DAS boetseerklei, ook verkocht in Nederland, bevatte asbest

De Italiaanse boetseerklei DAS die tussen 1963 en 1975 is geproduceerd, bevatte asbest. Hierdoor zijn veertig jaar geleden kinderen, kunstdocenten en werknemers van het bedrijf in contact gekomen met de schadelijke stof. De pakken boetseerklei werden destijds ook verkocht in Nederland, Duitsland en Scandinavische landen. Dit blijkt uit een studie die gepubliceerd is in het blad Scandinavian Journal of Work Environment and Health.

null Beeld DAS
Beeld DAS

De boetseerklei werd jarenlang door het bedrijf Adica Pongo geproduceerd in een fabriek in het Italiaanse plaatsje Lastra a Signa, nabij Florence. Uit het onderzoek in opdracht van het Italiaans Oncologisch Instituut, het ministerie van Gezondheid en de universiteit van Florence zijn in de fabriek tussen 1963 en 1975 zo'n 55 miljoen pakjes DAS boetseerklei geproduceerd waarin asbest was verwerkt. Deze boetseerklei was populair in Italië, maar ook in Noorwegen, Engeland, Duitsland en Nederland.

De eerste drie jaar werd de DAS boetseerklei verkocht als poeder waar water aan moest worden toegevoegd. Vervolgens werd DAS als kleipasta verkocht dat direct kon worden gebruikt. Vanaf 1976 werd het asbest in de boetseerklei - soms tot wel 30 procent - vervangen door celulose.

Poedervorm

Onderzoeker Stefano Silvestri heeft tegenover het Italiaanse persbureau ANSA laten weten dat kinderen, kunstdocenten en oud-werknemers die destijds in contact zijn gekomen met de boetseerklei met asbest 'alleen blootgesteld zijn aan grotere gezondheidsrisico's als ze in contact zijn gekomen met de boetseerklei in poedervorm'. Bovendien moet dat volgens Silvestri ook nog eens gebeurd zijn in grote hoeveelheden.

Silvestri wijst er op dat vooral gebruikers van de DAS boetseerklei tussen 1963 en 1966 het meeste risico hebben gelopen, omdat toen de boetseerklei louter als poeder werd verkocht waar water aan toegevoegd moest worden. Voor mensen die nog voorwerpen in huis hebben die ze destijds met DAS boetseerklei hebben gemaakt, zoals beeldjes, versieringen en asbakken, laat de onderzoeker weten dat als gevolg van de mogelijke aanwezigheid van asbest er 'geen risico bestaat op kanker of op andere gezondheidsklachten'.

Silvestri en zijn collega's spraken voor hun onderzoek met diverse oud-werknemers van de fabriek in Lastra a Signa, die in 1993 de deuren sloot. Ook wisten de onderzoekers de diverse facturen voor de aankoop van asbest te achterhalen in de staatsarchieven in Turijn. Daar vonden de onderzoekers ook allerlei documentatie van Adica Pongo, de producent van DAS, en asbestfabrikant Amiantifera Balangero.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden