'Dankzij de stadspas doen minima mee'

Veel inwoners verliezen hun stadspas nu het kabinet-Rutte aan hun gemeente een strengere inkomensgrens heeft opgelegd. Sommige steden schaften dergelijke passen in het verleden af. De meeste gemeenten zouden het aanbod liever uitbreiden. Door

Gemeenten mogen hun passen voor minima nog maar aan een kleinere groep verstrekken, maar zijn enthousiast over nut en noodzaak. 'De Ooievaarspas is de locomotief van ons minimabeleid', zegt de Haagse wethouder Henk Kool (sociale zaken).


'Ik ben meer dan tevreden over onze Stadspas', zegt de Amsterdamse wethouder Freek Ossel (armoedebeleid). 'Mensen met een klein inkomen krijgen korting en worden gestimuleerd om naar het museum te gaan of te sporten.'


Niet alle steden zijn overtuigd. Zo werd de Venlopas in 2004 afgeschaft, destijds een bezuiniging van 145 duizend euro. 'De pas werd vrij weinig gebruikt', aldus een zegsman. 'Het aanbod sloot niet aan bij de wensen van de doelgroep.' Venlo heeft nu een 'geld-terugregeling' voor de kosten van de zangvereniging, scouting of fitness.


Na onderzoek besloot Nijmegen vorige maand geen stadspas voor minima in te voeren. Dat had een investering van 1,2 miljoen euro gevergd. 'Ervaringen uit Arnhem, Eindhoven en Amsterdam hebben ons niet overtuigd', zegt een woordvoerder. 'Er is een aparte administratie nodig en het gebruik wordt niet aanzienlijk bevorderd.'


'Het verbaast me en ik begrijp het niet goed', reageert de Amsterdamse wethouder Ossel. 'Natuurlijk kunnen minima ook op een andere manier korting krijgen. Maar dankzij de stadspas doen mensen ook echt mee aan alle activiteiten in een stad. Musea en sportverenigingen doen graag mee aan de pas om nieuw publiek te zoeken.'


HAAGSE OOIEVAARSPAS SINDS KORT OOK GELDIG IN ROTTERDAM

Volgens de Armoedemonitor 2012 hebben 55 duizend van de 260 duizend Haagse huishoudens een inkomen tot 110 procent van het sociaal minimum. Zij kunnen een Ooievaarspas aanvragen. Er zijn 75 duizend Ooievaarspassen in omloop, waarvan 5.500 in de randgemeenten Rijswijk en Leidschendam-Voorburg. Er zijn 16 duizend passen voor 65-plussers en 25 duizend voor kinderen tot 18 jaar.


Sinds kort geldt de Haagse pas ook in Rotterdam - en vice versa. Het gebruik van de pas kost Den Haag jaarlijks 3 miljoen euro aan vergoedingen voor korting bij aangesloten aanbieders. In totaal geeft de stad 30 miljoen euro uit aan minimabeleid.


AMSTERDAM: MET KORTING NAAR HET ZWEMBAD OF NAAR CARRé

In Amsterdam was de norm voor de stadspas al 110 procent en maakt de aanscherping geen verschil. 190 duizend Amsterdammers hebben recht op een Stadspas, 154 duizend hebben er een. Daarnaast zijn er 10 duizend pashouders uit buurgemeenten Diemen, Landsmeer, Oostzaan en Ouder-Amstel. De pas moet de drempel tot sport, recreatie en cultuur verlagen en geeft korting bij ruim 300 adressen. Ouderen gebruiken de pas vooral voor dagtochten en musea; volwassenen (19-64 jaar) voor uitstapjes, film en musea; kinderen voor uitstapjes, zwembad en film. De pas kost de gemeente 1,9 miljoen euro per jaar, waarvan buurgemeenten een ton betalen.


ARNHEM: GRATIS BELASTINGADVIES, GOEDKOPE WARME MAALTIJD

De ArnhemCard heet nu GelrePas omdat ook Duiven en Westervoort zich dit jaar hebben aangesloten. De pas is gratis voor minima en geeft kortingen op contributies van sportclubs, de bibliotheek, het zwembad, cursussen, concerten en Burgers Zoo.


De 17.500 pashouders kunnen gratis hun belastingaangifte laten invullen, ouderen krijgen korting op warme maaltijden bij de Stichting Welzijn Ouderen Arnhem. Ze kunnen een goedkope collectieve aanvullende ziektekostenverzekering afsluiten bij Menzis. Arnhem besteedt 8,5 miljoen euro aan armoedebeleid. Daarvan is 8 ton bestemd voor de Gelrepas.


GRONINGEN: NIET LANGER VOOR STUDENTEN EN SCHOLIEREN

Tot eind 2011 kon elke inwoner van de stad een Stadjerspas kopen, maar dat werd te duur. Na de bezuinigingen is de pas ook niet meer beschikbaar voor studenten en scholieren.


De pas is nu in de eerste plaats bedoeld voor Groningers die moeten rondkomen van maximaal 110 procent van het minimuminkomen. Zij betalen 5 euro voor hun Stadjerspas.


De gemeente Groningen wil echter 'stigmatisering' voorkomen. Daarom kan ook elke Stadjer van 50 jaar of ouder de kortingspas aanschaffen voor 40 euro, ongeacht het inkomen. Mantelzorgers kunnen de pas gratis krijgen.


ZOETERMEER: CHEQUES VOOR MAXIMAAL 110 EURO KORTING

De ZoetermeerPas bestaat vijftien jaar. De bijbehorende cheques geven tot 110 euro korting op de contributie van bijvoorbeeld de voetbalclub, de hengelsportvereniging of de bridgeclub. Ook geeft de pas eenmalig toegang bij het maken van uitstapjes, zoals naar de Rotterdamse diergaarde Blijdorp of het pretpark Duinrell in Wassenaar. In totaal doen ruim 160 sportclubs, stichtingen, verenigingen en bedrijven mee.


In 2011 hadden 8.945 inwoners een ZoetermeerPas. Toen gold nog een hogere inkomensgrens. Door de wettelijke verlaging naar 110 procent daalt het aantal pashouders naar verwachting met 20 procent. De gemeente is 322.952 euro kwijt aan de ZoetermeerPas, inclusief gemeentelijk personeel.


ROTTERDAM: KORTING VOOR IEDERE INWONER, AANSCHAFPRIJS VARIEERT

Alle Rotterdammers kunnen voor 60 euro de Rotterdampas kopen. Minima betalen 5 euro en voor hun kinderen is de pas gratis. Voor 65-plussers kost de kaart 20 euro. Ook een aantal randgemeenten doet mee. Met de pas kost een dagje Blijdorp 4 euro en mag je eenmalig gratis naar de Euromast, Spido (rondvaart) en familiepark Plaswijckpark. Musea zijn gratis, bioscopen geven korting.


Eind 2011 waren er 150 duizend pashouders. De gemeentelijke bijdrage was in 2012 1,67 miljoen euro. Rotterdam probeert het aantal deelnemende gemeenten en vooral ook het aanbiedingenpakket uit te breiden.


UTRECHT: KORTING OP SPORTCLUB EN ZIEKTEKOSTENVERZEKERING

In Utrecht hebben 24 duizend inwoners een U-pas. Daarmee kunnen kinderen gratis lid worden van een sportclub, volwassenen krijgen 50 procent korting. Voor muziekles is de korting 75 procent (kinderen) of 50 procent (volwassenen).


De U-pas geeft ook korting op de collectieve ziektekostenverzekering van Agis. Verder is deelname goedkoper aan eettafels voor 55-plussers.


Op 1 juli 2013 verandert de opzet van de U-pas. Kinderen krijgen een budget van 225 euro per jaar, volwassenen 100. De pas kost Utrecht nu 959 duizend euro. Dat is in 2013 nog 722 duizend euro, omdat de inkomensnorm is verlaagd van 130 naar 110 procent.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden