tien VragenNa de persconferentie

De belangrijkste vragen over de nieuwe maatregelen: mag ik nog wel in het peloton schaatsen/fietsen?

Premier Rutte, minister De Jonge en de Amsterdamse burgemeester Halsema maakten maandagavond nieuwe, ingrijpende coronamaatregelen bekend. Welke prangende vragen komen daarbij vanzelf op?

Toeschouwers bij amateurvoetbal in Rotterdam.Beeld Arie Kievit

Mag er echt helemaal niemand aan de zijlijn staan bij sportwedstrijden?

De norm is duidelijk: publiek is drie weken lang niet meer welkom bij sportwedstrijden, zowel in de professionele- als de amateursport. Deze maatregel moet voorkomen dat mensen te lang te dicht op elkaar staan. 

Ook een geblesseerd teamlid hoeft niet naar de wedstrijd te komen om in de dug-out of op de tribune te gaan zitten. Alleen de mensen ‘die nodig zijn om de sportwedstrijd uit te voeren’ mogen aanwezig zijn, zegt een woordvoerder van sportkoepel NOCNSF. Daarbij valt te denken aan begeleiders, maar ook aan de scheidsrechter en de mensen die tijdens een wedstrijd moeten ‘vlaggen’. 

Mijn zoon of dochter speelt een uitwedstrijd. Mag ik rijden en bij de wedstrijd zijn?

Ja. Bij jeugd tot en met 17 jaar worden rijdende ouders bij uitwedstrijden tot het begeleidende team gerekend. Oudere sporters worden geacht zelf vervoer te kunnen regelen. De coulance geldt overigens alleen bij uitwedstrijden. Rondom trainingen en thuiswedstrijden kunnen ouders slechts voor taxi spelen: alleen afzetten en ophalen, dus.

Mogen voorzieningen voor binnensporten, zoals schaats- of dansverenigingen, meer dan dertig mensen binnenlaten?

Alle sportgelegenheden zijn uitgezonderd van de regels voor maximale samenkomsten. Binnen mogen ze meer dan dertig personen toelaten, buiten meer dan veertig. Ook de maximale gezelschapsgrootte van vier personen geldt niet tijdens het beoefenen van sport. De bedoeling is wel om na afloop zo snel mogelijk het complex te verlaten, op anderhalve meter van elkaar.

Waarom blijven de cafés open, maar moeten de sportkantines dicht?

Net nu de competities weer een paar weken zijn begonnen, moeten alle sportkantines dicht. Sportclubs hebben afgelopen zomer bijna allemaal beleid gemaakt en de kantines aangepast op basis van de richtlijnen in het Protocol Heropening Horeca, zodat ze per 1 juli weer open konden. Toch bleek de afgelopen weken dat het naleven van de coronaregels bij sportclubs niet altijd goed gebeurt, met name na wedstrijden stonden grote groepen mensen toch te dicht op elkaar.

Daarnaast draaien sportclubs op vrijwilligers, zij zijn er niet op getraind om handhaving van de regels te garanderen en bezoekers op een adequate manier aan te spreken op hun gedrag. Na het sporten voorlopig dus ‘geen biertje of chocomelk meer’, zoals Rutte het verwoordde. 

Die dertig man in de horeca, is die ook van toepassing op enorme vreetschuren?

Of je nu lunchroom, fastfoodketen of de lokale snackbar bent, alle horecagelegenheden mogen maximaal dertig personen binnenlaten. Hoe weinig alcohol ze ook schenken, hoe goed ze er ook voor zorgen dat mensen op anderhalve meter van elkaar blijven.

Supermarkten moeten weer een speciaal tijdstip voor ouderen en kwetsbare groepen instellen, wil het kabinet. Hoe werkt dat in de praktijk?

Branchevereniging CBL laat weten dat ze de komende dagen eerst wil overleggen of een ouderenuurtje ‘nodig, wenselijk en haalbaar is’. Supermarkten willen maatwerk bieden, aldus CBL. In de praktijk betekent dit dat de invulling van het beleid aan supermarkten zelf wordt overgelaten, net als de naleving van de coronamaatregelen.

Waarom is er nog steeds geen mondkapjesplicht?

Verplicht overal een mondkapje dragen, zoals in andere Europese landen gebruikelijk is: het kabinet wil er nog niet aan. Wel vraagt het advies van het Outbreak Management Team (OMT) of de beschermingsmiddelen op meer plekken gedragen zouden moeten worden. Rutte ‘denkt’ ook zijn eigen boodschappen voortaan met een mondkapje op te doen. Volgens de premier kan zo’n masker ‘een meerwaarde’ hebben.

Alleen in het openbaar vervoer blijft een mondkapje voorlopig verplicht. Maar het middel wint aan terrein, en rap ook. In vier grote steden – Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Eindhoven – en omliggende gemeenten luidt nu het dringende advies: draag een mondkapje in winkels, cafés, restaurants, musea, sportscholen, bibliotheken enzovoort. Ofwel: in alle publiek toegankelijke binnenruimten.

Het dragen is niet verplicht, zoals een tijd wel het geval was in drukke Amsterdamse en Rotterdamse winkelstraten. Maar de Amsterdamse burgemeester Halsema wil dat het voor mensen ‘vanzelfsprekend’ wordt om in binnenruimten een mondkapje op te hebben. Van instellingen en bedrijven wordt verwacht dat ze het advies opnemen in hun deurbeleid, al lijken veel supermarkten niet van plan dit te gaan handhaven. In de horeca mag het kapje aan tafel af. Het draagadvies geldt ook voor contactberoepen, zoals kappers.

De Witte de Withstraat in Rotterdam.Beeld Arie Kievit

Mag ik dit jaar op herfstvakantie?

‘Als je even wilt uitpuffen in de herfstvakantie, moet dat kunnen’, zei Rutte tijdens de persconferentie maandagavond. Hij snapt heel goed dat die behoefte er is. ‘Mensen hebben maandenlang hard gewerkt.’ 

Wie naar een stacaravan of huisje vertrekt ergens in Nederland, heeft dus de zegen van de premier, maar het is wel de bedoeling dat je op die plek blijft en het aantal reisbewegingen ter plaatse beperkt. ‘Dus niet terug naar huis rijden om te kijken of daar de aardappels misschien goedkoper zijn’, aldus Rutte. Op de plek van bestemming geldt eveneens het advies alleen te winkelen uit ‘praktische noodzaak’. ‘Je gaat daar niet funshoppen.’

Voor vakanties naar het buitenland blijft het beleid ongewijzigd: het kabinet raadt af te vertrekken naar gebieden waarvoor een oranje reisadvies geldt. Wie toch gaat, moet bij terugkeer in Nederland tien dagen in thuisquarantaine.

Waarom laat het kabinet de kerken ongemoeid?

Aan de maximale groepsgrootte in kerken en moskeeën verandert vooralsnog niets: maximaal honderd mensen mogen daar samenkomen. Rutte deelde maandag een pluim uit aan de kerken, waarmee justitieminister Grapperhaus volgens hem ‘echt goed overleg’ heeft. Hij haalde als voorbeeld de kerk aan van ChristenUnie-leider Segers. ‘Die zei tegen me: in mijn kerk gaat het heel netjes, met handen wassen, de deuren gaan er heel vaak open, er zijn ook goede afspraken over het zingen. Dat is volgens mij bij de meeste kerken het geval.’

Het kabinet is enigszins aan handen en voeten gebonden door de vrijheid van godsdienst, zei Rutte. Een ‘ingewikkelde situatie’, want het kabinet kan die vrijheid niet beperken. De groepsgrootte in kerken en moskeeën blijft dus onveranderd, al zullen de kerken wel ‘opnieuw met elkaar in gesprek moeten’ over het nieuwe pakket aan maatregelen.

Waarom mag een gezelschap uit niet meer dan vier personen bestaan, behalve als het een huishouden is?

Premier Rutte was maandagavond open over de gesprekken met de adviseurs van het Outbreak Management Team.  Zo wilde het OMT een grens van maximaal twintig mensen hanteren in een binnenruimte, waar het kabinet op dertig had ingezet. ‘Omdat we dat aantal in maart ook hanteerden’, verwees Rutte naar de eerste lockdown. 

Er was ook gesoebat over het aantal mensen dat bijvoorbeeld samen uit eten mag. Drie, zei het OMT, waarbij alle mensen vanaf 15 jaar meetellen. Het kabinet besliste anders: vier, maar elke persoon van 13 jaar en ouder telt mee. Thuis mag iedereen drie mensen ontvangen. ‘Op onderdelen maken we onze eigen afwegingen’, zei Rutte. ‘Het wijkt soms ietsje af.’

Dit zijn de aangescherpte maatregelen (vanaf dinsdag 18.00 uur)
Alle horeca om 22.00 uur dicht, sportwedstrijden zonder publiek en het advies een mondkapje te dragen tijdens het winkelen in Amsterdam, Rotterdam en Den Haag. Alle aanscherpingen op een rij.

Steeds meer adviseurs ontdekken: die mondkapjes zijn zo gek nog niet
Zijn mondkapjes een goed idee of niet? Dit zijn we inmiddels wijzer.

Dit moet u weten over het coronavirus
In ons dossier verzamelen we de belangrijkste cijfers en grafieken en leest u alles wat u moet weten over het virus.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden