De beloftes van Trump en Clinton op een rij

Nooit eerder werd een campagne voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen zo gekenmerkt door de botsing van karakters. Maar inhoudelijk verschillen de kandidaten natuurlijk ook hemelsbreed.

Donald Trump en Hillary Clinton. Beeld afp
Donald Trump en Hillary Clinton.Beeld afp

Economie

Trump wordt de 'grootste banenpresident die God ooit heeft geschapen', zo heeft hij zijn kiezers beloofd. De oplossing ziet hij in het afschaffen van concurrentievervalsende vrijhandelsverdragen en het verlagen van (winst-) belastingen. Amerikaanse bedrijven kunnen zo 25 miljoen extra banen creëren, denkt hij. De belastingverlagingen die de schatkist 5,9 triljard dollar in 10 jaar gaat kosten, zal de inkomens van de 1 procent rijksten doen verdubbelen. De armsten gaan er volgens de conservatieve Tax Foundation, die de plannen door rekende, 1,9 procent op vooruit.

Clinton wil af van de inkomensongelijkheid in de Verenigde Staten. De rijken moeten het in haar plannen juist ontgelden. Ze wil alle mazen in de financiële- en belastingwetgeving afdichten (waar Trump en speculanten zo van hebben weten te profiteren) en de belasting op vermogen, onroerend goed en de hogere inkomens verhogen. De minimumlonen gaan omhoog en er komt gratis kinderopvang en beroepsonderwijs voor lagere inkomens. Clinton denkt 10 miljoen banen extra te kunnen creëren door te investeren in duurzame, technologische en het mkb.

Immigratie

Trump wil een 'mooie, grote muur' bij de grens met Mexico, met een lengte van zo'n 1600 kilometer, waar de Mexicanen zelf voor gaan betalen. Bedoeling is illegalen tegen te houden, maar niet iedereen - er komt ook een 'mooie, grote deur'. De elf miljoen illegalen die momenteel in de VS wonen, wil Trump deporteren. Ook gaat hij aan immigrerende moslims strengere eisen stellen. Zo wil hij een einde aan de opname van Syrische vluchtelingen.

Clinton wil juist meer Syrische vluchtelingen opvangen en heeft de 11 miljoen illegalen in de VS een verblijfsstatus in het vooruitzicht gesteld. Tenminste zolang ze maar niet in de criminaliteit zijn beland of zich met terrorisme hebben ingelaten. De verwelkomende opstelling kan niet worden losgezien van het belang voor Clinton van het stemgedrag van Spaanstaligen bij deze verkiezingen.

Buitenlands beleid

Trump deinst er niet voor terug om onder het motto 'Amerika eerst' de bestaande diplomatieke betrekkingen op de schop te nemen. Zo stelt hij vraagtekens bij het nut van de Nato, het voortzetten van relaties met oliestaten als Saudi-Arabië en zelfs boezemvriend Israel. Hij hekelt de zuinige Europese militaire bijdragen aan het trans-Altantische bondgenootschap en steekt zijn bewondering voor aartsvijand Vladimir Poetin niet onder stoelen of banken. De Irak-oorlog noemt hij een historische fout. De VS moeten zich zo min mogelijk bemoeien met het wespennest in het Midden-Oosten, maar hij schuwt geen middelen om IS uit te roeien.

Clinton is een diplomaat bij uitstek, hoewel Trump haar een oorlogszuchtige inborst toedicht. Dit imago kleeft aan haar vanwege haar instemming met de Irak-oorlog en de invasie in Libië. In haar campagne hamert ze juist op het versterken van diplomatieke betrekkingen om de kans op oorlog te verminderen. Clinton staat bekend als een Realpolitiker, die het belang onderschrijft van de naoorlogse wereldorde: van de VN via de NAVO tot IMF en Wereldbank. Wel is zij onder druk van de linkse senator Sanders zich kritischer gaan uitlaten over vrijhandelsakkoorden, zoals TPP met Aziatische landen en TTIP met de EU.

Onderwijs en veiligheid

Trump wil korte metten maken met het ministerie van Onderwijs. Onderwijs moet 'lokaal' worden georganiseerd en niet door Washington worden gedicteerd. De staten moeten extra geld krijgen, want de VS moeten hoger op de internationale ranglijsten komen. Ook wil Trump dat er meer 'burgerschap' wordt onderwezen. Dat zou de veiligheid in het land te vergroten. Wat betreft veiligheid is Trump fel voorstander van wapenbezit, hardhandig politieoptreden en wil hij de jacht op potentiële terroristen openen.

Clinton is voorstander van centraal aangestuurd onderwijs. De salarissen en de kwaliteit in het onderwijs moeten omhoog. Ze wil dat alle kinderen vanaf hun vierde naar school gaan om de leerachterstand bij lagere klassen te voorkomen. Op het gebied van veiligheid is Clinton kritisch op wapenbezit, veroordeelt ze het politiegeweld tegen de zwarte bevolking en wil ze een einde maken aan etnisch profileren. Ook wil ze dat er minder gevangenen vast worden gehouden voor relatief lichte - vaak drugsgerelateerd -vergrijpen.

Klimaat

Trump is een klimaatontkenner. Klimaatverandering is een 'verzinsel', die 'peperdure opwarmingsflauwekul' moet ophouden, en de VS moeten uit het akkoord van Parijs stappen. Trump wil herinvesteren in fossiele energie, is voor oliewinning op zee en fracking en gaat de door Obama gevetode Keystone XL pijpleiding alsnog aanleggen. Verder wil Trump alle milieuregels schrappen die de economie hinderen en het federale milieuagentschap EPA kortwieken.

Clinton heeft op milieugebied een tamelijk progressieve agenda. Ze noemt klimaatverandering een ramp voor toekomstige generaties en een gevaar voor de veiligheid van de VS. Ze bepleit strenge regels voor de energiesector en wil inzetten op duurzame energie. Ze is dan ook tegen offshore oliewinning en het aanleggen van een oliepijpleiding naar de Canadese teerzanden (Keystone XL). Maar helemaal recht in de leer is ze niet: ze is niet tegen schaliegaswinning.

Gezondheidszorg

Trump struikelde tijdens zijn campagne geregeld over het thema abortus. Zo was hij voor zijn kandidatuur nog fel voorstander, daarna vond hij dat abortus strafbaar moest zijn en nu is hij onder partijdruk op het gematigde standpunt uitgekomen dat abortus illegaal is behalve als sprake is van verkrachting of gezondheidsrisico's voor de moeder. Het met moeite ingevoerde publieke gezondheidsstelsel Obamacare kan wat Trump betreft direct van tafel.

Clinton heeft jaren gewedijverd voor toegang tot een zorgverzekering voor alle Amerikanen. Nu Obama zijn nog niet-feilloos werkende systeem Obamacare er eindelijk doorheen heeft gekregen, zal zij het willen voortzetten en verbeteren. Vooral voor ouderen en armen. Net als Trump overigens wil ze in gesprek met de farmaceutische industrie over de betaalbaarheid van medicijnen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden