ReportageBestorming Capitool

De bestorming van het Capitool: ‘Dat gebouw is van ons! Van ons, het volk!’

Aanhangers van president Trump verzamelen zich woensdag bij het Capitool in Washington. Beeld REUTERS
Aanhangers van president Trump verzamelen zich woensdag bij het Capitool in Washington.Beeld REUTERS

‘We pikken het niet langer’, riep Donald Trump woensdag tegen zijn aanhangers in Washington. ‘Vecht voor Trump, vecht voor Trump’, was hun antwoord. Niet lang daarna bestormden ze het Capitool. ‘Nu moeten ze wel naar ons luisteren.’

Ineens is het geduld op, van de mensen bij het Capitool in Washington. Ze gaan sneller lopen, sommigen laten hun vlaggen vallen, en bonken dan op de deur van de rotunda, de grote hal onder de koepel, het hart van de Amerikaanse democratie. Ze trekken een politieman van de deur, de menigte in, de trap omlaag. Even later begeeft de deur het, en dan zijn ze binnen.

Vanuit de Senaatszaal komen beelden van politieagenten met getrokken pistolen. De deur van de Senaat wordt gebarricadeerd met iets wat op een bureau lijkt. Een kleine groep staat voor de deur van de Senaat - mannen met Make America Great Again-petjes, een enkeling in camouflagekleding, eentje met ontbloot bovenlijf, een bontmus op en de Amerikaanse vlag op zijn gezicht geschilderd.

Senatoren en afgevaardigden ontsnappen via een zijdeur.

Even later zijn er mensen binnen.

Dan zijn er beelden van een vrouw die haar nek vasthoudt en bloed opgeeft. Er verschijnen foto’s van mensen op de stoel van de Republikeinse Senaatsleider Mitch McConnell. Foto’s van het computerscherm van de Democratische oppositieleider Nancy Pelosi.

En buiten, rond het gebouw, op een heuvel in hartje Washington, het symbool van wat Amerikanen sinds lange tijd de beste democratie ter wereld vinden, klinkt gejuich. De burcht is gevallen. Of, zoals Joseph Morgan het zegt, die hier speciaal voor is overgevlogen uit Tucson, Arizona: de burcht is heroverd.

‘Dat gebouw is van ons! Van ons, het volk!’

Fans van president Trump proberen een politiecordon te doorbreken. Beeld AP
Fans van president Trump proberen een politiecordon te doorbreken.Beeld AP

Het is de president zelf die een paar uur eerder de aanzet geeft, voor een publiek van enkele tienduizenden met verwachtingsvol wapperende vlaggen. ‘We pikken het niet langer!’, zegt hij op een podium voor het Witte Huis, en de menigte juicht. ‘Vecht voor Trump! Vecht voor Trump!’, klinkt het uit enkele tienduizenden kelen. Vier jaar nadat hij hen hoop begon te geven, is hij hun enige hoop geworden.

De mannen en vrouwen met hun petjes en vlaggen en eventuele zaklantaarns, spuitbussen, walkie-talkies en kogelvrije vesten zijn vanuit het hele land aan komen rijden, om de laatste strohalm te grijpen, nee, de laatste strohalm te vormen, waarmee het presidentschap van Trump moet worden verlengd. ‘We zijn de boots on the ground vandaag’, zegt Chris Larson uit Minnesota. ‘Als we maar met genoeg zijn, dan moeten ze wel naar ons luisteren.’

Ze, dat zijn de Republikeinen. Nadat ze vier jaar lang Trump hebben gesteund en zelfs mogelijk hebben gemaakt, lijken velen van hen nu van het rechte pad te raken, in de ogen van de Trump-aanhangers. Die ogen richten zich vooral op vicepresident Mike Pence, die vandaag de vergadering voorzit waarin het Congres Joe Biden als nieuwe president moet aanwijzen maar die, zo denken of hopen de aanwezigen, net zo makkelijk nog steeds de door de vijftig staten goedgekeurde kiesmannen kan afkeuren.

‘Ik hoop dat Mike het juiste doet vandaag!’, zegt Trump. ‘Alles wat hij moet doen is het verkiezingsresultaat terugsturen naar de staten, waar ze de uitslag kunnen hercertificeren.’

‘Stuur het terug! Stuur het terug!’, scandeert de menigte.

‘Als hij dat niet doet, zal het een trieste dag worden voor ons land’, zegt Trump. ‘Want hij is ingezworen om zich aan de Grondwet te houden.’

Dat de Grondwet juist voorschrijft dat hij dat helemaal niet kán doen,en slechts een ceremoniële rol vervult, is een misverstand, denken ze hier. ‘Het is niet zo ingewikkeld’, zegt Martin Mueller, een vijftiger uit Pittsburgh, Pennsylvania, met een baard en een vlag met ‘no more bullshit’. ‘Pence kan er makkelijk onderuit. Hij moet die enveloppen gewoon niet accepteren. We zijn hier om drie uur klaar.’

Partij van de deplorables

Maar hij is er niet gerust op. Veel andere Republikeinen hebben hem ook al teleurgesteld door zich niet te verzetten tegen de verkiezingsuitslag. ‘Het is ongelooflijk. Lindsey Graham, Tim Scott, Mitch McConnel, ze waren allemaal mensen die ik respecteerde, tot twee dagen geleden. Ze surfen mee op het succes van Trump tot het erop aan komt. Wat een slappelingen. Ze hadden de geschiedenis in hun hand. Vandaag is de dag dat de partij in tweeën breekt: de Republikeinse Partij en de partij van Trump, de partij van de deplorables.’

Het is dan nog het begin van de middag, en de dag ligt nog open. Er is nog geen nieuwe president, de senaatsverkiezingen in Georgia zijn nog niet definitief, er zijn nog geen onomkeerbare stappen gezet. De meeste mensen hier hebben geen plan. ‘We wachten af’, zegt Deanna uit Ohio. ‘Het is alles of niets, maar ik weet nog niet wat we gaan doen als het niets wordt.’

Het hele proces in het Congres moet dan nog beginnen – en eigenlijk durft niemand te voorspellen waarmee dat zal eindigen. Maar wat als er gewoon gebeurt wat de Grondwet voorschrijft, en Biden als onvermijdelijke president wordt aangewezen?

Aanhangers van Donald Trump beklimmen een muur van het Capitool, waar het parlement zetelt en waar de verkiezingszege van Joe Biden zou worden bevestigd. Beeld AP
Aanhangers van Donald Trump beklimmen een muur van het Capitool, waar het parlement zetelt en waar de verkiezingszege van Joe Biden zou worden bevestigd.Beeld AP

‘Dan wordt het revolutie’, zegt Teresa Pratt uit Pennsylvania, die met een bord rondloopt waarop staat ‘When Tyranny Becomes Law, Rebellion Becomes Duty’ – een uitspraak van Thomas Jefferson, geïllustreerd met een Amerikaanse vlag waarin de witte strepen zijn vervangen door geweren. ‘Mijn stem heeft niet geteld, dat weet ik zeker. Ik heb het formulier ingevuld en dat werd daarna ingescand door iemand met, je raad het niet, een Black Lives Matter t-shirt! Montgomery County, bij Philadelphia, is daarom berucht.’

Sommigen hebben het over het bestormen van het Capitool.

‘Iemand moet het eerste schot lossen’, zegt Jock, de man van Deanna uit Ohio. ‘Dat hoeft niet vandaag te gebeuren, dat kan ook morgen zijn, of ergens voor de dag van de inauguratie. En daarna breekt de hel los. Anders gaat dit land eraan, zeker als ze Georgia ook naar de Democraten laten gaan.’

‘We moeten het land verdedigen’

De threepercenters, de club die zichzelf heeft vernoemd naar de drie procent van de bevolking die volgens de overlevering genoeg was om in opstand te komen tegen de Engelsen, zeggen dat zij het liever vreedzaam houden. ‘Maar als het echt niet anders kan’, zegt een vrouw die zich voorstelt met haar gevechtsnaam, Little Bit. ‘Dan moeten we het land verdedigen.’ Ze loopt over het veld, waar ze met de telefoon in de hand gelijkgestemden vindt, in vol ornaat, sommigen met helm en nachtkijker, die uit het hele land hiernaartoe zijn gekomen. ‘Threepercenters, patriotten, van alles wat’, zegt Little Bit, die zich ook aan haar wapenbroeders zo voortelt. ‘Wat we delen is de liefde voor ons land.’

De Republikeinse senator Jason Crow ontfermt zich over zijn partijgenoot Susan Wild, die onwel is geworden bij de verstoring van de Senaatsvergadering. Beeld CQ-Roll Call, Inc via Getty Imag
De Republikeinse senator Jason Crow ontfermt zich over zijn partijgenoot Susan Wild, die onwel is geworden bij de verstoring van de Senaatsvergadering.Beeld CQ-Roll Call, Inc via Getty Imag

Twee uur later stijgt er een gejuich op rond het Capitoolsgebouw, waar de trappen en bordessen vol staan met mensen die ook allemaal naar binnen willen. Ruiten gaan aan diggelen, vlaggen worden gehesen, veiligheidstroepen proberen deuren te barricaderen, traangas drijft door de lucht. ‘USA, USA, USA!’, wordt er gescandeerd. Ja, dit is Amerika.

‘We weten niet hoeveel mensen er nodig zijn om de democratie terug te brengen bij ons, waar die hoort’, had Chris Larson uit Minnesota die ochtend gezegd. ‘Maar we krijgen onze vrijheid terug. Dit wordt een historische dag.’

Liveblog:
Politietroepen zijn begonnen het Capitool te ontruimen. Buiten is nog steeds veel onrust gaande. President Trump heeft de relschoppers gevraagd naar huis te gaan. Biden noemde de bestorming van het Capitool ‘een aanval op onze democratie.’ Lees de laaste ontwikkelingen in ons liveblog.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden