De dichter en de dood

BIJ HET NOS Journaal wordt wel eens spottend gezegd dat Netwerk hetzelfde nieuws brengt, maar dan met violen. Maar de nationale boodschappers kunnen bij de behandeling van het eigen materiaal soms ook niet van de snaren afblijven....

Muziek kan een documentaire, portret of reconstructie extra zeggingskracht geven. Maar muziek bij een simpele nieuwsreportage is vergelijkbaar met champagne bij boerenkool. Op mij heeft het eerder een vervreemdend dan een verwarmend effect. Onwillekeurig krijgt het tafereel iets weg van een filmscène en bekruipt je het gevoel dat straks uit de lijkwagen Robert De Niro te voorschijn zal komen (die immers in Awakenings praktisch uit de dood is opgestaan). Laat staan als er heftige klanken uit een Mahler-symfonie onder worden gesneden, zoals gebeurde in Stem van Nederland. Dan zit je qua sentiment-beleving al halverwege de ondergang van de Titanic.

Met poëzie loop je dat risico in elk geval niet zo snel. 'Dichter des vaderlands' Gerrit Komrij publiceerde gisteren in NRC Handelsblad een kort gedicht gewijd aan de dood van prins Claus. Het inspireerde het Journaal tot wat naar mijn weten een novum was voor de nieuwsrubriek: er werd voor de uitzending van acht uur een verbinding gelegd met het Portugese Coimbra, waar Komrij het gedicht voordroeg voor de camera. Loffelijk idee, al valt te betwijfelen of dit optreden veel zieltjes heeft gewonnen voor de poëzie. Zijn gezwollen dictie is leuk voor de reguliere conversatie, maar minder geschikt voor de voordrachtskunst.

Philips Freriks was zo brutaal om te vragen wat de dichter eigenlijk bedoelde te zeggen bij een bepaalde strofe. Dit vond Komrij uiteraard ongepast, maar hij wilde nog wel de kanttekening plaatsen dat de prins zich had onderscheiden door zijn discretie en humor, 'talenten waarvoor je tegenwoordig zowat moet onderduiken'. Ik moest denken aan 'de zittende politicus' (met zijn 'vale klerkensmoel') uit het gedicht dat hij schreef na de moord op Fortuyn, maar het verhelderende inzicht wilde niet doorbreken.

Zal Komrij's ode doordringen tot de uitvaartplechtigheid ? De firma Ter Linden draait al op volle toeren. Carel zoekt teksten en bereidt zijn preek voor. Broer Nico staat de pers te woord. Voor een verheven woord ging hij gisteren te rade bij een zeer oude dichter des vaderlands: Bredero. 'Heer, gij hebt mij gemaakt en moogt mij weer ontmaken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden