Dallas terug: nog 357 afleveringen

Hoe de onvergetelijke en warm-menselijke Miss Ellie (Barbara Bell Geddes) zich staande wist te houden in het slangennest van list en verraad is tot op de dag van vandaag een raadsel....

Dallas, de meest succesvolle televisiesoap aller tijden, keert terug. Bij BNN, donderdagavond om elf uur op Nederland 2, zien we de even knappe als sympathieke Bobby Ewing (Patrick Duffy) met zijn kersverse bruid Pamela (Victoria Principal) aankomen bij de villa van zijn ouders en horen we Pams beroemde quote: 'Your folks are gonna throw me off the ranch.'

Het kan beginnen, nog 357 afleveringen van een uur te gaan! (De beeldschone Victoria Principal schopte het in 1969 al tot Miss Miami en had verkering met Bee Gee Andy Gibb en Frank Sinatra. Ze was al bijna vijftig toen FHM haar in 1995 nog in de tophonderd van meest sexy vrouwen ter wereld zette, op de zestigste plaats.)

De Amerikaanse televisiekijker maakte op 2 april 1978 kennis met Dallas. CBS had bij de producent vijf afleveringen besteld . Het showbizzblad Variety had er weinig vertrouwen in: 'Een beperkte serie met een beperkte toekomst.' De laatste aflevering werd uitgezonden op 3 mei 1991.

In de tussentijd was Dallas in 130 landen te zien geweest . De halve wereldbevolking, 2,5 miljard mensen, zag één of meer afleveringen. Het communistische regime van dictator Ceausescu zond de serie in Roemenië uit om het volk de weerzinwekkende kanten van het kapitalisme te tonen. Helaas vonden de Roemenen Dallas prachtig en wilden ze ook op een ranch als Southfork wonen en stinkend rijk worden.

In Nederland keken elke dinsdagavond minstens twee miljoen mensen bij de AVRO naar de onwaarschijnlijke hoeveelheid ellende die de bewoners van Southfork Ranch trof. Rijkdom maakte niet gelukkig, was dertien jaar lang de geruststellende boodschap, maar zorgde wel voor spektakel.

Het hoogtepunt werd al bereikt aan het eind van de tweede serie, in maart 1980. De vraag wie in de laatste aflevering de intens gemene JR Ewing (Larry Hagman), de broer van Bobby, neerschoot, hield miljoenen mensen in de ban. Nooit eerder had een tv-serie zoveel ophef gebracht en de Who shot JR Ewing-hype zou ook nooit meer worden geëvenaard. Meer dan de helft van alle Amerikaanse televisiekijkers zat voor de buis en in Nederland werd het lied Wie schoot op JR Ewing van de zanger Don Mercedes een hitje.

Overigens wisten de schrijvers van de serie op het moment van de moord zelf niet eens wie de dader was. Ze waren alleen op zoek naar een cliffhanger die de serie de zomer door zou helpen.

Jim Davis, die de overtuigende pater familias Jock Ewing neerzette, overleed in april 1981. Maar hij bleef nog een jaar lang in de serie aanwezig, zij het in een onzichtbare rol. Hij was aan het olieboren in Zuid-Amerika. Vandaar kwam in 1982 het rampzalige bericht: Jock Ewing was omgekomen bij een vliegtuigramp. Miss Ellie, nota bene juist hersteld van borstkanker, was ontroostbaar.

De ouders van Patrick Duffy werden in 1986 bij een roofoverval op hun café Boulder Bar in Montana vermoord (niet in de serie, maar in het echt). Patrick Duffy speelde dapper door, nu met een nog meer doorleefde melancholieke blik. Bobby was vaak te zien in het privé-zwembad op Southfork. Zijn zoons Mark en Conor speelden ook rolletjes, evenals de dochter van Linda Gray, Kehly Sloane (die het in 1997 nog tot Miss Golden Globe zou schoppen).

Linda Gray's eerste claim to fame dateerde al uit 1967, het jaar van The Graduate met Dustin Hoffman. Op de beroemde poster van die film stond een eindeloos mooi vrouwenbeen: het been van Linda Gray. Die in 2001, op 59-jarige leeftijd, de eerste naaktrol uit haar loopbaan speelde, in de Londense theateruitvoering van The Graduate. In datzelfde jaar maakte zij haar opwachting in de Amerikaanse versie van de Vagina Monologen.

De meest aansprekende rol in Dallas was die van JR. Acteur Hagman, 74 inmiddels, maakt er nog altijd mooie sier mee. Hoewel Hagman in de serie regelmatig een geweldig grote steak bestelt, is hij vegetariër. En ondanks zijn scherpe tong heeft Hagman in het echte leven de gewoonte één dag per week te zwijgen, om zo zijn zelfdiscipline te vergroten. Hagman echte naam is overigens Hageman.

JR is in alle 357 aflevering aanwezig. In twee ervan had Hagman een stand-in: die na de moordaanslag. De in verband gewikkelde mummie die we daarin tegenkomen is niet Hagman, maar acteur Ace Moore, de minst herkende acteur uit de serie.

De klad kwam er een beetje in toen de schrijvers van Dallas in 1986 de een jaar eerder verongelukte Bobby via een misselijke truc terugbrachten in de serie: we hadden het hele voorgaande jaar naar een droom zitten kijken . Dat ging veel kijkers te ver.

De schepper van de serie, David Jacobs, werd geïnspireerd door Scenes From A Marriage van de Zweedse regisseur Ingmar Bergman. Dat voorkwam niet dat Dallas vanuit intellectuele hoek zwaar onder vuur lag. Plat amusement, was de meestgehoorde omschrijving, maar het was dan ook ver voor de tijd waarin het begrip plat amusement pas écht krachtig werd ingevuld.

Voor 2006 staat overigens weer een Dallas-film op de rol, onder regie van Robert Luketic. Met JR Ewing als de patriarch van een familie waarin het allemaal haat en nijd is. Kortom: Dallas!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.