De boekenkast van Teigetje en Woelrat

Een behoorlijke plank staat vol met het werk van Gerard Reve in de werkruimte van zijn ex-geliefden: 'Teigetje' en 'Woelrat', de modeontwerpers Willem Bruno van Albada en Hendrik Lambertus van Manen.

WBvA: 'In verband met onze verhuizing naar Amsterdam zijn onze boeken nog ingepakt. Het zijn er niet zo veel, hoor. Hooguit drie kasten. Dat komt ook doordat we al heel lang, bijna veertig jaar, eigenlijk alles in ons bedrijf hebben gestoken, met dure breimachines en dergelijke. Een andere verklaring is dat wij houden van een ruimtelijke indeling zonder overbodige, rommelige dingen. Voor deze gelegenheid hebben we nu op onze industriële werkplek in Osdorp een aantal boeken uit ons bezit uitgestald.


'Een deel valt terug te voeren op onze jaren met Gerard. Toergenjev was bijvoorbeeld een van zijn lievelingsschrijvers. Je ziet verder dat we ook belangstelling hebben voor homoseksuele schrijvers, maar ook voor de fotografie van iemand als Robert Mapplethorpe.'


HLvM: 'Ik vind de buitenkant van een boek belangrijker dan de binnenkant. En in een boekenkast zie je alleen de ruggen en niet het omslag. Als ik zie hoe de ontwerper van onze boeken, Nico Richter, onze twee boeken heeft vormgegeven, dan ontroert me dat bijna.


'Boekenkasten zijn uit, maar fraai geëtaleerde boeken als design-object zijn in. Jonge mensen hebben niet veel boeken, maar kijk hoe ze pronken met hun dure boeken over design, dat is ongeveer net zoals je je Copier-vazen tentoonstelt.'


WBvA: 'Ik ben niet zo van de literatuur. Van ons tweeën ben ik de technische man en Henk is de stilist. Ik lees veel uiterst technische boeken over breien. Ziehier The art of knitting. En ik koop belachelijk veel kookboeken. Niet zozeer om een recept aan te ontlenen, maar om bij weg te dromen.'


HLvM: 'Toen Tijger in 1963 voor het eerst bij Gerard aanbelde, was dat niet zozeer vanwege de recensie van Op weg naar het einde die hij in de krant had gelezen, maar omdat hij van deze kennelijk homoseksuele schrijver meer over homoseksualiteit wilde weten. Hij zocht niet zozeer een schrijver alswel een vriend. Maar hij had wel degelijk literaire smaak. Gerard las hem alles voor en hij corrigeerde de drukproeven.


'Hij was veel kritischer dan ik. Ik was een adept, meer iemand van de mateloze bewondering. Op het gymnasium had ik Couperus gelezen. Dezelfde Couperus van wie ik de verzamelde werken in de dundruk-editie later bij Gerard zou zien staan. Gerard had een mooie bibliotheek, maar die zijn wij na zijn verhuizing naar Weert kwijtgeraakt. We hebben zijn werk daarna wel ongeveer compleet gemaakt. Een behoorlijke plank vol.'


WBvA: 'Daar staat ook de secundaire literatuur bij. Van Gerard en Hanny (Michaelis, Reves voormalige echtgenote) kunnen we alles hebben, hoewel die ook bijzonder nare dingen hebben geschreven. Maar ik kan me niet voorstellen dat het dagboek van Hanny waarop (Reve-biograaf) Nop Maas nu zo smakeloos zwaar leunt ooit voor publicatie in deze vorm bedoeld is geweest.


'Er is een absurde hetze gevoerd tegen Henks moeder. Mensen konden maar niet begrijpen dat ik er een normaal iemand bij moest hebben, na er een jaar of zes, zeven alleen te hebben voorgestaan met Gerard en zijn depressies. En Henks moeder was een bijzonder lieve vrouw. Ach, Gerard kon zogenaamd niet met haar praten. Dat klopt, maar hij kon toch met zo veel mensen niet praten?'


Ons leven met Reve is onlangs verschenen bij uitgeverij Balans.

'Literaire catwalk' met Teigetje & Woelrat, Tommy Wieringa en anderen: 11 november, 16 uur, Spui 25, Amsterdam.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden