De echte spits is tegenwoordig schlemiel van het elftal

De trainer, die vaak eerst alles achterin dichttimmert, ontdekt na verloop van tijd dat voetbal nog steeds draait om doelpunten. Op het EK vallen gemiddeld minder dan twee doelpunten per duel.

Harry Kane baalt.Beeld afp

Spits Lukaku was al gedoemd in de Belgische pers, Engeland schreeuwde om Vardy, Duitsland vult de vacature na Klose op geheel andere wijze in. De spits is op het EK in Frankrijk vooralsnog een beetje de schlemiel van het elftal.

De oude centrumspits van vroeger, de wat bonkige, grote kerel, bestaat bijna niet meer, hoewel types als Giroud, Gignac (Frankrijk), Szalai (Hongarije) en Necid (Tsjechië) wel degelijk lijken op dat archetype. De nieuwe spits moet ook kunnen combineren, veel bewegen en scoren.

Hij moet eigenlijk alles kunnen. De nieuwe spits is dus snel de pineut op een EK waar het schier eindeloos duurt voordat een doelpunt valt. De trainer, die vaak eerst alles achterin dichttimmert, ontdekt na verloop van tijd dat voetbal nog steeds draait om doelpunten.

Op zo'n moment brengt de coach een andere spits. Vardy verving Kane bij Engeland, Origi kwam in de eerste wedstrijd in het veld voor Lukaku, bij België. Pellè verdween tijdens wedstrijd twee bij de Italianen. De Spanjaard Aduriz was in wedstrijd één de vervanger van Morata.

Embolo is de opvolger van Seferovic, hoewel beiden niet scoorden. Dat deden voor Zwitserland in drie duels alleen verdediger Schär en middenvelder Mehmedi, beiden na een hoekschop, terwijl het land zich soeverein plaatste bij de laatste zestien. Robson-Kanu viel bij Wales in voor Williams, scoorde tegen Slowakije, werd basisspeler tegen Engeland en verdween weer, ten gunste van Williams.

Van de 48 goals in 26 duels tot nog toe, geteld tot de wedstrijden van maandagavond, zijn er slechts dertien gemaakt door echte spitsen: Morata en Lukaku ieder 2, Giroud, Robson-Kanu, Vardy, Milik, Necid met een strafschop, Szalai, Pèlle, Eder en Sadiku.

Arek MilikBeeld epa

Echte spits

Mario Götze van Duitsland is niet eens spits, want dat is Lewandowski bij zijn club Bayern München. Hij staat in de nationale ploeg opgesteld als spits, officieel dan, want de Mannschaft is een elftal dat beweging koppelt aan positiewisselingen. De echte spits bestaat daar niet meer. Götze kan spits zijn, Müller ook, of anders Draxler, Özil of Schürrle, allemaal uitmuntende lopers. Alleen op de bank zit nog een ouderwets type spits, Gomez. Die is voor noodgevallen.

Ook Götze is al twee keer gewisseld bij Duitsland, dat dinsdag in zijn laatste groepsduel Noord-Ierland treft in Parijs. Duitsland scoorde via Mustafi, met een kopbal uit een vrije trap, en dankzij middenvelder Schweinsteiger uit de ultieme tegenaanval, nadat hij net was ingevallen voor Götze.

Olivier GiroudBeeld reuters

Flexibel

Götze gaat niet gebukt onder zijn status. Hij is een opgeruimde jongeman, die na afloop van een wedstrijd rustig blijft staan bij de pers. Complimenten over het moderne aanvalsvoetbal van Duitsland doet hij af met bescheidenheid. 'Ja, ach, ja.'

Mario Götze scoorde tijdens de WK-finale tegen Argentinië, als invaller voor de WK-topschutter aller tijden Klose. Over het spel van Duitsland zegt hij, waarmee hij tevens het belang van de spits oude stijl relativeert: 'We zijn zeer flexibel. We vinden vaak de ruimtes tussen de linies, en we gebruiken de flanken goed. We moeten de kansen alleen beter uitspelen. Dat is niet makkelijk als een tegenstander zo defensief voetbalt. Maar we zijn onberekenbaar, en dat is beslissend; dat we flexibel zijn, ruimtes vinden en van positie wisselen. Dat lukt vaak goed, ook omdat we veel balbezit hebben.'

Plezier

Op die manier voetballen brengt ook plezier, en dat is te zien bij Duitsland. Götze: 'Ja, we hebben een goede band met elkaar en dat merk je op het veld. Het plezier is er, de ruimte is er, we willen wedstrijden winnen. We hebben honger naar succes en we verheugen ons op elke wedstrijd. En ik geloof niet dat het lastig is in het hoofd, om favoriet te zijn. We hebben al laten zien hoe we een toernooi goed kunnen spelen. We hebben veel kwaliteiten en dat weten we. We moeten ze alleen op de juiste momenten kunnen brengen.'

Misschien is die ontspanning voldoende compensatie voor het ontbreken van een echte spits als Klose. Götze zou als jongen kunnen wegdromen, na dat ene doelpunt dat Duitsland wereldkampioen maakte. Zo wil hij niet zijn. 'Ik ben 24 jaar en heb nog een toekomst voor me. Het zou jammer zijn als ik nu eeuwige rust zou nemen. Ik ben gelukkig met mijn gezondheid, en met het feit dat ik deel mag uitmaken van deze ploeg, met deze karakters, met deze spelers.'

Dat hij nog niet heeft gescoord als spits, ach, dat komt wel. Of het komt niet. Dan moet een ander het maar doen.

Haris SeferovicBeeld reuters
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden