewicht. Dus het kan vergaande gevolgen hebben.

16.13 uur
Bij D66 in Noord-Holland is een ongeldige stem uitgebracht. Er is niet met een rood potlood gestemd. Er mag niet met een pen worden gestemd, er lag een potlood in het stemhokje.

16.12 uur
De Statenfracties van de PvdA in Drenthe en Friesland hebben maandag tegen de zin van de landelijke partijleiding voor de verkiezingen van de Eerste Kamer unaniem hun stem uitgebracht op Janny Vlietstra. Vlietstra, die uit het Noorden komt, stond pas als vijftiende op de kieslijst.

De Statenfracties waren het er niet mee eens dat er niemand uit de noordelijke provincies namens de PvdA in de Eerste Kamer zou komen. Vlietstra kreeg maandag 23 voorkeurstemmen en is nu verzekerd van een zetel.

16.10 uur
De duurzame ondernemer Koornstra, die een eenmansfractie voerde, heeft het niet gehaald.

16.09 uur
Nog één provincie te gaan. Noord-Holland. Daar worden de stemmen nu voorgelezen.

16.08 uur
De temperatuur stijgt. Ook letterlijk. In het oude Eerste Kamer-gebouw is geen airco.

16.06 uur
In Flevoland heeft de VVD een stem minder gekregen dan verwacht, waarschijnlijk is die naar de PVV gegaan. De PvdA heeft liefst twee zetels minder. Waarschijnlijk naar GroenLinks en de SP.

16.06
In Noord-Brabant lijkt er dan weer iemand van de VVD op de PVV te hebben gestemd. Verder alles volgens partijlijnen.

16.05 uur
De spanning loopt in de Eerste Kamer alsmaar verder op. Blijkbaar is er in de achterkamertjes meer gebeurd. Gaan de partijen voor een extra zetel voor de VVD?

16.04 uur
De uitslag in Zuid-Holland zorgt voor commotie. Dit was van tevoren niet bekend, dat een SGP'er op de VVD heeft gestemd. Althans zo lijkt het.

16.03 uur
In Utrecht heeft de VVD weer een zetel minder gehaald dan verwacht, het CDA er eentje meer. Ook de SP heeft er eentje meer gekregen, de Partij voor de Dieren eentje minder.

16.02 uur
In Gelderland is wel alles volgens partijlijnen verlopen.

16.01 uur
In Zuid-Holland hebben de VVD en de PvdA een extra stem gekregen. Het lijkt erop of D66 en SGP tactisch hebben gestemd voor de restzetelverdeling.

16.00 uur
Een rare gewaarwording voor senator Holdijk van de SGP. Hij komt binnen en de pers duikt bovenop hem.

15.59 uur
Nagel denkt verder dat er binnen een half jaar nieuwe verkiezingen zullen zijn, als het kabinet - met steun van de SGP - geen meerderheid behaalt.

15.58 uur
Jan Nagel benadrukt dat hij maatregelen van het kabinet wil zien, om de ouderen te ontzien. Bovendien is hij een provincieman, zegt Nagel. 'Met mij krijgt de OSF eigenlijk een tweede zetel.'

15.56 uur
De uitslag van de grootste provincie, Zuid-Holland, is binnen.

VVD: 13
CDA: 6
PVV: 8
SGP: 1
PvdA: 11
GroenLinks: 3
SP: 5
D66: 4
ChristenUnie: 2
PvdD: 1
50PLUS: 1
OSF: 0

15.56 uur
Jan Nagel praat nu weer met Eelco Brinkman van het CDA. Nu al een sleutelrol voor de man van 50Plus?

15.54 uur
Ook in Groningen geen verrassingen. Ook 50plus is nog op weg naar een tweede zetel, die het in feite deelt met de Onafhankelijke Senaatsfractie.

15.52 uur
De plotse stem van een CDA'er op de VVD is mysterieus. Niemand snapt waarom dat is gebeurd. Het CDA kan elke stem goed gebruiken voor de 11 zetels die het wil behalen in de Senaat.

15.51 uur
Jan Nagel kletst inmiddels bij zijn oud-partijgenoten van de PvdA.

15.50 uur
In Overijssel is de stemming wel helemaal verlopen zoals verwacht mocht worden. Iedereen heeft gestemd volgens de partijlijnen.

15.49 uur
In Limburg lijkt het erop dat een CDA'er op een VVD'er heeft gestemd. Dat moet het gevolg van afspraken zijn geweest.

15.46 uur
Tot nu toe gaat alles zoals verwacht en stevent het kabinet - met steun van de SGP - af op een nipte meerderheid van 38 zetels. Maar de belangrijkste provincies moeten nog komen.

15.45 uur
Johan Robesin, van de Partij voor Zeeland, wil niet zeggen of hij daadwerkelijk op de PVV heeft gestemd. Daar lijkt het, gezien de uitslag van zijn provincie, wel sterk op. Dat zou te maken kunnen hebben met druk uit zijn achterban, die over het algemeen geen fan is van de partij van Wilders.

15.44 uur
Job Cohen komt binnen en kijkt samen met Marleen Barth - en tien fotografen om hen heen - op zijn telefoon.

15.43 uur
Loek Hermans (VVD) zegt het wat omfloerst, maar zijn partij zal ook in de Eerste Kamer intensief overleggen met de PVV. 'Het is hier gebruikelijk met alle partijen even te overleggen. Dat is heel makkelijk, want iedereen zit dicht bij elkaar.'

15.39 uur
Ook in Drenthe stemt iedereen volgens de partijlijnen. Goed nieuws voor het CDA is dat, er gingen geruchten dat CDA'ers uit protest op een andere partij zouden stemmen. Dat is dus niet gebeurd.

15.36 uur
Groningen wordt nu essentieel. Daar zit Statenlid Verenhuis-Lens. Hij zit bij de Partij voor het Noorden, en zou op de OSF moeten stemmen (die samenwerken met de 50plus), maar hij kan niet zo goed overweg met Jan Nagel van 50plus. Stemt hij op een andere partij, dan is het gedaan met de tweede zetel voor 50plus.

15.34 uur
SGP-fractievoorzitter in de Eerste Kamer Holdijk bevestigt tegenover de NOS dat zijn partij de ChristenUnie inderdaad niet heeft geholpen aan een extra zetel. Jarenlange werkten de twee partijen christelijke partijen intensief samen. Aan die samenwerking is vandaag een einde gekomen. 'Een schram', aldus de fractievoorzitter van de ChristenUnie.

15.32 uur
Het nieuws dat het Zeeuwse Statenlid Robesin op de PVV heeft gestemd, leidt tot geroezemoes in de Eerste Kamer.

15.31 uur:
Ook Jan Nagel, van 50plus is binnen in de Eerste Kamer. Hij glundert, maar lijkt wel een beetje zenuwachtig, meldt vk.nl-verslaggever Sebastiaan Timmermans vanuit de Eerste Kamer.

15.31 uur:
Ook Friesland is binnen. Daar zijn geen opvallende verschuivingen. Elke Statenlid heeft op de eigen partij gestemd, behalve die van de Fryske Nasjonale Partij. Die heeft op de OSF gestemd.

15.29 uur:
De uitslag van Zeeland is binnen. Er zijn slechts twee verschuivingen ten opzichte van de verkiezingen in maart. De twee stemmen van de Partij voor Zeeland zijn verdeeld. Eentje gaat naar de Onafhankelijke Senaatsfractie, en de ander naar de PVV. Daarmee lijkt het er inderdaad op dat Robesin op de PVV heeft gestemd. Vandaag zei hij nog in een interview met Trouw dat hij twijfelde tussen de SGP en PVV.

15.27 uur:
Duurzaam ondernemer Hornstra is er ook al. Hij hoopt op voorkeursstemmen, 'alleen is de druk uit partijen heel groot'. Wel is hij blij met met de aandacht die hij heeft gekregen.

15.26 uur:
Vrijwel alle fractievoorzitters van de Tweede Kamer komen naar de Eerste Kamer voor de uitslag. Alleen Mark Rutte is nog op bezoek bij de koningin, zoals elke maandag. Hij is wat later.

15.25 uur:
Het lijkt erop dat het Zeeuwse Statenlid Robesin op de PVV heeft gestemd, meldt NOS-verslaggever Cees van Dam. Dat is een belangrijke stem voor die partij om de tiende zetel te halen, en dus voor de coalitie van VVD, CDA en PVV.

15.23 uur:
Bij de Eerste Kamer is het intussen een gedoe om binnen te komen voor journalisten. Zoveel journalisten zijn ze niet gewend, meldt vk.nl-verslaggever Sebastiaan Timmermans vanuit het Eerste Kamergebouw.

15.18 uur:
Tof Thissen, lijsttrekker van Groenlinks, is er vrij zeker van dat zijn partij 5 zetels haalt in de Eerste Kamer. D66 dicht hij 6 zetels toe.

15.17 uur:
Ook volgens Marleen Barth (fractievoorzitter van de PvdA in de Eerste Kamer) wordt de uitslag heel belangrijk. Zij vindt dat het sociale gezicht van Nederland te veel wordt aangetast door dit kabinet. 'Als wij daar in de Eerste Kamer iets aan kunnen doen, zullen wij dat zeker niet nalaten.'

15.15 uur:
Loek Hermans, fractievoorzitter van de VVD, zegt bij de NOS over de uitslag: 'Het wordt wel een stuk lastiger voor dit kabinet als het geen meerderheid behaalt in de Eerste Kamer. Dat zou jammer zijn.'

15.13 uur:
Rond 15.30 uur moeten alle provincies gestemd hebben. De uitslagen worden door het ANP doorgegeven aan de NOS, die er berekeningen mee gaat uitvoeren. Zijn die berekeningen af, dan volgt een voorlopige uitslag van de verkiezingen. Aanstaande woensdag, dan brengt de Kiesraad de definitieve uitslag.

15.11 uur:
Nog maar een keer voor de duidelijkheid. Zouden er geen restzetels zijn, dan is dit de verdeling in de Eerste Kamer voor de coalitie: VVD 16, CDA 11, en de PVV 10. Geen meerderheid dus, 37 zetels. Wel heeft de SGP er ook eentje, dus dan zou er wel weer een nipte meerderheid zijn. Over een uurtje zou er meer duidelijk moeten zijn.

15.04 uur:
Op de websites van de verschillende provincies is te zien hoe de Statenleden één voor één, gewapend met stembiljet, een stemhokje binnengaan en het vakje van hun keuze inkleuren. Grote vraag is: houden zij zich aan de partijinstructies? Zo niet, dan kunnen alle berekeningen die door de rekenmeesters van de verschillende partijen zijn gemaakt de prullenbak in.

15.00 uur:
De geheime stemmingen in de twaalf provincies van Nederland zijn begonnen. Al snel worden de eerste uitslagen verwacht. Over ongeveer een uur zal zo goed als duidelijk moeten zijn hoe de zetelverdeling in de Eerste Kamer eruit zal komen te zien.

14.57 uur:
Over een paar minuten beginnen de stemmingen in de verschillende provinciehuizen. Wilt u zien hoe dat gaat? Hier kan per provincie worden gekeken. Alleen vanuit Utrecht is het niet mogelijk mee te kijken.

14.49 uur:
De Provinciale Statenverkiezingen werden gedomineerd door de strijd om de Eerste Kamer. De kiezer ging hierin mee, want de opkomt was maar liefst 10 procent hoger dan bij de vorige verkiezingen: 56 procent. Overigens gaan bij verkiezingen om de Tweede Kamer nog veel meer mensen naar de stembus. Vorig jaar was de opkomst hierbij 75 procent.

14.38 uur:
Update: er wordt geen lijsttrekkersdebat gehouden na de bekendwording van de voorlopige uitslag.

14.31 uur:
Er kan vandaag nog van alles misgaan. Lees hier wat allemaal. Dat maakt dat politici extra zenuwachtig zijn en de minuten aftellen tot de eerste voorlopige uitslag. Deze wordt rond 16.15 uur verwacht.

14.23 uur:
Al onze artikelen over de Eerste Kamerverkiezingen nog eens teruglezen? Dat kan hier in ons dossier.

14.17 uur:
Net als bij gewone verkiezingen hoeven de leden van de Provinciale Staten niet op de lijsttrekker van hun partij te stemmen. Ze kunnen ook besluiten het vakje bij een andere naam in te kleuren. Woensdag wordt duidelijk of dit is gedaan en of dit consequenties heeft. Stemmen op een ander kan gezien worden als een soort revolutie van binnenuit. Een Statenlid stemt dan bijvoorbeeld niet op de lijsttrekker, maar op de nummer 18 om kenbaar te maken het niet eens te zijn met de partijkoers.

14.07 uur:
Nog een klein uur voordat de eerste leden van de Provinciale Staten hun stem uitbrengen. De stemming zelf is geheim. Leden zijn niet verplicht om op hun eigen partij te stemmen.

14.03 uur:
Rond 16.30 uur, als de uitslag bekend is, zal waarschijnlijk een lijsttrekkersdebat worden gehouden. Het is nog niet duidelijk wie daarbij aanwezig zullen zijn.

13.44 uur.
Het is een spannende dag voor veel politici in Den Haag. GroenLinks-Kamerlid Ineke van Gent twitterde vandaag: 'Goedemorgen! De dag van de Eerste Kamer verkiezingen. #spannendishetwel.'

13.27 uur: Even op een rijtje hoe de dag eruit ziet. Vanaf 15.00 uur bepalen de 566 provinciale Statenleden wie er op 7 juni plaats mogen nemen op de groene bankjes van de Eerste Kamer. Vanaf 15.30 uur druppelen de eerste uitslagen binnen. Om 16.15 uur volgt een eerste prognose. De Kiesraad maakt woensdag om 16.00 de definitieve uitslag bekend.

13.18 uur:
Het lijkt alweer maanden geleden, maar deze verkiezingen zijn een gevolg van die om de Provinciale Staten op 3 maart. Lees hier alle uitslagen nog eens terug.

13.11 uur
Veel aandacht vandaag is er voor de positie van de SGP, die partij kan het kabinet immers aan een meerheid helpen in de Senaat. Lees hier waarom er zo wordt gehengeld naar de gunsten van de gereformeerden.

12.51 uur
De JOVD, de VVD-jongerenpartij, vindt dat de VVD open kaart moet spelen over de afspraken die zijn gemaakt over de stemming voor de Eerste Kamer, later vanmiddag. De voorzitter Martijn Jonk zegt op de eigen site: 'Er wordt gezegd dat er geen afspraken worden gemaakt, maar ondertussen gebeuren de vreemdste dingen. Het is van tweeën één: of de VVD moet beter zijn werk doen, of ze moeten gewoon eens eerlijk vertellen welke afspraken er worden gemaakt. Dan hoeft niemand meer te speculeren en kunnen we daarover het debat aan gaan.'

12.46 uur
De JOVD, de jongerenorganisatie van de VVD, is boos op de eigen partij. De VVD heeft namelijk hun handtekening ingetrokken onder het wetsvoorstel om het verbod op godslastering te schrappen. Velen zien daarin een sympathiebetuiging van de liberalen aan de SGP. En de steun van die partij kan de VVD weleens hard nodig hebben, vanmiddag. De gereformeerden kunnen immers precies die zetel leveren die de coalitie waarschijnlijk tekort komt.

Maar de JOVD is niet blij met de actie. De partij schrijft op de eigen website: 'Het idiote godslasteringverbod is iets waar liberalen zich al heel lang, en terecht, boos om maken. Als je dan de kans hebt om het aan te pakken dan moet je het doen.'

12.37 uur
Robesin zegt in Trouw: 'Ik heb een enorme bewondering voor de manier waarop SGP-fractievoorzitter Kees van der Staaij het doet in de Tweede Kamer. Provinciaal kunnen wij ook altijd goed met ze overweg.'

En over de PVV: 'Maar ik kan het eigenlijk niet maken naar mijn achterban om op de PVV te stemmen, die heeft greote problemen met de PVV vanwege haar islamstandpunt. Ik deel het ideologische gedachtegoed van de PVV ook niet.'

12.31 uur
Een man met een belangrijke stem vandaag is Johan Robesin, fractievoorzitter van de Partij voor Zeeland. Hij werd enkele weken geleden nog bij Rutte en Wilders uitgenodigd op het Torentje in Den Haag. Na afloop van dat beraad meldde hij de coalitie te zullen steunen en niet te zullen stemmen op de onafhankelijke senaatsfractie (de OSF). Maar hoe hij precies de coalitie gaat steunen, dat weet hij nog niet precies. Hij tijfelt nog tussen PVV en SGP, zegt hij vandaag in Trouw.

12.17 uur
Eén ding zal sowieso veranderen vandaag. De samenwerking tussen ChristenUnie en de SGP in de Eerste Kamer zal niet meer dezelfde zijn, meldt Trouw. Jarenlag voerden senatoren van de christelijke partijen zelfs het woord voor elkaar. Daaraan komt nu een eind. Ook zullen de partijen elkaar niet helpen met de restzetels. Daardoor wordt de kans op een extra zetel voor de ChristenUnie een stuk lastiger.

11.55 uur
Hoe verloopt de dag van vandaag? Lees het hier.

11.48 uur
Nog eens drie mogelijke scenario's nalezen die realiteit kunnen worden na de stemming van vanmiddag? Dat kan hier.

11.22 uur
De spanning is groot in Den Haag. Want de uitslag is allerminst zeker. Het is immers een tactisch steekspel, waarbij je niet weet welke sluwe listen de tegenstander heeft bedacht. Daarbij, je weet nooit of niet iemand een fout maakt. Beroemd is het voorbeeld van een Noord-Hollands Statenlid dat bij de vorige verkiezingen verkeerd stemde; dat kostte GroenLinks een zetel.

11.10 uur
De rekenmeesters zijn uitgerekend, de afspraken zijn gemaakt, de tocht naar het stemhokje kan beginnen. Vanmiddag om 15 uur stemmen de 566 provinciale statenleden en bepalen wie er op 7 juni plaats mogen nemen op de groene bankjes van de Eerste Kamer.

De stemming in het provinciehuis in Drenthe.
SGP-voorzitter Marten van Leeuwen, Peter van Schalk, kandidaat nr.2 voor de SGP bij de Eerste Kamerverkiezingen, SGP-Kamerlid Elbert Dijkgraaf en SGP-senator Gerrit Holdijk volgen de uitslagen van de Eerste Kamerverkiezingen op televisie in de Eerste Kamer in Den Haag. Beeld anp
De ingang van de Eerste Kamer aan het Binnenhof. © Reuters
Debat tussen de lijsttrekkers voor de Eerste Kamer. © ANP.
Het Zeeuwse Statenlid Robesin brengt zijn stem uit. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.