De Ålanders kunnen EU niet meer pruimen

Kan het verbod op pruimtabak het einde betekenen voor het Verdrag van Lissabon? Brussel hoopt dat het verdrag, dat in de plaats is gekomen van de verworpen Europese Grondwet, begin 2009 eindelijk van kracht wordt....

De ongeveer 25 duizend bewoners van de eilandengroep, vrijwel allemaal Zweedstalige Finnen, voelen zich gediscrimineerd. Bij hen is de verkoop van pruimtabak volgens Europese regels verboden, terwijl het in Zweden wél is toegestaan. De verkoop van pruimtabak – snus in het Zweeds – is sinds 1992 in de hele EU verboden, maar Zweden wist een uitzondering op het verbod te bedingen toen het lid werd van de Europese Unie.

Voor Zweden zijn de met tabak gevulde zakjes die je onder je bovenlip stopt, een stukje nationaal erfgoed waar ze voor geen geld afstand van willen doen. Als de nationale ijshockeyploeg op reis gaat naar het buitenland, nemen de spelers steevast een flinke buil pruimtabak mee.

De autoriteiten van de Ålandseilanden, die tussen Zweden en Finland liggen, klagen dat zij miljoenen euro’s aan inkomsten mislopen door het Europese verbod. Op de veerboten tussen de eilanden en Zweden, wordt druk snus verkocht, maar schepen die in Åland geregistreerd zijn, kunnen niet van die handel profiteren.

Het gevolg is dat één Ålandse rederij al besloten heeft haar veerboten onder Zweedse vlag te laten varen. Om de EU onder druk te zetten het verbod te versoepelen, dreigen de autoriteiten van Åland nu tegen het Verdrag van Lissabon te stemmen. De eilandengroep, die een autonome status heeft binnen Finland, moet apart met het verdrag instemmen.

Een Finse woordvoerster erkende dat er flinke problemen zullen ontstaan voor Finland als Åland het verdrag verwerpt, omdat de verdragsbepalingen dan niet voor heel Finland gelden. Maar volgens haar zou het verdrag zelf niet in gevaar komen.

In het Europees Parlement gaan stemmen op het verkoopverbod van snus te schrappen. De voorstanders van het toelaten van snus wijzen op een nieuwe studie van de wetenschappelijke commissie Scenhir die de gezondheidsrisico’s van pruimtabak heeft onderzocht. De conclusie is dat sigaretten een stuk schadelijker zijn.

‘Zweden is het land met het laagste percentage rokers’, zegt VVD-europarlementariër Jules Maaten, die al jarenlang campagne voert tegen het roken. ‘Dat komt ook doordat snus het gemakkelijker maakt om te stoppen met roken. Dus misschien is het verstandig om het verbod nog eens te bekijken.’

Maaten wijst er ook op dat pruimtabak anders dan sigaretten geen overlast veroorzaakt voor niet-gebruikers. ‘Sigaretten staan we wel toe, dus waarom zouden we snus niet toelaten?’, vraagt hij zich af.

Voorlopig houdt de Europese Commissie echter vast aan het strikte verkoopverbod voor de Ålandseilanden. ‘Een beetje miezerig, die opstelling’, vindt Maaten. ‘De Ålandseilanden zijn zo Zweeds als wat. Wat win je nu bij zo’n verkoopverbod. Het is pure regelneverij!’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden