De bon-mots van Van Agt doen Máxima smelten

Johan Friso en Mabel betraden de Ridderzaal staatsrechtelijk onjuist, Beatrix gaf de Tweede Kamer een oorvijg, Máxima’s tafel was gewild....

Van onze verslaggever Jan Hoedeman

Zelden zat er zoveel politiek gevoel aan vijf tafels in de Ridderzaal. Ministers uit de laatste tien kabinetten waren door minister-president Jan Peter Balkenende en zijn vrouw Bianca Hoogendijk zaterdagavond uitgenodigd in de Ridderzaal ter ere van het 25-jarig regeringsjubileum van koningin Beatrix.

Martinair verzorgde de catering. ‘Het was niet bijzonder, het is wat je krijgt in een modaal restaurant’, recenseert oud-minister Bram Peper de Stellendamse garnalen, het gegrilde kalfssteakje en het grand dessert.

Protocollair waren de ministers in volgorde van de begrotingshoofdstukken om de koninklijke gasten geplaatst. Vier Oranje-paren aan vier tafels, en de koningin aan de hoofdtafel. Er was nog een politiek echtpaar, maar dat zat verspreid: Eegje Schoo en Arie Pais, minister van Ontwikkelingssamenwerking en Onderwijs uit het kabinet-Van Agt-Wiegel, (1977-1981).

Koningin Beatrix had laten weten dat ze bij binnenkomst haar drie zonen met echtgenotes bij elkaar wilde houden. Staatsrechtelijk was het zuiverder geweest prins Johan Friso en prinses Mabel, die buiten het Koninklijk Huis zijn gevallen, achter prinses Margriet en Pieter van Vollenhoven te laten lopen. Maar daar wilde het departement van Algemene Zaken geen oorlog met de Oranjes over voeren.

Beatrix speechte na een lovende Balkenende, en deed dat gevat. Als een soort constitutionele moederkloek zei ze glimlachend over de ministers: ‘Bij hun ambtsaanvaarding weten degenen die eed of belofte afleggen meestal niet precies waar ze aan beginnen.’ Beatrix prees hun moed en realiseerde zich de inbreuk op het gezinsleven die ze moeten toestaan.

De Tweede Kamer kreeg een vriendelijke tik op de vingers van Beatrix. Ze gaf aan dat ze terwijl de camera draaide, geen herinneringen zou ophalen. ‘Zij vallen onder het Geheim van Noordeinde, waaraan ook ik geacht word mij te houden.’ De ministers hadden zich er volgens Beatrix wel aan gehouden ‘in tegenstelling tot soms andere gesprekspartners’.

‘Misschien zat ik wel aan de geestigste tafel’, zegt oud-vice-premier Hans Wiegel uit het eerste kabinet Van Agt. Hij zat aan bij prinses Margriet, die het onzichtbaarste koninklijke jubileum vierde met haar man Pieter van Vollenhoven. Ze waren de afgelopen kwart eeuw voortdurend beschikbaar om in te vallen voor Beatrix en prins Claus.

Voor een der Oranjefans onder de oud-ministers, Hilbrand Nawijn, was het eveneens genieten. Hij zat bij het toekomstige koningspaar, terwijl hij vrijdag ook al op paleis Noordeinde was om de koningin te feliciteren. ‘Links was slecht vertegenwoordigd ten paleize’, aldus Nawijn.

Voormalig minister-president Dries van Agt neigde met zijn hoofd naar prinses Máxima en liet haar met een bon-mot gierend smelten. Het kan voor hem geen straf zijn geweest dat hij geen minister van Staat is en dus niet bij de koningin aan tafel zat, maar bij Máxima.

Van Agt: ‘Ik klep niet uit de conversatie. Maar mijn Eugenie zag thuis voor de buis dat de heren Kok, Lubbers, Van Mierlo en Van den Broek, die tegenover elkaar zaten, het minder gezellig hadden dan ik.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden