Dan moeten ze gewoon maar harder lopen

'Toch een beetje raar zo'n zwart podium', zegt John Vermeule, hardloper uit 't Zeeuwse. 'Het is effe wennen', vindt Bert Paauw, technisch directeur van de atletiekbond....

Van onze verslaggever

Jaap Visser

WASSENAAR

Op het met een ordinair pretpark in cultuur gebrachte landgoed van de Wassenaarse graaf Van Zuylen-Van Neyevelt voltrok zich gisteren een ware revolutie. Drie atleten uit Ethiopië beheersten het nationaal veldloopkampioenschap. Uitslag van het NK: 1. Tessema, 2. Woldemarin, 3. Woldemeskel.

Bert Paauw was op Duinrell een directeur met gemengde gevoelens. 'Ik heb er geen moeite mee, maar toch knelt het een beetje'. Asiel zoekende Ethiopiërs kunnen Nederlandse crossers van het podium drukken omdat de KNAU zijn kampioenschappen een open karakter heeft gegeven. Paauw: 'Daartoe voelden wij ons genoodzaakt toen het ministerie van WVC enkele jaren geleden de reglementen van sportbonden ging screenen op discriminerende bepalingen.'

Buitenlanders die langer dan twee jaar in Nederland verblijven hebben dezelfde rechten als Nederlandse atleten. Die bepaling opende voor Getaneh Tessema de weg naar zijn tweede cross-titel. Drie jaar geleden werd hij kampioen van zijn geboorteland, gisteren van het land waar hij zijn toevlucht zoekt.

De lach van de overwinnaar gleed al over zijn gelaat toen de graaf het startpistool ter hand nam. Tessema was onweerstaanbaar in de ruim elf glooiende kilometers tussen het Wassenaarse lover. De 27-jarige Ethiopiër dribbelde ontspannen door het rulle zand waarin het gros van de ruim tweehonderd crossers onwaarschijnlijk moest afzien.

De 'recreanten' volhardden in hun martelgang omdat aan de meet een fraaie zonneklep viel te verdienen. Bovendien kon, tegen een reductie, het subtropische zwemparadijs van de graaf worden betreden.

Slechts Woldemarin en Woldemeskel slaagden er in het spoor van Tessema te volgen. De Ethiopische koploper wierp op de laatste meters van zijn triomftocht door Duinrell kushandjes in het publiek dat hem vertederd in de armen sloot.

De crosstitel van Ethiopië of die van Nederland, Tessema wekte de indruk alsof het hem om het even is. 'Een wedstrijd is een wedstrijd, ik loop altijd om te winnen en als ik win ben ik tevreden', sprak de asielzoeker na de missie die hij eenvoudig volbracht.

Het simplisme van Tessema is verbluffend, evenals het tempo waarin hij integreert in de Nederlandse samenleving. De Hollandse keuken heeft voor hem nauwelijks geheimen meer. Van een carnavalsoptocht door zijn woonplaats Sittard kijkt hij niet meer op en zijn Nederlands is heel behoorlijk.

De Amhaar Tessema voelt zich een slachtoffer van de stammenstrijd die Ethiopië ernstig heeft ontregeld. Hij zegt zijn leven niet meer zeker te zijn sinds Tigré-strijders de marxistische dictator Mengistu, ook een Amhaar, ten val hebben gebracht.

Het is daarom dat Tessema, en met hem Woldemarin en Woldemeskel, in Nederland wil blijven. Vrijdag beslist de rechter over het herzieningsverzoek in zijn asielprocedure. Tessema wacht gespannen de dag des oordeels af. 'Ik ben nerveus, want ik weet niet wat de rechter er van vindt dat ik kampioen van Nederland ben.'

Drie jaar geleden weerstond hij in Addis Abeba moordende concurrentie. Gisteren won hij in Wassenaar onbedreigd zijn tweede nationaal titel. 'Ik ben nu een betere atleet dan toen, maar toen liep ik beter dan nu. Ik ben sterker geworden en tactisch beter, maar ik laat dat onvoldoende zien omdat mijn geest niet vrij is. Ik kan me soms niet goed concentreren. Tijdens het lopen dwalen m'n gedachten wel eens af naar alle problemen die ik heb.'

Maar tijdens zijn eerste NK wist Tessema 35 minuten lang de concentratie te bewaren en deklasseerde hij titelhouder Dirks. De zevenvoudige kampioen bleek in Wassenaar nog niet te zijn hersteld van een venijnige griepaanval en sleurde zichzelf ruim anderhalve minuut na Tessema over de aankomstlijn.

Ondanks zijn klassering als dertiende verzekerde Dirks zich toch van de eindoverwinning in het nationale cross-circuit. 'Was ik hier niet gestart dan zou ik verloren zijn geweest. Nu ben ik niet verloren, ook al wist ik dat vandaag nooit zou kunnen winnen. Het was gewoon een kwestie van uitlopen.'

Dirks, de Brabantse veteraan, richt zich op een marathon, die van Maassluis of Rotterdam. 'Maar eerst moet ik die griep onder de knie zien te krijgen.' Op zijn 34ste wil Dirks vooral ontspannen lopen. De doelen die hij zichzelf stelt zijn niet langer heilig.

Zijn supportersclub, sfeermaker tijdens vroegere veldloopkampioenschappen, heeft zichzelf ontbonden. Dirks: 'We hadden afgesproken dat we er na de Spelen van '92 mee op zouden houden. Barcelona was het einddoel. Maar ik loop door zolang ik er plezier in heb, ook al sta ik er nu helemaal alleen voor.'

Als hovenier en vakkenvuller in een slijterij vulde hij ooit zijn karige verdiensten als premieloper aan. Nu is hij doende wat maatschappelijke zekerheid te verkrijgen door een eigen schoonmaakbedrijfje te beginnen. De Olympische marathon van Atlanta wil hij volgend jaar nog wel zien te halen, maar niet ten koste van de zaak.

Bij de vrouwen kreeg het NK dezelfde winnares als het crosscircuit. Helle Vullings kwalificeerde zich met haar dubbelslag voor het het WK in Durham waar op 25 maart ook de Haagse laatbloeister Mieke Aanen mag opdraven.

Een volwaardige ploeg durft de KNAU niet naar Engeland af te vaardigen, de angst voor een verschutting is groot en terecht. Het nationale titelgevecht, dat gistermiddag tussen Vullings en Aanen ging, had geen enkel gewicht. Titelhoudster Koens liet geblesseerd verstek gaan en de kampioene van twee jaar geleden, Irma Heeren, haakte halverwege af omdat zij in ademnood verkeerde. Aanvallen van hyperventilatie spelen de wereldkampioene run-bike-run sinds enkele weken parten.

Bij de mannen zal de KNAU zich op het WK wel aan de landenstrijd wagen, ook al mag de Durham-delegatie niet de Nederlandse kampioen herbergen. De internationale reglementen voorzien nog altijd in de discriminerende bepalingen die de KNAU heeft geschrapt. Dirks: 'Waardoor we met de kromme situatie zitten dat de kampioen van een land niet voor dat land aan het WK mag meedoen. Ik kan daar met m'n pet niet bij.'

Loopt Tessema het WK in Engeland mis, land- en lotgenoot Woldemarin zag gisteren bij het opmaken van het individuele klassement een streep door zijn naam worden gehaald. De Ethiopische nummer twee had zijn verlies ten opzichte van Tessema tot negen tellen beperkt weten te houden, maar het erepodium mocht hij niet beklimmen. Woldemarin bleek nog geen twee jaar in Nederland te verblijven en zelfs volgens de voor vreemdeling-vriendelijke wetten van de KNAU kon hij daardoor onmogelijk in de prijzen vallen.

Woldemeskel werd daardoor als nummer twee gerangschikt, terwijl Versteeg, een Nederlander, de bronzen plak in handen kreeg geduwd. Toch bleef het wennen, de aanblik van het erepodium. 'Maar', stelde technisch directeur Paauw, 'Zo'n Tessema hoort er onderhand gewoon bij. Als Nederlandse atleten moeite hebben met zijn titel moeten ze maar harder gaan lopen.'

WASSENAAR: Duinrell, NK veldloop: mannen: 1. Tessema 11.190 m in 35.01, 2. Woldemarin 35.10 (buiten mededinging), 3. Woldemeskel 35.13, 4. Versteeg 35.25, 5. Van Hest 35.42, 6. Woldelasa 35.50 (bm), 7. Van der Velden 35.55, 8. Vermeule 36.06, 9. Stigter 36.13, 10. Laros 36.10, 11. Ten Kate 36.22, 12. Rijken 36.28, 13. Dirks 36.33, 14. Aris 36.34, 15. Smits 36.37. Clubkampioenschap: 1. PSV 18 pnt, 2. Sprint 58, 3. De Bataven 84. Eindstand Univé-circuit: 1. Dirks 161, 2. Versteeg 133, 3. Laros 117, 4. Vermeule 116, 5. Van der Velden 110, 6. Tessema, Ten Kate 105. Jongens: 1. Liefers 7540 m in 25.02, 2. Zeetsen 25.35, 3. Van Dijke 25.37. Vrouwen: 1. Vullings 6065 m in 21.59, 2. Aanen 22.08, 3. Van der Linde 22.16, 4. Kruijer 22.23, 5. Van der Sluis 22.35, 6. Zantinga 22.43, 7. Beurskens 22.55, 8. Zijderlaan 23.11, 9. Van Beek 23.23, 10. Elbert 23.16. Clubkampioenschap: 1. PSV 13, 2. Haag Atletiek 18, 3. AAC 27. Eindstand Univé-circuit: 1. Vullings 131, 2. Aanen 121, 3. Zantinga 74. Meisjes: 1. Janssen 4400 m in 16.52, 2. Panhuysen 16.59, 3. Van Hagen 17.14 Selectie WK, 25 maart in Durham (Eng): mannen: Dirks, Versteeg, Laros, Van Hest, Van der Velden, Rijken, Maasse of Vroemen. Vrouwen: Vullings en Aanen. Junioren: jongens: Liefers, Van Dijke; meisjes: Janssen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden