Column

'Dat belooft nog wat: zo goed heeft Asscher het niet gedaan in Amsterdam'

Heeft Lodewijk Asscher het eigenlijk wel zo goed gedaan in Amsterdam? Volgens columnist Meindert Fennema heeft Asschers prostitutiebeleid vele perverse effecten gehad. 'Het knappe is dat hij dit beleid als sociaaldemocratisch heeft kunnen verkopen.'

Lodewijk Asscher (PvdA) komt aan op het Binnenhof voor een gesprek met premier Mark Rutte. Asscher is aanstaand vicepremier en minister van Sociale Zaken. Beeld anp

Asscher gaat naar Den Haag en iedereen is blij. Een jonge, beschaafde, aimabele, intelligente en daadkrachtige bestuurder wordt minister van Sociale Zaken. De loftuitingen zijn niet van de lucht. Maar heeft Asscher het in Amsterdam wel zo goed gedaan?

Het Wallenproject waarvoor Asscher zich vanaf 2007 sterk gemaakt heeft is mislukt, schreef Laurens Buijs op 23 mei 2012 in de Volkskrant. De miljoenen die daarvoor uitgetrokken zijn verdwenen grotendeels in de zakken van de grote bordeelhouders. Om de prostitutie te verdrijven hanteerde Asscher een strategie van opkopen en afkopen: bordeelhouder Charles Geerts kreeg voor 18 bordelen 25 miljoen euro van NV Stadsgoed. Dat was inclusief 'planschade', een afkoopsom om te voorkomen dat Geerts elders weer bordelen zou gaan uitbaten. Vijf jaar later, in augustus 2012 werd bekend dat de Geerts weer even zo vrolijk is begonnen met nieuwe bordelen op de Wallen.

Het is onzeker of het weren van raambordelen, coffeeshops en belwinkels leidt tot minder criminaliteit, schreef de Amsterdamse rekenkamer in 2011. Is dat nu de uitkomst van het prestigieuze Wallenproject 1012?

'Aanpak Wallen werkt wél' schreven Lodewijk Asscher en Eberhard van der Laan op 29 mei 2012 in de Volkskrant. Zij somden op wat zij allemaal gedaan hebben en dat is nogal wat: 'In de periode tussen 2007 en 2011 zijn circa zestig panden opgekocht door partners van de gemeente, zoals Ymere, De Key, NV Stadsgoed, NV Zeedijk en NV Stadsherstel. Ongeveer honderd ramen (25 procent) zijn gesloten.' Asscher en Van der Laan gaan in hun stuk niet in op de bewering dat het geld vooral in de zakken van grote bordeelhouders verdween behalve dan in twee zinnen: 'Waarom worden er panden opgekocht? In 2007 bleek uit het rapport 'Grenzen aan de handhaving' dat het bijzonder moeilijk is met 'gewone' bestuurlijke en strafrechtelijke middelen de zware criminaliteit in het gebied te bestrijden.'

De grootste fout van Asscher is samengevat in deze twee zinnen. Want criminaliteit bestrijd je met opsporing en bestraffing, niet met het opkopen van de buit door de overheid. Dat is wat er in Amsterdam gebeurd is. Om vrouwenhandel te bestrijden kocht de gemeente de bordelen op waar mogelijk illegale sekswerkers zouden zitten. Welnu, circa de helft van de Chinese massagesalons zijn illegale bordelen concludeert het Openbaar Ministerie op basis van twee jaar onderzoek naar misstanden in de Chinese beautybranche. (de Volkskrant 1 november 2012). Dat wordt weer opkopen!

Perverse effecten
Asscher heeft de sexslavernij willen afschaffen door de slavenhouders ruimhartig te vergoeden voor de door hen geleden 'planschade', zonder dat hij kon verhinderen dat deze slavenhouders elders weer nieuwe bordelen begonnen. Het beleid van Asscher heeft nog andere perverse effecten gehad. Door ramen te sluiten wordt de waarde van de overgebleven ramen hoger. Daardoor worden de legale prostituees uit de markt gedrukt en vervangen door illegale vrouwen die door langere werkdagen die hogere huur nog wél kunnen (of liever gezegd moeten) opbrengen. En dat alles onder een deken van moralisme.

In een wetsvoorstel dat nu bij de Eerste Kamer ligt, wordt bezoek aan illegale prostituees strafbaar gesteld. De bewijslast ligt bij de hoerenloper. Deze moet de prostituee eerst vragen naar haar vergunning. Bij prostituees die buiten een bordeel werken zou de klant telefonisch of via internet moeten nagaan of ze geregistreerd staan. In het register zouden niet de naam en het adres van de prostituee komen te staan, maar alleen nog een nummer. De klant zou aan de hand van dat nummer kunnen nagaan of de prostituee geregistreerd staat. De Eerste Kamer vraagt zich af in hoeverre deze regeling uitvoerbaar is en heeft het wetsontwerp aangehouden. Ik zie het al voor me: buitenlandse hoerenlopers die op Schiphol een kaartje krijgen met een telefoonnummer en een internetadres, www.sexinamsterdam, waarop staat dat zij het registratienummer van de dame die zij begeren moeten opzoeken voordat ze uit de broek gaan.

De bordeelhouders worden gefêteerd en de bezoekers gefrustreerd, zo zou je het prostitutiebeleid in Amsterdam kunnen samenvatten. Het knappe van Asscher is dat hij dit beleid als sociaaldemocratisch heeft kunnen verkopen. Zelfs GroenLinks staat er helemaal achter. Dat belooft wat op Sociale Zaken.

Meindert Fennema is emeritus hoogleraar politieke theorie. Hij schrijft iedere vrijdag een column voor Volkskrant.nl.


 
De bordeelhouders worden gefêteerd en de bezoekers gefrustreerd
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.