De 12 van '12

De 12 van '12: Tv-series die je dit jaar gezien moest hebben

'Volg je ook Borgen?'; 'Tweede seizoen van The Killing al gezien?!'; 'Ik zit helemaal in Homeland!'. Dvd-boxen, dowloads, online streams of gewoon via de televisie: in 2012 waren tv-series het gesprek van de dag. Welke series moest je gewoon gezien hebben dit jaar? Volkskrant.nl zet de meest besproken series op een rij.

Carice van Houten in Game of Thrones, één van de topseries van het afgelopen jaar. Beeld HBO

1) Borgen
Borgen, van dezelfde makers als The Killing (op plek 3 in deze lijst), is een Deense televisieserie en in Nederland absoluut de meest besproken serie van het jaar. Opmerkelijk, want de serie wordt hier pas vanaf januari 2013 voor het eerst op een open kanaal uitgezonden (bij de VARA). Maar in de tussentijd heeft Borgen al een enorme schare fans verzameld. Dvd's staan al maanden in de top 10 van dvd-shops en in de politieke en journalistieke wereld ging de serie van hand tot hand. Het politieke drama rond Brigitte Nyborg - onverwacht de eerste vrouwelijke premier van Denemarken - is dan ook een topserie: waarheidsgetrouw, goed geacteerd, maar vooral verslavend.

2) Game of Thrones
'Fantasy? Niets voor mij', is een veelgehoord commentaar als men het afgelopen jaar werd gewezen op het bestaan van de bijzondere tv-serie Game of Thrones. Dat dit andere koek is dan de gemiddelde Lord of the Rings-film, blijkt pas na het daadwerkelijk zien van enkele afleveringen van deze HBO-productie. Eén van de meest bijzondere, heftige series van de afgelopen jaren en vooral in Nederland een hype dankzij de lancering van de Nederlandse HBO-zender in april, het uitzenden van het tweede seizoen door die zender - met een kleine rol van Carice van Houten - en tenslotte de uitzending van het eerste seizoen door familiezender RTL4. Hoewel families geen raad wisten met het vele naakt, de bijzondere karakters en het bizarre geweld in de serie (kijkcijfers vielen tegen) behoort Game of Thrones mede door het aantal downloads, de dvd-verkoop en de buzz wel degelijk tot de top van 2012.

3) The Killing
Alweer een tijdje onder ons, de Mart Smeets onder de tv-karakters (en dan bedoelen we de truien); detective Sarah Lund. De Deense crimeserie is een wereldwijd succes. Afgelopen zomer nog werden de eerste twee seizoenen in Nederland uitgezonden. De KRO brengt de derde serie naar verwachting in het voorjaar van 2013 op het scherm. Film1 zendt de serie ook uit. Dvd's van de eerste twee series staan al maanden in de top van de verkooplijsten, en deel drie schaarde zich daar deze week onder. The Killing bracht spanning naar een geheel nieuw niveau.

Borgen Beeld Lumière

4) Breaking Bad
'Breaking Bad' betekent zoiets als 'naar de klote gaan': zelden was de titel van een tv-serie zo toepasselijk. De Amerikaanse serie, met in de hoofdrol Bryan Cranston, gaat met elk nieuw seizoen steeds een stukje verder, de fenomenale plotwendingen laten de kijker in verbazing achter. Breaking Bad wordt door critici en publiek beschouwd als een van de intelligentste van het moment, en misschien wel als de beste serie ooit gemaakt. Hij draait, kort gezegd, om meth en macht; maar het verhaal over de sul die in de criminaliteit belandt is bovenal een kapstok om te laten zien hoezeer goed en kwaad met elkaar verweven kunnen zijn. Bij de VPRO en Film1 is het een culthit voor een betrekkelijk klein publiek, maar serieliefhebbers lopen er mee weg.

5) Penoza II
Nederlands product dat zich kan meten met internationale topseries is Penoza. Na twee jaar wachten kwam dit jaar dan eindelijk seizoen 2 en als we de reacties op Twitter mogen geloven, was het voor veel Nederlanders het lange wachten waard. Wekelijks kijken er ruim 800.000 mensen naar de misdaadreeks met in de hoofdrol Monic Hendrickx. En Penoza gooit niet alleen in Nederland hoge ogen. Inmiddels zijn er al enkele remakes gemaakt, onder meer in de Verenigde Staten. Daar begint in januari bij ABC Red Widow, een exacte kopie van de Nederlandse serie, maar dan met Amerikaanse acteurs. PenozaII is de komende weken nog elke zondag te zien op Nederland 3.

6) Homeland
Met de snelle actie van 24 en de trage suspense van The Killing is Homeland een perfecte mix van de twee serie-genres. De serie, met in de hoofdrollen de Brit Damian Lewis (Band of Brothers), en de Amerikaanse Claire Danes (The Hours, Romeo + Juliet) was dit jaar de grote winnaar bij de Emmy's en versloeg daarmee grote kanshebbers als Mad Men, Breaking Bad en Game of Thrones. Homeland gaat over CIA-agente Carrie Mathison (Danes) die vermoedt dat een na acht jaar naar de VS teruggekeerde krijgsgevangene Nicholas Brody (Lewis) niet de held is waarvoor hij door de ganse natie wordt aangezien. Ze denkt dat hij is bekeerd tot de islam en in opdracht van een aan Al-Qaeda gelieerde terreurleider een aanslag op Amerika voorbereidt. Ze staat echter vrijwel alleen in haar verdenkingen; de verbeten zoektocht naar de waarheid leidt tot een sterk geacteerd en spannend schouwspel dat 12 afleveringen kijkers in de ban houdt. Het tweede seizoen, dat Amerika net achter de rug heeft en in Nederland komend voorjaar door BNN wordt uitgezonden, is zowaar nog spannender.

Breaking Bad Beeld Sony Pictures

7) Downton Abbey
Uitgezonden in meer dan 100 landen, winnaar van internationale tv-prijzen, in Amerika veel beter bekeken dan bijvoorbeeld hitserie Mad Men, en twee vaste kijkers in het Witte Huis: het Britse kostuumdrama Downton Abbey breekt record op record. Omarmd in thuisland Groot-Brittannië en de Amerikanen, en ook in Nederland wordt Abbey langzaam maar zeker ontdekt. De NCRV begon onlangs aan het derde seizoen; wekelijks kijken er hier zo'n 800.000 mensen naar. De sterrencast, de schitterende kostuums, de indrukwekkende opnamelocatie - Highclere Castle in Hampshire - alles klopt aan deze gelikte kostuumsoap.

8) Mad Men
De hype rond het langverwachte vijfde seizoen van Mad Men nam begin dit jaar in de VS grootse vormen aan. De nieuws- en marketingmachine draaide overuren. De eerste beelden van het vijfde Mad Men-seizoen die worden vertoond in de trailer zijn groot nieuws; evenals de posters op billboards door het hele land; direct geanalyseerd door kenners en kijkers op talloze websites. De fascinatie voor Mad Men is er al sinds de start van de serie in 2007. Met oog voor detail, vormgeving, een sterke cast en een diepzinnige verhaallijn over de mensen achter de reclamebusiness in de jaren '50 en '60 in New York, vond het op de kleine kabelzender AMC langzaam een weg naar het grote publiek. Nederland volgde pas in 2009. De Vara pikte de serie op, en ook hier waren er enkel lovende woorden voor de serie. Het grote publiek moest er echter weinig van hebben; op de late avond trekt Mad Men hier vaak niet meer dan 200.000 kijkers. Maar ook hier zijn het de dvd's van de serie en de online downloads die een plek op deze jaarlijst meer dan rechtvaardigen.

9) The Bridge
The Bridge/Bron/Broen (Engels/Zweeds/Deens) gaat over een moordzaak die door de recherche uit beide landen moet worden onderzocht omdat het lichaam precies op de grens tussen beide landen wordt gevonden: op de grote brug die Zweden en Denemarken verbindt. Tijdens de tien afleveringen durende zoektocht naar de dader(s) komen volgens de synopsis 'gruwelijke gebeurtenissen' voorbij, die uiteindelijk leiden tot 'de ultieme chaos in de Noordelijke landen'. In de slipstream van het succes van The Killing en Borgen mag deze Zweeds-Deense topserie niet ongenoemd blijven. Spannend tot het - tragische - einde.

10) Girls
Eindelijk weer een lekkere, eigenwijze, niet zo gelikte, en vooral vernieuwende vrouwenserie, dat Girls. Hoewel verstopt op abonneekanaal HBO en nog niet op dvd te verkrijgen, wist deze serie al veel handen op elkaar te krijgen. Girls komt verrassend dicht bij het echte leven van vier meiden in de grote stad - zonder dat het meteen een realitysoap is - waarin liefde, werk, familie en vrienden centraal staan. En waarin vier vriendinnen openlijk praten over de tegenvallende bedprestaties van hun vriend ('dat geaai en die lieve woordjes, hou je bek en pak me nou eens hard'), vreemdgaan met de vader van je oppaskinderen, anale seks, standjes in bed, al dan niet terecht dumpen van vriendjes, maar elkaar ook voor rotte vis uitmaken als dat nodig is. Minutenlang, en pijnlijk hard, zoals vileine dames van rond de 20 dat kunnen doen. Om vervolgens weer als kleine meisjes samen keihard mee te blaten met foute popsongs. Girls is geschreven en geregisseerd door - ontdekking van het jaar - Lena Dunham, die ook nog eens één van de hoofdrollen voor haar rekening neemt. Het tweede seizoen is vanaf 14 januari op HBO te zien.

11) Dr. Tinus
In eigen land deden vooral drie wat oubollige series het bijzonder goed. Na Dokter Deen in het voorjaar, waren daar Moeder ik wil bij de Revue (MAX) en Dokter Tinus van SBS 6. De zender noemt Tinus 'een humeurige huisarts, die qua empathisch vermogen nogal tekortschiet'. De komische dramaserie is een bewerking van het succesvolle Engelse origineel, dat aan de overkant van de Noordzee al vijf seizoenen goed scoort. Thom Hoffman speelt de voormalige vaatchirurg die vanuit de Randstad naar het platteland verhuist om daar als huisarts te werken. Ruim een miljoen mensen keken wekelijks naar de eerste serie, genoeg voor SBS - dat allang blij was met weer een tv-hit - om een tweede seizoen te bestellen. Vanaf najaar 2013 op de buis.

De cast van Downton Abbey. Beeld ITV

12) Divorce
Het mocht niet zo worden genoemd, maar Divorce is natuurlijk gewoon de langverwachte opvolger van Gooische Vrouwen. RTL 4 begon er afgelopen zondag mee, 13 weken lang, een tragikomische serie over drie gescheiden mannen in een vroege midlifecrisis. Met direct 1,9 miljoen kijkers scoorde het al beter dan Gooische Vrouwen ooit deed. Dat belooft wat voor de komende 12 weken. Divorce ademt in bijna alles Gooische Vrouwen. Een mooi gemaakte mix van drama en komedie. Niet zo gek, want vrijwel alle makers van die succesvolle serie die in 2009 na vijf seizoenen aan haar eind kwam, werken mee aan Divorce. En ook het idee is van dezelfde vrouw: Linda de Mol.

Divorce Beeld RTL
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden